Đại bàng đen (xe tăng)

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
T-80UM2 Đại bàng đen
Black Eagle Obj640.png
Xe tăng T-80UM2 Đại bàng đen của Nga
Loại Xe tăng chiến đấu chủ lực
Nguồn gốc  Nga
Lược sử chế tạo
Nhà thiết kế Nhà máy Kirov Leningrad, KBTM Omsk
Thông số kỹ chiến thuật
Khối lượng gần 50 tấn
Kíp chiến đấu 3

Bọc giáp Vỏ bọc thíep siêu chuẩn, dùng hỗn hợp thép-com pô sít
Vũ khí chính Pháo 125-152 mm
Động cơ
có thể lên đến 1400 mã lực
Công suất/trọng lượng có thể lên đến 25-30 mã lực/tấn
Hệ thống treo bánh xích

Xe tăng T-80UM2 “Đại bàng đen” (Black Eagle) (tiếng Nga: Чёрный Орёл, Chyorny Aryol, hay Obyekt 640) là mẫu xe tăng Nga đang được thử nghiệm và chỉ chuyên dùng cho xuất khẩu. Nó là một bản nâng cấp của chủng T-80U và dự đoán sẽ là đối thủ cạnh tranh của T-95, cũng là mẫu tăng thử nghiệm khác của Nga. Các chuyên gia quân sự đánh giá, giống như T-95, Đại bàng đen thể hiện một lối đi mới của các nhà thiết kế quân sự Nga, và qua đó chúng ta cũng có thể lờ mờ thấy được tương lai của ngành sản xuất xe tăng.

Lịch sử ra đời[sửa | sửa mã nguồn]

Đặc điểm chính của T-80UM2

Ngay từ thập niên 1980, Liên Xô đã có kế hoạch phát triển những mẫu xe tăng mới thay thế cho các mẫu tăng chủ lực hiện hành là T-72 và T-80. Đầu tiên là “kế hoạch 195” (Obyekt 195), tức là mẫu T-95 hiện được nghiên cứu tại Niznhy Tagil và được giao cho nhà máy Uralvagonzavod sản xuất. Còn “kế hoạch 640” - hay xe tăng T-80UM2 Đại bàng đen, thì do Cục Kirov Plant (LKZ) ở Leningrad đảm nhận thiết kế, dựa trên mẫu T-80U. Sau khi LKZ đóng cửa, nó lại được bàn giao cho cục KBTM ở Omsk vào cuối thập niên 1990.

Tháng 9/1997, một mô hình mẫu Đại bàng đen lần đầu tiên được trưng bày tại buổi triển lãm quân đội VTTV lần 2 ở Omsk. Mẫu xe tăng trưng bày có thùng xe dựa trên mẫu T-80U, tháp pháo và súng chính rất lớn, được che khuất bởi các mảnh vải bạt và lưới dùng để ngụy trang. Một mô hình khác xuất hiện trong buổi triển lãm ở Siberia vào tháng 6/1999, với thùng xe dài hơn gồm 7 bánh xích (T-80 chỉ có 6).

Nói chung, giống như T-95, nhiều thông tin của Đại bàng đen vẫn còn nằm trong vòng bí mật với biết bao nhiêu lời đồn đoán xung quanh. Người ta vẫn còn tranh luận, liệu Đại bàng đen là loại tăng chuyên dùng để xuất khẩu, hay nó cũng sẽ được chuyển giao cho quân đội Nga như T-95 ? (chú ý là dòng tăng T-64 và T-80 rất đắt, nặng và phức tạp so với T-72 và T-90 nên chỉ được sản xuất hạn chế và ít xuất khẩu). Người ta cũng thắc mắc là tại sao một mẫu xe tăng như vậy lại chỉ được dùng làm hàng xuất khẩu ? Hay là đây chỉ là công cụ kiếm tiền nhằm phục vụ cho “Obyekt 195” tham vọng hơn ? Cũng có tin đồn rằng đây là một dự án hợp tác với Hàn Quốc,vì vậy pháo chính của Liên Xô-Nga sẽ không xuất hiện trong Đại bàng đen, còn thiết bị ngắm hồng ngoại của Hàn Quốc thì có.

