Hasdrubal Barca

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Coin showing Hasdrubal as strategus of Iberia

Hasdrubal, con trai của Hamilcar Barca (mất năm 207 TCN). Ông là con trai thứ hai của Hamilcar và là một tướng lĩnh Carthage trong chiến tranh Punic lần thứ hai.

Tuổi trẻ và lãnh đạo người Iberia[sửa | sửa mã nguồn]

Có ít thông tin về cuộc sống thời trai trẻ của Hasdrubal. Hasdrubal được biết đến sớm nhất là khi người Iberia phục kích quân đội Carthage ở Acre Luce. Ông, cùng với Hannibal, anh trai của ông chạy thoát, vì Hamicar, đã đánh lạc hướng người Iberia theo hướng khác và chết đuối trên sông Jucar.

Hannibal khi tới Ý đã để lại cho ông một lực lượng gồm 13.000 bộ binh, 2.550 kỵ binh và 21 voi chiến ở bán đảo Iberia. Hải quân Punic có một hạm đội gồm 50 Quinqueremes và 5 Triremes đóng ở đó. Tuy nhiên, chỉ có 32 Quinqueremes đã có thủy thủ khi chiến tranh Punic lần thứ hai bắt đầu.

Được để lại ở Hispania khi Hannibal khởi hành đến Ý năm 218 TCN, Hasdrubal được lệnh chiến đấu với anh em Gnaeus và Publius Cornelius Scipio. Đoàn viễn chinh dưới sự chỉ huy của Gnaeus Scipio trong năm 218 TCN đã bất ngờ chạm chán với người Carthage, trước khi Hasrdrubal tham gia cùng với Hanno, chỉ huy Carthage về phía Bắc sông Ebro, người La Mã đã chiến đấu và chiến thắng trong trận Cissa và thiết lập quân đội của họ tại Tarraco và hạm đội của họ tại Emporiae. Hasdrubal bất ngờ đột kích người La mã với bộ binh nhẹ và kị binh, mà gây thiệt hại nghiêm trọng đối với hạm đội hải quân của họ và làm giảm sức mạnh chiến đấu xuống còn 35 tàu. Mất mát này đã được bù đắp bởi sự xuất hiện của một liên minh Hy Lạp từ thành phố Massilia.

Mùa xuân năm 217 TCN, Hasdrubal dẫn đầu một đoàn viễn chinh về phía Bắc để chống lại người La mã. Ông đã chỉ huy quân đội, trong khi phó tướng của ông chỉ huy hạm đội. Quân đội và đội tàu di chuyển về phía bắc cạnh nhau và đóng trại ở cửa sông Ebro. Sự bất cẩn của hạm đội Carthage đã để cho Gnaeus Scipio bất ngờ tấn công và hủy diệt hạm đội của họ tại trận sông Ebro. Hasdrubal rút lui mà không chiến đấu với quân đội La Mã. Năm 216 Tcn, ông dành để đàn áp các cuộc nổi dậy của các bộ lạc Iberia.

Hasdrubal đã được tăng cường thêm 4000 bộ binh và 500 kị binh và được lệnh của viện nguyên lão Carthage hành quân đến Ý cùng năm đó. Ông để Himilco ở lại phụ trách Cartagena và hành quân tới sông Ebro, nhưng đã bị đánh bại nặng nề trong trận Dertosa vào mùa xuân năm 215 TCN. Thất bại này đã ngăn cản quân tiếp viện cho Hannibal từ cả Iberia và Châu Phi tại thời điểm quan trọng của chiến tranh, khi Carthage tiến hành chiến tranh ở Ý. Người Carthage lúc này buộc phải giao chiến với người La Mã ở khu vực giữa hai con sông Ebro và Jucor.

