James Cook

James Cook
James Cook, do Nathaniel Dance vẽ, khoảng. 1775, National Maritime Museum, Greenwich
Sinh	7 tháng 11 [cũ 27 tháng 10] năm 1728 Marton, Yorkshire, England
Mất	14 tháng 2, 1779 (50 tuổi) Hawaii
Quốc gia	British
Học vấn	Postgate School, Great Ayton
Công việc	Nhà thám hiểm, nhà hàng hải, nhà vẽ bản đồ
Danh hiệu	Thuyền trưởng
Hôn nhân	Elizabeth Batts
Con cái	James Cook, Nathaniel Cook, Elizabeth Cook, Joseph Cook, George Cook, Hugh Cook
Cha mẹ	James Cook, Grace Pace
Chữ ký

Thuyền trưởng James Cook (27 tháng 10 năm 1728 – 14 tháng 2 năm 1779) là một nhà thám hiểm, nhà hàng hải và người chuyên vẽ bản đồ người Anh. Sau khi được thăng lên chức vụ thuyền trưởng trong Hải quân Hoàng gia Anh, Cook đã thực hiện 3 chuyến hải trình đến Thái Bình Dương, trở thành người châu Âu đầu tiên đặt chân đến bờ biển phía đông của Úc; ông cũng là người châu Âu đầu tiên phát hiện ra quần đảo Hawaii và là người đầu tiên được ghi nhận là đi vòng quanh New Zealand.

Sau khi phục vụ trong đội thương thuyền Anh ở tuổi thiếu niên, ông tham gia Hải quân Hoàng gia vào năm 1755, tham gia Chiến tranh bảy năm, rồi sau đó nghiên cứu và vẽ bản đồ nhiều chuyến đi đến Sông Saint Lawrence trong trận vây hãm Québec. Điều này đã giúp tướng James Wolfe thực hiện cuộc đột kích nổi tiếng ở vùng đồng bằng Abraham, giúp Cook có được sự chú ý của Hội đồng Đô đốc Anh (Admiralty) và Hội đồng Hoàng gia Anh (Royal Society) tại một thời điểm quyết định cả trong sự nghiệp cá nhân của ông lẫn quá trình phát hiện những vùng đất mới của Anh Quốc, và đưa Cook trở thành người chỉ huy con tàu HM Bark Endeavour và chuyến đi đầu tiên trong ba chuyến hải trình đến Thái Bình Dương của ông vào năm 1766.

Cook là người đầu tiên đã vẽ chính xác hải đồ của nhiều vùng đất và ghi lại nhiều hòn đảo và đường biển trên bản đồ châu Âu. Những thành tích lớn lao đó của ông có thể do sự kết hợp của tài đi biển xuất sắc, có kỹ năng giỏi về nghiên cứu đo đạc và vẽ bản đồ, can đảm khám phá những nơi nguy hiểm để xác nhận sự thật - ví dụ như nhiều lần tìm hiểu Vòng Nam Cực (Antarctic Circle) và khám phá quanh vùng Đại Bảo Tiều (Great Barrier Reef), khả năng lãnh đạo trong những điều kiện bất lợi, sự táo bạo trong những cuộc thám hiểm và sự sẵn sàng vượt trội hơn những chỉ dẫn của bộ Hội đồng Đô đốc.

Sau khi Cook và thủy thủ trên tàu rời đảo, một cơn bão đã phá hủy chiếc tàu the Resolution, buộc ông phải quay trở lại Kealakekua. Sự tôn trọng của thổ dân dành cho Cook như một vị thần bị sụp đổ, và mối quan hệ giữa người Hawaii và người nước ngoài trở nên căng thẳng. Một hiểu lầm đã dẫn đến một trận chiến dữ dội, và Cook đã bị giết bởi thổ dân trên đảo.

Cook chết ở Hawaii trong một cuộc chiến với thổ dân trên đảo trong chuyến tham hiểm thứ 3 ở Thái Bình Dương vào năm 1779.