Cũng có tin cho rằng kế hoạch phát triển Đại bàng đen đang gặp nhiều trở ngại. Các bậc tiền bối của Đại bàng đen là T-64 và T-80 đang bị giới quân sự Nga chán ngán do chi phí chế tạo, bảo dưỡng quá cao và hoạt động rất tốn nhiên liệu. Trong khi đó, T-90 cùng địch thủ tương lai T-95 lại dễ sản xuất, chi phí thấp hơn mà hiệu quả sử dụng tốt hơn. Vì vậy nơi chịu trách nhiệm thiết kế Black Eagle và T-80, Cục Omsk Transmask đang đứng trên bờ vực phá sản kể từ 2002. Có lẽ Đại bàng đen là một nỗ lực cuối cùng của Omsk nhằm lấy lại lòng tin của giới quân sự Nga.

Tuy nhiên, tất cả các thông tin đều có một điểm chung: “Obyekt 640” được kỳ vọng sẽ là đối thủ xứng đáng của “Obyekt 195”.

Đặc điểm[sửa | sửa mã nguồn]

  • Được phát triển từ T-80U, nên thân xe của Đại bàng đen rất giống với T-80, nhưng dài hơn và có nhiều hơn 1 cặp bánh xe để tổ lái cách xa phía sau xe, tránh được điểm yếu chết người của dòng tăng Liên Xô. Giáp composite của T-80UM2 rất dày (400mm) và nó cũng sẽ trang bị gạch ERA nhãn hiệu Kaktus. Độ dốc phía trước thùng xe và tháp pháo được thiết kế để tăng tối đa độ bảo vệ. Có thể Đại bàng đen sẽ to và nặng hơn T-80 (dự đoán lên tới 50 tấn), vì vậy nó cần một động cơ khỏe hơn để còn giữ danh hiệu "xe tăng bay" của dòng họ mình. Sức kéo của động cơ có thể tới 25-30 mã lực/tấn.
  • Giống T-95, Đại bàng đen đã từ bỏ kiểu tháp pháo tròn truyền thống của Liên Xô. Nhưng trong khi T-95 có tháp pháo rất thấp thì Đại bàng đen lại có tháp pháo “ngoại cỡ” hình hộp được thiết kế giống phương Tây. Hệ thống nạp đạn tự động kiểu mới APFSDS được lắp đặt trong phần khung lót của tháp pháo, có thể nạp đạn rất nhanh giúp tăng tốc độ bắn liên tiếp (10-12 viên/phút). Hòm đạn của Đại bàng đen được thiết kế tách biệt với khoang chính, vì vậy nếu nhỡ hòm đạn bị nổ thì tổ lái cũng không bị mảnh đạn văng trúng. Những cải tiến trên cũng góp phần giảm chiều cao của nó so với T-80 cũ. Các mô hình thử nghiệm trang bị súng chính 2A46M 125mm, nhưng dự đoán T-80UM2 sẽ có pháo cỡ lớn như T-95, có thể lên đến 152mm.
  • Đại bàng đen cũng có thể trang bị các hệ thống bảo vệ tích cực như Drozd-2 APS và Arena. Ngoài ra, do có hệ thống định vị toàn cầu GPS nên Đại bàng đen dễ đàng được điều khiển và hõ trợ tối đa từ trên không. Hệ thống chống cháy tự động, phun khói, nhiễu cũng làm cho T-80UM2 tăng thêm tính năng tự bảo vệ.

Các phiên bản[sửa | sửa mã nguồn]

  • T-80UM2 Chronyl Oryol: mẫu tăng thử nghiệm với tháp pháo kiểu phương Tây, hòm đạn thiết kế tách biệt với khoang chính, hệ thống nạp đạn mới, gạch ERA Kaktus, hệ thống ngắm mới cùng một số cải tiến khác.
  • T-80UM2 Dessert Eagle: mẫu thử nghiệm dựa trên mẫu mô hình thứ 2 của Chronyl Oryol. Có thùng xe dài hơn (7 cặp bánh xích), hệ thống KAZT Drozd-2. Mẫu này dự đoán chỉ chuyên dùng để xuất khẩu.

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  • Jim Warford (1998). “The Resurrection of Russian Armor: Surprises from Siberia”, in Armor vol. 108, no. 5, pp 30–33. Fort Knox, KY: US Army Armor Center. ISSN 0004-2420.
  • Steven Zaloga and David Markov (2000). Russia's T-80U Main Battle Tank, pp 4, 42–44. Hong Kong: Concord. ISBN 962-361-656-2.

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]

  • Black Eagle MBT - at Eugene Yanko in association with Omsk VTTV Arms Exhibition and Military Parade JSC