Aleksey Nikolayevich Apukhtin (tiếng Nga: Алексей Николаевич Апухтин, 15 tháng 11 năm 1840 – 17 tháng 8 năm 1893) là nhà văn, nhà thơ Nga.
Tiểu sử [sửa]
Aleksey Apukhtin sinh ở Bolkhov, tỉnh Oryol trong một gia đình quí tộc lâu đời có nguồn gốc từ Pháp. Tuổi thơ sống ở làng quê. Những năm 1852 – 1859 học trường Cao đẳng Luật Sankt-Peterburg kết bạn với Pyotr Ilyich Tchaikovsky (người sau này là một nhạc sĩ nổi tiếng của Nga và thế giới). Tchaikovsky từng sống một năm trong nhà của Apukhtin, hai người cùng đi với nhau du lịch ra nước ngoài, còn khi trở về Apukhtin sống ở nhà của Tchaikovsky. Tình bạn của Aleksey Apukhtin và Pyotr Ilyich Tchaikovsky được người đời coi là tình cảm của những người đồng tính luyến ái, giống như Arthur Rimbaud và Paul Verlaine.
Thời gian học ở trường Luật, Aleksey Apukhtin là một học sinh xuất sắc, học giỏi tất cả các môn, đồng thời là biên tập tờ tạp chí của trường. Sau khi tốt nghiệp Aleksey Apukhtin làm việc ở Bộ tư pháp cùng với Tchaikovsky, hai người không mấy mặn mà với công việc mà chỉ yêu “thời tuổi trẻ vàng son”. Những năm 1863 – 1865 Aleksey Apukhtin được phái về công tác tại tỉnh Orlov, sau đó trở về Peterburg làm việc ở Bộ nội vụ. Aleksey Apukhtin nhiều lần được cử đi công tác ở nước ngoài. Những năm 1870 ông bị bệnh phù, càng về cuối đời càng nặng. Những năm tháng cuối đời ông không ra khỏi nhà vì rất khó khăn trong việc đi lại.
Aleksey Apukhtin biết làm thơ từ bé, được Ivan Turgenev và Afanasy Afanasievich Fet đỡ đầu. Năm 1854 in những bài thơ đầu tiên và sau đó liên tiếp in thơ ở nhiều tạp chí khác nhau nhưng đến năm 1886 ông mới in một tập thơ đầu tiên. Ngoài thơ, ông còn viết tiểu thuyết và kịch nhưng tất cả tác phẩm chỉ xuất bản sau khi mất. Ngày nhận được tin Aleksey Apukhtin qua đời, Tchaikovsky viết cho nhà thơ Denis Vasilyevich Davydov: “Mặc dù không bất ngờ vì cái chết của Aleksey Apukhtin, thế mà tôi cảm thấy khiếp sợ và vô cùng đau đớn. Một thuở đấy là người gần gũi và thân thiết nhất của tôi”. Pyotr Ilyich Tchaikovsky viết 6 khúc lãng mạn phổ thơ của Aleksey Apukhtin, gồm: Кто идёт (Ai người đi đến, 1860, đã bị thất lạc); Забыть так скоро (Người nỡ quên mau, 1870); Он так меня любил (Người đã yêu tôi như thế, 1875); Ни отзыва, ни слова, ни привета (Không lời nói, câu chào, không tiếng gọi, 1875); День ли царит (Ngày có lên ngôi, 1880); Ночи безумные (Những đêm điên cuồng, 1886).
Tác phẩm [sửa]
- Сочинения, 4 изд., т. 1—2, [Биография. очерк М. Чайковского], СПБ. 1895;
- Стихотворения. [Вступ. ст., подгот. текста, прим. Л. Афонина], Орёл, 1959;
- Стихотворения, Л., 1961.
Một vài bài thơ [sửa]
- Những đêm điên cuồng
-
- Những đêm không ngủ, những đêm điên cuồng
- Những lời đứt quãng, những mắt mỏi mệt…
- Ngọn lửa cuối cùng bỗng bừng cháy lên
- Những bông hoa muộn của mùa thu chết!
-
- Dù thời gian bằng cánh tay không thương tiếc
- Chỉ cho ta điều gian dối ở người
- Ta vẫn lao vào bằng ký ức khát khao
- Tìm trong dĩ vãng câu trả lời không thể được.
-
- Người hãy bằng những lời thì thào dịu ngọt
- Dìm đi tiếng động ban ngày khó chịu, ầm vang
- Người xua giấc mộng của ta trong đêm tĩnh mịch
- Những đêm không ngủ, những đêm điên cuồng!
