Nakhchivan

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Cộng hòa tự trị Nakhchivan
Naxçıvan Muxtar Respublikası
Vị trí của Nakhchivan
Vị trí của Nakhchivan ở khu vực Nam Kavkaz
Vị trí của Nakhchivan
bản đồ Nakhchivan
Chủ tịch Hội đồng nghị viện Vasif Talibov
Ngôn ngữ chính thức Tiếng Azerbaijan
Thủ đô thành phố Nakhchivan
Địa lý
Diện tích 5,363 km²
2,071 mi²
Diện tích nước không đáng kể %
Múi giờ EET (UTC+4); mùa hè: EEST (UTC+5)
Lịch sử
cộng hòa tự trị thuộc Azerbaijan
9 tháng 2 năm 1924 thành lập CHXHCNXVTT Nakhichevan
7 tháng 11 năm 1990 Tự trị trong Azerbaijan
Dân số ước lượng (2011) 414.900[1] người
Mật độ 70.76 người/km² 183.3 người/mi²
HDI (2010) Straight Line Steady.svg
0.793[2] (hạng very high)
Đơn vị tiền tệ manat Azerbaijan (AZN)
Thông tin khác
Tên miền Internet .az

Cộng hòa tự trị Nakhchivan (tiếng Azerbaijan: Naxçıvan Muxtar Respublikası) là một khu vực tách rời không giáp biển của Cộng hòa Azerbaijan. Khu vực có diện tích 5.500[1] km² và có biên giới với Armenia (221 km) ở phía đông và bắc, Iran (179 km) ở phía nam và tây, và Thổ Nhĩ Kỳ (15 km) ở phía tây bắc.

Nakhchivan có một lịch sử lâu dài từ thời đại đồ đá mới. Sau một nghìn năm nằm dưới quyền cai trị của người Armenia[3]—xem giữa là các thời kỳ cai trị người Ả Rập và người Turk—Nakhchivan trở thành một phần của triều đại Safavid tại Ba Tư trong thế kỷ 16. Sau cuộc chiến cuối cùng giữa Nga và Ba Tư và Hiệp định Turkmenchay, Nakhchivan trở thành vùng đất thuộc sở hữu của đế quốc Nga vào năm 1828.

Sau Cách mạng Tháng Hai, Nakhchivan và các vùng xung quanh thuộc thẩm quyền quản lý của Uỷ ban Ngoại Kavkaz Đặc biệt thuộc Chính phủ lâm thời NgaCộng hòa Dân chủ Liên bang Ngoại Kavkaz tồn tại ngắn ngủi. Khi CHDCLB Ngoại Kavkaz bị giải tán vào tháng 5 năm 1918, Nakhchivan, Nagorno-Karabakh, Zangezur (nay là tỉnh Syunik của Armenia), và Qazakh trở thành các vùng tranh chấp giữa các nhà nước mới thành lập và tồn tại ngắn ngủi: Cộng hòa Dân chủ ArmeniaCộng hòa Dân chủ Azerbaijan. Tháng 6 năm 1918, khu vực bị Ottoman xâm chiếm. Theo các điều khoản của Hiệp định đình chiến Mudros, người Ottoman đã chấp thuận rút quân của họ ra khỏi Ngoại Kavkaz để mở đường cho quân Anh tiến vào chiếm đóng vào lúc kết thúc Chiến tranh thế giới thứ nhất.

Tháng 7 năm 1920, Liên Xô đã xâm chiếm khu vực và đến ngày 28 tháng 7 thì tuyên bố thành lập Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Xô viết tự trị Nakhchivan có "quan hệ chặt chẽ" với Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Azerbaijan, bắt đầu bảy mươi năm Xô viết cai trị khu vực. Vào tháng 1 năm 1990, Nakhchivan tuyên bố độc lập từ Liên Xô để phản đối việc đàn áp các phong trào dân tộc tại Azerbaijan, và trở thành Cộng hòa tự trị Nakhchivan trong thành phần Cộng hòa Azerbaijan một năm sau đó.

Cộng hòa tự trị Nakhchivan được quốc tế công nhận là một khu vực tự trị của Azerbaijan, có cơ quan lập pháp được bầu cử. Khu vực tiếp tục chịu ảnh hưởng từ xung đột giữa Armenia và Azerbaijan và về mặt chính trị bị biệt lập với các nước xung quanh. Thủ đô hành chính của nước cộng hòa là thành phố Nakhchivan. Từ năm 1995, Vasif Talibov là người đứng đầu Cộng hòa tự trị Nakhchivan.[4]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

Phương tiện liên quan tới Nakhichevan tại Wikimedia Commons

  1. ^ a ă Official portal of Nakhchivan Autonomous Republic :Nakhchivan Autonomous Republic
  2. ^ Naxçıvan Muxtar Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2012 Fevral Raportu
  3. ^ Ayvazyan, Argam. The Historical Monuments Of Nakhichevan, pp. 10-12. ISBN 0-8143-1896-7
  4. ^ Hans-Joachim Hoppe: Nachitschewan – Vorposten Aserbaidschans (Nakhchivan – outpost of Azerbaijan), in "Eurasisches Magazin" (tiếng Đức), 2 tháng 8 năm 2011