Adam Mickiewicz

Adam Bernard Mickiewicz
Adam Bernard Mickiewicz
	; Chân dung Adam Mickiewicz được vẽ bởi Walenty Wańkowicz (1828)
Sinh	24 tháng 12, 1798; Zaosie gần Nowogródek
Mất	26 tháng 11, 1855 (56 tuổi); Constantinople
Công việc	Nhà thơ, Nhà văn
Chữ ký

Adam Bernard Mickiewicz (24 tháng 12 năm 1798 – 26 tháng 11 năm 1855) – thi hào dân tộc Ba Lan, được coi là một trong những nhà thơ lớn nhất của thơ ca lãng mạn thế giới.

[sửa] Cuộc đời

Adam Mickiewicz sinh ở Zaosie gần Navahrudak, Đế quốc Nga (nay là Belarus), là con trai của Mikołaj Mickiewicz một luật sư nghèo. Học Đại học Vilnius từ năm 1815. Tham gia vào việc thành lập nhóm thanh niên yêu nước và làm thơ cổ vũ cho phong trào này. Sau khi tốt nghiệp Đại học, làm giáo viên dạy học. Năm 1823 bị bắt vào tù vì tham gia hoạt động chính trị, năm 1824 được trả tự do. Từ năm 1824 đi đến nhiều thành phố như Saint Petersburg, Odessa, Moskva, Cremia.. làm quen với nhiều nhà cách mạng Tháng Chạp ở Nga. Từ năm 1829 đi ra nước ngoài. Sống ở Đức, Thụy Sĩ, Ý. Năm 1832 sang Paris, cộng tác với các nhà chính trị sống lưu vong của Ba Lan và Litva. Năm 1840 được phong giáo sư các ngôn ngữ Slavic của trường College de France. Năm 1855 Adam Mickiewicz đến Constantinople với ý định thành lập đội quân người Ba Lan giúp Anh, Pháp chống lại Nga hoàng nhưng ý định đang dở dang thì bị bệnh dịch tả và mất ngày 26 tháng 11.

[sửa] Thơ ca

Tượng Adam Mickiewicz

Bài thơ đầu tiên Zima miejska in ở báo Tygodnik Wileński năm 1818. Tập thơ đầu Poezje (Thơ), xuất bản năm 1822 có bài giới thiệu O poezji romantycznej (Về thơ lãng mạn) trở thành tuyên ngôn của phái lãng mạn trong văn học Ba Lan. Sau đó in 4 tập thơ khác ở Nga. Thiên sử thi Pan Tadeusz czyli Ostatni zajazd na Litwie viết trong các năm 1832-1834 in ở Paris năm 1834 được coi là kiệt tác. Adam Mickiewicz là người thể hiện ý chí của dân tộc Ba Lan, người đầu tiên nâng thơ ca Ba Lan lên ngang tầm các nền thơ khác của châu Âu.

[sửa] Tác phẩm

Poezje (Thơ, 1822)
Sonety krymskie (Những bài sonnet Cremia, 1826), thơ
Konrad Wallenrod, 1828, trường ca
Księgi narodu polskiego i pielgrzymstwa polskiego», 1832, văn xuôi
Pan Tadeusz czyli Ostatni zajazd na Litwi, 1834, thiên sử thi

Các tuyển tập:

Dzieła. Wydanie narodowe, t. 1-16, Warszawa, 1949—1955
Dzieła. Wydanie jubileuszowe, t. 1-16; Warszawa, 1955
Dzieła wszystkie, t. 1, 4, Warszawa, 1969-72

[sửa] Một vài bài thơ

Hãy ngủ ngon

Hãy ngủ ngon! Anh chia tay với em

Để thiên thần đưa em vào giấc mộng

Hãy ngủ ngon! Đắm chìm vào quên lãng

Vẻ lặng yên sẽ mang đến trong lòng.

Từng phút giây em hãy ở bên anh

Một bước đi, một lời, em hãy nhớ

Để hình dung theo từng đường nét nhỏ

Gọi anh về từ bóng tối đêm đen!

Hãy ngủ ngon! Cho anh nhìn mắt em

Và gương mặt, cho anh nhìn có được?

Hãy ngủ ngon! Cho anh hôn lên ngực!

Em đừng đi, cho anh nói hai lời

Hãy ngủ ngon!… Em đóng cửa mất rồi

Anh nói trăm lần: “ngủ ngon” - để em không ngủ được.

Phương Đông và phương Bắc

Nơi ta sống trị vì cơn bão tuyết

Có ghen chăng, những kẻ ở phương nam?

Miền đất mêng mông, không có tận cùng

Hoa trong bình minh và con tim rực lửa

Nhưng ở đó họa mi giờ đang ngủ

Những bông hồng, phút chốc đã ngắn hơn

Lục địa khô khan nhưng ký ức giữ gìn

Về những kẻ nằm trong mồ yên ngủ

Quí đất đai những ai nằm trong mộ

Và nhân gian muôn thuở chẳng hề quên.

Lại tìm về em

Khi giữa trời chim bay đi từng dãy

Tránh mùa đông, chim cất tiếng thở than

Em đừng trách chim, bởi đến mùa xuân

Theo đường quen chim lại bay về đấy.

Nhưng nghe giọng của chim buồn, em hãy nhớ

Hy vọng trong anh vẫn tỏa sáng nhọc nhằn

Trên đôi cánh vui mừng anh từ phương nam

Theo hướng bắc lại tìm về em đó!

Nghi ngờ

Anh đau khổ khi không nhìn thấy em

Khi gặp em – rối bời anh đã chẳng

Nhưng nếu hai đứa ở hai đầu xa thẳm

Thì anh buồn, anh cảm thấy cô đơn

Không làm sao trả lời được cho mình: