Công dân toàn cầu
|
|
Bài viết hoặc đoạn này cần thêm chú thích nguồn gốc để có thể kiểm chứng thông tin. Những nội dung không có nguồn có thể bị đặt vấn đề và xóa bỏ. Mời bạn bổ sung chú thích từ các nguồn đáng tin cậy để giúp cải thiện bài viết. |
Công dân toàn cầu là những người sống và làm việc ở nhiều quốc gia khác nhau. Họ có thể có một hoặc nhiều quốc tịch. Hiện tượng xuất hiện khái niệm công dân toàn cầu đã làm thay đổi cơ bản mọi khái niệm và giá trị về biên giới, lãnh thổ, chính trị, văn hóa, quản lý nhà nước và cả ngành tư pháp quốc tế[cần dẫn nguồn].
Ở Việt Nam, khái niệm công dân toàn cầu (global citizen) đã xuất hiện trong đầu thiên niên kỷ thứ ba, nhưng vẫn chưa có một định nghĩa hoàn chỉnh và được chính thức công nhận[1].
Mục lục |
Nguồn gốc hình thành [sửa]
Công dân toàn cầu được sản sinh từ hoạt động của các công ty đa quốc gia, từ chính sách thu hút chất xám của chính phủ các nước và nhu cầu tồn tại, phát triển trong những môi trường thuận lợi hơn của con người. Quá trình toàn cầu hóa trong thế kỷ 21 đã làm phát sinh thế hệ công dân toàn cầu mới[cần dẫn nguồn].
Một số tổ chức giáo dục tiên tiến trên thế giới (chủ yếu ở bậc sau đại học) đã bắt đầu xây dựng chương trình/giáo trình giảng dạy chuẩn bị & rèn luyện phẩm chất cá nhân cho thế hệ công dân toàn cầu này, ví dụ chương trình Oxfam UK[2].
Quá trình hình thành và bùng phát thế hệ công dân toàn cầu [sửa]
Ban đầu là nhu cầu làm việc và quản lý của các công ty đa quốc gia. Những công ty này có chi nhánh, văn phòng đại diện, cơ sở sản xuất, thí nghiệm... rải khắp các châu lục. Từ đội ngũ quản lý này đã manh nha hình thành những công dân toàn cầu đầu tiên[cần dẫn nguồn].
Sau đó để tiếp tục cuộc chiến "tranh giành chất xám" khốc liệt trên thế giới, ngay từ Thế chiến thứ hai, chính phủ của nhiều quốc gia như Đức, Mỹ đã có chiến dịch ưu đãi, mời gọi các nhà khoa học, danh nhân nổi tiếng đến sinh sống và làm việc tại đất nước mình[cần dẫn nguồn]. Ngày nay, đã có nhiều quốc gia tạo điều kiện nhập quốc tịch dễ dàng cho các doanh nhân, nhà khoa học hay những người tốt nghiệp tiến sĩ của các trường đại học danh tiếng.
Kế đến, đó còn là những người có nhu cầu và điều kiện làm việc ở hai quốc gia khác nhau. Họ đi lại, sinh sống hoặc làm việc thường xuyên bên ngoài cương thổ quê hương mình.
Ảnh hưởng của các công dân toàn cầu [sửa]
Nếu không xét tới mặt chính trị, các công dân toàn cầu có thể mang lại nhiều lợi ích cho xã hội nhờ lượng kiến thức và kinh nghiệm họ tích luỹ được khi sinh sống và làm việc tại nhiều quốc gia và nhiều nền văn hoá khác nhau[3]. Ví dụ, một doanh nhân thường xuyên đến nhiều quốc gia khác nhau để làm việc thì co thể tận dụng những hiều biết và kinh nghiệm của mình (có được khi làm việc tại nhiều quốc gia) về nguồn tài nguyên, nhân lực, sản phẩm, thị trường,... ở nhiều quốc gia khác nhau để nâng cao hiệu quả kinh doanh của mình. Một ví dụ khác là một công dân toàn cầu có thể kết hợp các hiểu biết về nhiều nền văn hoá khác nhau để tạo nên các cầu nối giữa kiến thức, và nhờ đó tạo nên giá trị đóng góp cho xã hội.
Trên thế giới đã có một ngày kỷ niệm mang tên Ngày Công dân Toàn cầu (World Citizen Day) diễn ra vào ngày xuân phân hàng năm (rơi vào một trong số các ngày 19, 20, 21 tháng 3)[4].