Chia quyền chỉ huy[sửa | sửa mã nguồn]

Thất bại này dẫn đến việc Mago BarcaHasdrubal Gisco đến Iberia với hai đội quân để kết thúc việc nắm giữ quyền chỉ huy của gia đình Barcid tại Iberia. Người Carthage đã chiến đấu để chống lại anh em Scipio, mà đã trải qua một giai đoạn tồi tệ từ năm 215 TCn đến năm 212 TCN, nhưng đã cố gắng để không bị mất thêm bất cứ phần lãnh thổ nào. Với sự xúi giục của người La mã,Syphax, một trong những vị vua của các bộ lạc Numidian, tấn công vùng lãnh thổ của người Carthage ở châu Phi vào năm 213/212 TCN. Tình hình ở bán đảo Iberia đã được kiểm soát, bởi vì Hasdrubal và quân đội Iberia của ông đã vượt biển đến Châu Phi và đập tan sự đe dọa của Syphax trong trận chiến nơi mà 30.000 người Numidia bị giết. Với đội quân được La Mã huấn luyện của mình tan vỡ, Syphax trốn đến Mauritanie. Sự trợ giúp của Masinissa, một hoàng tử Numidia, là vô cùng cấp thiết trong giai đoạn này, và ông đã vượt biển tới bán đảo Iberia cùng Hasdrubal sau khi các cuộc chinh phục châu Phi đã kết thúc cùng với 3.000 kỵ binh Numidia.

Cuối năm 212 TCN, Hasdrubal, với sự hợp tác kịp thời từ Mago BarcaHasdrubal Gisco, hoàn toàn đánh bại đối thủ trong trận Thượng Baetis, tiêu diệt phần lớn quân đội La Mã ở Iberia và giết chết cả anh em Scipios. Carthage giành quyền kiểm soát của Iberia đến tận sông Ebro như là kết quả của chiến thắng này. Tuy nhiên, sự thiếu hợp tác giữa các tướng lĩnh người Carthgine sau trận chiến đã dẫn đến việc một lực lượng La Mã còn sót lại khoảng 8.000 người tập trung lại ở phía bắc của con sông Ebro một cách an toàn. Đội quân này bằng cách nào đó đã cố gắng để ngăn chặn quân đội Carthage dừng lại ở một chỗ phía bắc của sông Ebro. Người La Mã đã củng cố đội quân này bằng 10.000 quân dưới quyền Cladius Nero trong năm 211 TCN và với 10.000 binh sĩ khác thuộc quyền Scipio Africanus Major vào năm 210 TCN, người đã mất một năm để huấn luyện binh lính của mình và cải thiện các mối quan hệ ngoại giao của ông.

Quân đội Carthage đã phân tán tới các vùng đất của Iberia trong năm 209 TCN, để có thể duy trì kiểm soát các bộ lạc Iberia, mà họ đã phải dựa vào nguồn cung binh lính và lương thực. Những đội quân Carthage sau đó lần lượt bị đánh bại bởi Scipio Africanus Major, người đã lợi dụng sự vắng mặt của ba đội quân chủ lực Carthage năm 209 TCN để chiếm Tân Carthago và đã đạt được những lợi thế khác. Hasdrubal đã bị đánh bại bởi Scipio tại trận Baecula, nhưng đã cố gắng để rút lui với 2 / 3 số quân còn nguyên vẹn của mình.

Cuộc viễn chinh thứ hai của người Carthage ở Ý[sửa | sửa mã nguồn]

Sau đó trong năm 209TCN, Hasdrubal đã được triệu tập đến gia nhập với người anh cả của mình ở Ý. Ông lẩn tránh Scipio bằng cách băng qua dãy núi Pyrenees ở cực tây của nó và tìm được một con đường an toàn cho mình tới Gaul trong mùa đông năm 208. Hasdrubal đã chờ đợi cho đến khi mùa xuân năm 207 để tiến qua dãy Alps vào phía Bắc Ý. Hasdrubal đã tiến quân nhanh hơn nhiều so với anh trai của ông một phần do các công trình xây dựng bị bỏ lại phía sau bởi quân đội của Hannibal khi ông đã đi qua cùng một tuyến đường một thập kỷ trước đó, nhưng cũng do đã loại bỏ các mối đe dọa từ người Gaul mà đã cản Hannibal trước đó. Người Gauls giờ lo sợ và tôn trọng Carthage, và không những cho phép Hasdrubal đi qua dãy Al-pơ mà không bị quấy rầy, mà hàng ngũ của ông đã được hỗ trợ bởi nhiều người Gaul nhiệt tình.

Hasdrubal trong thơ ca[sửa | sửa mã nguồn]

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

  • Hasdrubal for other Carthaginians of this name

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]