-
- Anh không tiếc rằng em đã chẳng yêu anh
-
- Anh không tiếc rằng em đã chẳng yêu anh
- Tình yêu của em anh không xứng đáng!
- Anh không tiếc bây giờ trong xa vắng
- Bởi cách xa càng yêu mãnh liệt hơn.
-
- Anh không tiếc rằng rót và uống một mình
- Chén hạ mình anh uống khô đến hết
- Anh nguyền rủa, van nài và nước mắt
- Sao em vẫn lạnh lùng như giá như băng.
-
- Rằng ngọn lửa trong máu sôi không tiếc
- Con tim anh từng mỏi mệt cháy lên
- Nhưng anh tiếc rằng đã từng sống một mình
- Rằng đã ít yêu đương thì anh tiếc.
-
- Anh chờ em… đồng hồ trôi buồn bã
-
- Anh chờ em… đồng hồ trôi buồn bã
- Như kẻ thù xưa cũ vẫn làm phiền
- Giọng nói ngọt ngào thức anh suốt cả đêm
- Và nghe ra tiếng bước chân ai đó…
-
- Anh chờ em… Trong suốt, tươi và sáng
- Ngày mùa thu thoáng trên mặt đất này…
- Trong nỗi buồn câm nín anh đón ngày
- Ngày tuyệt vời bằng nước mắt cay đắng…
-
- Hiểu giùm anh, trong cuộc đời náo động
- Từng khoảnh khắc nắm bắt để cùng em
- Anh yêu em, yêu em đến cuồng điên…
- Như vẫn yêu hạnh phúc và cuộc sống!..
-
- Tình yêu
-
- Khi thiếu sự say mê và công việc
- Thì ngày trôi đi nhạt nhẽo, khô khan
- Nhưng hễ tình như sóng gió nổi lên
- Thì tình cuốn tôi bay từ mặt đất.
|
- Tình lấy đi của tôi những lòng tin
- Và đốt lên trong tôi nguồn cảm hứng
- Tình cho tôi hạnh phúc vô bờ bến
- Và nước mắt, nước mắt đến vô cùng…
-
- Bằng những lời khô khan và nghiệt ngã
- Tình làm cho mệt lử trái tim tôi
- Với nước mắt tình chỉ khanh khách cười
- Với nỗi buồn tình ra điều khinh thị.
-
- Một đôi khi bằng những lời cháy bỏng
- Với ánh mắt nhìn đằm thắm dịu dàng
- Trong hào quang mới – xua đi nỗi buồn
- Và tình yêu trong hồn tôi toả sáng.
-
- Tôi quên hết, chỉ hít thở bằng tình
- Cả cuộc đời tôi trao tình hết cả
- Và tôi không biết làm sao đa tạ
- Ngay cả một lời nguyền rủa cũng không.
-
- Không lời nói, câu chào, không tiếng gọi
-
- Không lời nói, câu chào, không tiếng gọi
- Thế giới hoang vu nằm giữa hai người
- Ý nghĩ tôi với câu hỏi không có trả lời
- Đè lên con tim nặng nề và sợ hãi.
-
- Chẳng lẽ sao giữa những giờ buồn giận
- Chẳng còn gì, quá khứ biến mất tăm
- Như tiếng động nhẹ nhàng của bài hát đã quên
- Như vào bóng đêm một ngôi sao rơi xuống?
-
- Linh cảm
-
-
-
-
- Gửi vợ
-
- Không hiểu sao, nhưng con tim chết lịm
- Không hiểu sao, nhưng cả cõi lòng run
- Mắt mỏi mệt, và đôi mắt không nhắm
- Lý trí khổ đau, lý trí hướng về tim.
-
- Anh gác mái đầu lên giường nóng bỏng
- Và ngỡ như sẽ khóc suốt cuộc đời
- Đang trôi qua trước mắt anh thấp thoáng
- Những chuyện không đâu của tháng ngày trôi.
-
- Anh nhớ những nghi ngờ và hy vọng
- Những hân hoan, đau khổ tháng ngày qua
- Trong ký ức, như bóng ma thấp thoáng
- Những hình hài quen thuộc của ngày xa.
-
- Một ý nghĩ về tương lai đè nặng
- Tâm hồn anh đầy sợ hãi lặng câm
- Và bóng đêm đè lên, làm xao xuyến
- Anh chẳng mong chờ giấc mộng dối gian.
- Bản dịch của Nguyễn Viết Thắng
|
Liên kết ngoài [sửa]