Tham khảo

• Aughton, Peter. 2002, Endeavour: The Story of Captain Cook's First Great Epic Voyage. Cassell & Co., London.
• Beaglehole, John, biographer of Cook and editor of his Journals.
• Collingridge, Vanessa. Feb. 2003 Captain Cook: The Life, Death and Legacy of History's Greatest Explorer, Ebury Press, ISBN 0-09-188898-0
• Edwards, Philip, ed. 2003, James Cook: The Journals. Prepared from the original manuscripts by J. C. Beaglehole 1955–67. Penguin Books, London.
• Forster, Georg. A Voyage Round the World, ed. 1986 (published first 1777 as: A Voyage round the World in His Britannic Majesty's Sloop Resolution, Commanded by Capt. James Cook, during the Years, 1772, 3, 4, and 5), Wiley-VCH (1 tháng 1 năm 1986). ISBN 978-3-05-000180-7
• Horwitz, Tony. Oct. 2003, Blue Latitudes: Boldly Going Where Captain Cook Has Gone Before, Bloomsbury, ISBN 0-7475-6455-8
• Hough, Richard (1994). Captain James Cook. Hodder and Stoughton. ISBN 0340825563 . 
• Andrew Kippis, The Life and Voyages of Captain James Cook, Westminster 1788, George Newnes, London/Charles Scribner's Sons, New York 1904.
• Obeyesekere, Gananath. 1992, The Apotheosis of Captain Cook: European Mythmaking in the Pacific Princeton University Press. ISBN 0-691-05752-4.
• Rae, Julie, 1997 "Captain James Cook Endeavours" Stepney Historical Trust London
• Richardson, Brian. 2005. Longitude and Empire: How Captain Cook's Voyages Changed the World University of British Columbia Press. ISBN 0-7748-1190-0.
• Rigby, Nigel; van der Merwe, Pieter (2002). Captain Cook in the Pacific. National Maritime Museum, London UK. ISBN 0948065435. 
• Sydney Daily Telegraph. 1970, Captain Cook: His Artists - His Voyages. The Sydney Daily Telegraph Portfolio of Original Works by Artists who sailed with Captain Cook. Australian Consolidated Press, Sydney.
• Thomas, Nicholas. 2003, The Extraordinary Voyages of Captain James Cook. Walker & Co., New York. ISBN 0-8027-1412-9
• Villiers, Alan (Summer 1956–57). “James Cook, Seaman”. Quadrant 1 (1): 7–16. 
• Villiers, Alan John, 1903–. Captain James Cook. Newport Beach, CA : Books on Tape, 1983.
• Williams, Glyndwr, ed. 1997, Captain Cook's Voyages: 1768-1779. The Folio Society, London.
• Williams, G (Prof.), 2002 Captain Cook: Explorer, Navigator and Pioneer, BBC History 2002

Liên kết ngoài

• 'Cook, James (1728 - 1779)', Australian Dictionary of Biography, Volume 1, Melbourne University Press, 1966, pp 243–244
• Biography at the Dictionary of Canadian Biography Online
• Captain Cook Society
• The Endeavour journal (1) and The Endeavour journal (2), as kept by James Cook – digitised and held by the National Library of Australia
• Captain James Cook: The World's Explorer
• Life in the Pacific of the 1700s: The Cook/Forster Collection of the Georg August University of Göttingen exhibition at the Honolulu Academy of Arts, 23 February – 14 tháng 5 năm 2006
• The South Seas Project: maps and online editions of the Journals of James Cook's First Pacific Voyage. 1768–1771, Includes full text of journals kept by Cook, Joseph Banks and Sydney Parkinson, as well as the complete text of John Hawkesworth's 1773 Account of Cook's first voyage.
• Tác phẩm của James Cook tại Dự án Gutenberg
• See a khoảng. 1780 map of Cook's third voyage by Rigobert Bonne, Carte de la Côte N.O. de l'Amérique et de la Côte N.E. de l'Asie reconnues en 1778 et 1779 / par M. Bonne, Ingenieur-Hydrographe de la Marine hosted by the Portal to Texas History.
• Discovery of New Zealand
• Captain Cook's Voyages by Izidor Hafner, Wolfram Demonstrations Project.
• Cook's Pacific Encounters: Cook-Forster Collection online Images and descriptions of more than 300 artefacts collected during the three Pacific voyages of James Cook.
• Images and descriptions of items associated with James Cook at the Museum of New Zealand Te Papa Tongarewa
• Works by or about James Cook in libraries (WorldCat catalog)
• Bản mẫu:NRA
• Digitised copies of log books from James Cook's voyages at the British Atmospheric Data Centre

Giải thưởng và thành tích
Tiền vị: Nevil Maskelyne	Huân chương Copley 1776	Kế vị John Mudge