Quốc kỳ Việt Nam Cộng hòa
Quốc kỳ Việt Nam Cộng hòa, còn gọi là cờ vàng ba sọc đỏ được vua Bảo Đại sử dụng năm 1948. Đây là Quốc kỳ của Quốc gia Việt Nam (do Pháp kiểm soát ở cả miền bắc và miền nam Việt Nam) từ năm 1949 đến 1955 và sau đó là Việt Nam Cộng hòa từ 1955 đến ngày 30 tháng 4 năm 1975. Tuy nhiên lá cờ này qua Chiến dịch Cờ Vàng lại được chính quyền của nhiều thành phố và tiểu bang thuộc Hoa Kỳ công nhận là "Lá Cờ Tự Do và Di Sản" (Heritage and Freedom Flag) và như là biểu tượng cho cộng đồng người Mỹ gốc Việt tại địa phương.[1] Tại Việt Nam hiện nay, việc trưng bày lá cờ này có thể bị truy tố với tội danh "tuyên truyền chống Nhà nước CHXHCN Việt Nam".[2]
Mục lục |
Nguồn gốc và đặc điểm [sửa]
 |
Thông tin trong không thấy nguồn uy tín, hợp lệ nào gắn các cờ xưa với là cờ ba sọc ngoài cái màu vàng giống nhau này không thể kiểm chứng được do không được chú giải từ bất kỳ nguồn tham khảo nào. Xin bạn hãy cải thiện bài viết này bằng cách bổ sung chú thích tới các nguồn uy tín. Nếu bài được dịch từ Wikipedia ngôn ngữ khác thì hãy chuyển nguồn tham khảo từ phiên bản đó cho bài này. |
.png)
Đặc điểm nền vàng xuất hiện từ khi vua Gia Long dùng màu vàng cho là cờ tiêu biểu của vương triều mình. Ngược dòng lịch sử xa hơn nữa thì Bà Triệu thời Bắc thuộc cũng kéo cờ vàng khi ra trận như ghi lại trong Đại Nam Quốc sử Diễn ca. {{cquote|Đầu voi phất ngọn cờ vàng, Sơn thôn mấy cõi chiến trường xông pha.
Năm 1821, vua Minh Mạng lấy đại kỳ màu vàng, chung quanh viền kim tuyến (chỉ vàng). Ngoài ra nhà Nguyễn còn dùng cờ Long tinh. Cờ này có nền vàng, ở giữa có chấm tròn đỏ còn ở viền thì tua xanh. Cờ Long tinh được sử dụng từ năm 1863 đến 1885. Năm 1890, lá cờ vàng ba sọc đỏ được tạo ra và sử dụng lần đầu tiên như là lá cờ quốc gia (Đại Nam Quốc kỳ 1890-1920)[cần dẫn nguồn]. Ngày 8 tháng 5 năm 1945, Đế quốc Việt Nam dùng quốc kỳ được gọi là cờ quẻ Ly. Cờ này cũng nền vàng, ở chính giữa có một quẻ Ly màu đỏ. Quẻ Ly là một trong 8 quẻ của bát quái và gồm một vạch liền, một vạch đứt và một vạch liền; bề rộng của các vạch này chỉ bằng một phần bề rộng chung của lá cờ.
Quốc kỳ của Việt Nam Cộng hòa có nền vàng với ba sọc đỏ và hai sọc vàng chen nhau nằm vắt ngang ở giữa, tượng trưng cho quẻ Càn trong Bát Quái. Bề ngang của mỗi sọc đỏ và vàng này bằng nhau và bề ngang chung của năm sọc bằng một phần ba bề ngang chung của lá cờ.