Những nghĩa khác của thuật ngữ "Công dân toàn cầu" [sửa]
- Đây là tên một giải thưởng do United Nations Correspondents Association trao tặng (Citizen of the World).
- Được dùng bởi một số nhà hoạt động như tổ chức World Service Authority dùng khi ủng hộ cho một nhà nước của một siêu quốc gia duy nhất trên thế giới.
- Được dùng để ám chỉ một số người theo chủ nghĩa quốc tế, khẳng định sự hợp nhất của một Nhà nước tối cao trên toàn cầu.
- Oxfam UK có một chương trình giáo dục dành cho công dân toàn cầu.
- Tên một huy hiệu vinh danh do tổ chức Hội Hướng đạo Hoa Kỳ trao tặng (Citizenship in the World).
Chú thích [sửa]
- ^ http://www.vietnamnet.vn/giaoduc/2008/05/781477/
- ^ http://www.oxfam.org.uk/education/gc/
- ^ “the utmost global citizen”. Global Culture. 2007.
- ^ http://www.recim.org/ascop/a7-an.htm
Liên kết ngoài [sửa]
| Tìm thêm về World citizen tại những đồng dự án của Wikipedia: | |
| Từ điển ở Wiktionary |
|
| Sách ở Wikibooks |
|
| Cẩm nang du lịch ở Wikivoyage |
|
| Hồ sơ ở Wikiquote |
|
| Văn kiện ở Wikisource |
|
| Hình ảnh và phương tiện ở Commons |
|
| Tin tức ở Wikinews |
|
| Tài liệu giáo dục ở Wikiversity |
|
Việt Nam [sửa]
- Loạt bài về "công dân toàn cầu" trên VietNamNet từ ngày 5/5 tới ngày 12/5/2008
- “Công dân toàn cầu: Lý tưởng lớn của giáo dục hiện đại”. VietNamNet. Thứ năm, 15/11/2007, 07:00 GMT+7. Truy cập ngày 28 tháng 11 năm 2008.
Các nước khác [sửa]
- “For the Love of the World”. Time (magazine). 13 tháng 6 năm 1949. Truy cập ngày 11 tháng 5 năm 2007.
- “Thoughts & Afterthoughts”. Time (magazine). 9 tháng 10 năm 1950. Truy cập ngày 11 tháng 5 năm 2007.
- Briggs, Caroline (23 tháng 7 năm 2005). “Sad farewell to 'world citizen'”. BBC News. Truy cập ngày 11 tháng 5 năm 2007.
- Thompson, Allan (14 tháng 12 năm 2006). “A double standard for politicians' dual citizenship”. Toronto Star. Truy cập ngày 11 tháng 5 năm 2007.
- Singh Jaiswal, Anjali (19 tháng 8 năm 2005). “Straight answers”. The Times of India. Truy cập ngày 11 tháng 5 năm 2007.
- E. Dougherty, Jon (2 tháng 2 năm 1999). “Groups promote global governance”. WorldNetDaily. Truy cập ngày 11 tháng 5 năm 2007.
- Kaye, Margaret (7 tháng 6 năm 1995). “People: Douglas Mattern: toward a world without borders”. Palo Alto Online. Truy cập ngày 11 tháng 5 năm 2007.
- Bahá'u'lláh (1988). “Tablets of Bahá'u'lláh Revealed After the Kitáb-i-Aqdas”. US Bahá'í Publishing Trust. Truy cập ngày 5 tháng 3 năm 2008.
- MộtwWebsite của Chương trình Công dân Toàn Cầu (World Citizen Program)
- Website của Primary School Global Citizenship
- Mục từ "Chủ nghĩa thế giới" (Cosmopolitanism) tại Từ điển Bách khoa Triết học Stanford
- Global Culture Luận án về ảnh hưởng của các Công dân Toàn cầu
- Living in the World Risk Society viết bởi Ulrich Beck tại Trường Kinh tế Luân Đôn
- Great Transition Initiative Paper Series Chính trị Quốc tế và Tổ chức Quốc tế, trang #3 , và Dawn of the Cosmopolitan: The Hope of a Global Citizens Movement, trang #15, tìm hiểu về khả năng vươn lên của một đặc tính toàn cầu và những tổ chức liên quan đến đặc tính này.
- “World Citizens Foundation”.
- “World Government of World Citizens”.
- “Citizen of the World”.
- “Association of World Citizens”.
| Bài này còn sơ khai. Mời bạn góp sức viết thêm để bài được hoàn thiện hơn. Xem phần trợ giúp về cách sửa bài. |