Đồng Kỵ

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Đồng K
Phường
Địa lý
Dân số  
Hành chính
Quốc gia  Việt Nam
Tỉnh Bắc Ninh
Thị xã Từ Sơn

Đồng Kỵ là một phường thuộc thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh, Việt Nam. Nơi đây cũng chính là làng nghề đồ gỗ mĩ nghệ truyền thống Đồng Kỵ nổi tiếng của Việt Nam, được cho là làng giàu nhất Việt Nam[1].

Vị trí địa lí[sửa | sửa mã nguồn]

Phường nằm cách trung tâm Hà Nội khoảng 20 km về phía Đông bắc, nằm trên đường Tỉnh lộ 232, nay đổi tên thành đường Nguyễn Văn Cừ[2] và dựa trên con sông Ngũ Huyện Khê.

Lược sử[sửa | sửa mã nguồn]

Trước 1997 có tên nôm là làng Cời thuộc xã Đồng Quang (gồm 3 thôn Bính Hạ, Trang Liệt, Đồng Kỵ) huyện Tiên Sơn, tỉnh Hà Bắc.

Sau tái lập tỉnh, từ 1997 đến tháng 8/1999 thuộc Xã Đồng Quang, huyện Tiên Sơn, tỉnh Bắc Ninh.

Từ tháng 9/1999 thuộc xã Đồng Quang, huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh.

Năm 2008, theo quyết định thành lập thị xã Từ Sơn, chia tách xã Đồng Quang thành phường Trang Hạ và phường Đồng Kỵ.

Hành chính[sửa | sửa mã nguồn]

Trước khi thành lập phường Đồng Kỵ, làng Đồng Kỵ gồm có 6 xóm: xóm Bằng, xóm Giếng, xóm Đột, xóm Tư, xóm Tân Thành, xóm Nghè.

Nay gồm có 7 khu phố chính: phố Thanh Bình (xóm Bằng), phố Đồng Tâm (xóm Tư), phố Đại Đình (xóm Đột), phố Nghè (xóm Nghè), phố Thanh Nhàn (xóm Giếng), phố Tân Thành, khu Đồng Tiến (Ba gò).

Hiện Đồng Kỵ có thêm một khu công nghiệp làng nghề, cùng với 2 khu dân cư nhỏ.

Dân cư[sửa | sửa mã nguồn]

Đồng Kỵ là một làng có số dân khá lớn, khoảng 13.000 dân (năm 2006) cùng với tỉ lệ sinh khá cao, Đồng Kỵ đang diễn ra quá trình đô thị hóa nhanh chóng.

Kinh tế[sửa | sửa mã nguồn]

Nông nghiệp[sửa | sửa mã nguồn]

Hiện nay số người làm nông nghiệp của làng hầu như rất nhỏ do người dân tập trung vào sản xuất thủ công nghiệp. Sản lượng nông nghiệp hầu như không đáng kể.

Thủ công nghiêp[sửa | sửa mã nguồn]

Hiện thủ công nghiệp sản xuất đồ gỗ mĩ nghệ xuất khẩu đang là thế mạnh lớn của làng, với thu nhập hàng trăm tỉ đồng mỗi năm, sản xuất đồ gỗ mĩ nghệ không chỉ giải quyết được công ăn việc làm cho người dân trong làng mà còn thu hút hàng ngàn lao động bên ngoài. Với thu nhập cho người thợ tùy tay nghề và công việc khoảng từ 1,5 - 7 triệu/tháng (2009).

Làng Đồng Kỵ đang là một làng có nhiều giám đốc, nhiều xe hơi bậc nhất của tỉnh Bắc Ninh. Kinh tế gia đình rất phát triển.

Sản phẩm làng nghề[sửa | sửa mã nguồn]

Hiện Làng Nghề cung cấp gần như đầy đủ các mặt hàng đồ gỗ mĩ nghệ cao cấp cho sinh hoạt, công việc, trang trí nội thất hay thờ cúng... cho thị trường trong nước và ngoài nước. SP chủ yếu được làm bằng gỗ gụ, gỗ hương, gỗ trắc, gỗ mun, gỗ Nu, gỗ Sưa.

Đặc biệt, trong dịp Đại lễ kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long - Hà Nội vừa qua, cả phường nghề Đồng Kỵ đã rất tự hào khi tác phẩm Chiếu dời đô khổng lồ có sự tham gia chế tác của các nghệ nhân Đồng Kỵ.

Phong tục văn hóa[sửa | sửa mã nguồn]

Là làng quê Kinh Bắc cổ, nay vẫn giữ được các phong tục, lễ hội truyền thống nổi tiếng.

Hội pháo Đồng Kỵ[sửa | sửa mã nguồn]

Diễn ra vào mồng 4-5-6 tết âm lịch. Hội dựa trên truyền thống đánh thủy quái của vị thành hoàng làng, và truyền thống chống ngoại xâm của 4 vị tướng của làng. Hàng năm, làng sẽ chọn 4 người đến tuổi 50 ở mỗi giáp làm 4 vị tướng xuất quân đánh giặc (quan đám đỏ). Mỗi vị tướng sẽ có trách nhiệm tổ chức quân cũng như làm ra một quả pháo từ nhỏ đến to, quả nhỏ (pháo tư) dài khoảng 5m, quả lớn nhất (pháo nhất) có thể đến 15m, hình quả pháo là hình trụ tròn, đường kính có thể lên tới hơn 1m. Ngày mồng 3 là lễ rước vua về làng. Tối mồng 3 là lễ chạy quan đám, dựa theo cuộc tổng động viên quân lính đánh giặc xưa kia. Mồng 4 là lễ rước pháo ra đình để hội quân, sau lễ thờ thành hoàng làng là phần hấp dẫn nhất của lễ hội là đốt 4 quả pháo (để kích lệ tinh thần quân lính xưa kia). Do pháo quá lớn dễ gây nguy hiểm nên hiện nay theo quyết định của chính phủ về cấm đốt pháo năm 1994, các hình thức của lễ hội đã thay đổi ít nhiều, không còn hội đốt pháo nữa, pháo hiện tại cũng chỉ là pháo giả dùng cho lễ hội. Sau hội đốt pháo sẽ là lễ xuất quân (dô quan đám). Đây cũng là phần hấp dẫn của hội pháo. Các ông đám sẽ được công trên vai bởi những chàng trai đang độ sung sức làm động tác múa như muốn cổ động tinh thần quân lính và như chào tạm biệt nhân dân đi đánh giặc. Đây là một phong tục hay vẫn đang được duy trì và phát huy.

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ [1]
  2. ^ đường tỉnh lộ của Bắc Ninh, không phải đường Nguyễn Văn Cừ thuộc Hà Nội.

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]