Lịch sử [sửa]
Nhà báo người Ý Tiziano Terani dựa theo lời kể một linh mục Công giáo tên là Trần Hữu Thanh cho rằng người thiết kế lá cờ này là ông Thanh do ông này đã có lần giải thích với ông Terzani vào tháng 6 năm 1975 khi Terzani viếng thăm Việt Nam sau sự kiện 30 tháng 4, năm 1975 rằng "ba sọc đỏ trên lá cờ tượng trưng cho ba miền của Việt Nam - Bắc Kỳ (Tonkin), Trung Kỳ (Annam), và Nam Kỳ (Conchin-China) - nhưng cũng là Ba Ngôi" [3] (Chúa Cha, Chúa Con, Chúa Thánh Linh)[nghiên cứu chưa công bố?]. Sau này, thiếu tướng Đỗ Mậu, cựu phó thủ tướng Việt Nam Cộng hòa, cũng nhận định từ thông tin này của Terzani và viết thêm "Một linh mục đã nói ra tôi tin ông không nói dối và trong giai đoạn đó nói dối được cái gì. Linh-mục Thanh còn sống. Tác giả Terzani còn sống, chúng ta có thể kiểm chứng được. Như vậy, người vẽ ra lá cờ vàng ba sọc đỏ là Linh-mục dòng Tên Trần Hữu Thanh, người chấp nhận là Quốc Trưởng Bảo Đại, ông ta là con nuôi của Khâm-sứ Jean Charles.[4][cần số trang]
Một số nguồn khác cho rằng cờ này do họa sĩ Lê Văn Đệ vẽ và đã trình cho vua Bảo Đại chọn trong một phiên họp ở Hồng Kông năm 1948, màu vàng và đỏ của lá cờ vì người Việt Nam "da vàng máu đỏ"[cần dẫn nguồn], màu vàng thuộc hành thổ và ở vị trí trung ương thể hiện cho chủ quyền quốc gia, màu đỏ thuộc hành hỏa và chỉ phương nam, và ba sọc tượng trưng cho ba miền Bắc, Trung, Nam.[cần dẫn nguồn]
Ngày 2 tháng 6 năm 1948, chính phủ lâm thời của thủ tướng Nguyễn Văn Xuân chính thức dùng lá cờ vàng ba sọc đỏ làm quốc kỳ của Quốc gia Việt Nam. Lá quốc kỳ vàng ba sọc đỏ sau này tiếp tục là quốc kỳ chính quyền Quốc gia Việt Nam (1949-1955), và sau đó là quốc kỳ cho suốt thời Đệ Nhất và Đệ Nhị Việt Nam Cộng hòa (1955-1975).
Dưới chính thể CHXHCNVN lá cờ này bị cấm.[5]
Chiến dịch Cờ Vàng [sửa]
Trong hơn 20 năm từ khi lớp người Việt Nam tỵ nạn đầu tiên đến Mỹ sau sự kiện 30 tháng 4, 1975, cộng đồng người Mỹ gốc Việt hình thành một cách đơn lập, hoàn toàn không có sự can thiệp của nhà nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam. Hơn nữa nhiều người Việt tỵ nạn còn chọn đường lối tuyệt giao và đối lập chính trị với chính quyền Việt Nam. Lệnh cấm vận của Hoa kỳ duy trì và củng cố sự cách ly này. Với thời kỳ Đổi Mới của Việt Nam việc bang giao giữa hai nước lần tiến từng bước chậm. Mãi đến 1 tháng 7 năm 1995 thì hai nước mới lập bang giao. Cũng vì mối bang giao này mà lá cờ đỏ sao vàng của nước Cộng hoà Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam xuất hiện công khai ở Mỹ. Sự kiện này gây nhiều phản ứng mạnh mẽ trong cộng đồng người Việt tỵ nạn vốn không có cảm tình với chính quyền Việt Nam hiện hữu.
Đầu năm 1999, cờ đỏ sao vàng xuất hiện ở giữa Little Saigon, Westminster, CA trong một cửa tiệm của Trần Văn Trường cùng với hình chân dung Hồ Chí Minh khiến dư luận xôn xao gây nhiều bất bình. Cộng đồng người Việt tỵ nạn tổ chức biểu tình phản đối liên tục trong suốt 53 ngày đêm trong khi đợi toà án xét xử. Cuối cùng cờ đỏ phải dỡ xuống. Tuy nhiên luật pháp chấp nhận quyền tự do phát biểu của cả hai bên: Trần Văn Trường có quyền treo cờ đỏ nhưng cộng đồng cũng có quyền biểu tình phản đối. Hâu quả là "Chiến dịch Cờ Vàng” phát động.[6]
Chiến dịch Cờ Vàng là phong trào vận động nhằm đưa cờ vàng ba sọc đỏ làm lá cờ chính thức đại diện cho cộng đồng người Việt tỵ nạn ở Mỹ, Úc, và Canada. Cờ này vốn là của chính thể Quốc gia Việt Nam (1949-1955) và Việt Nam Cộng hòa (1955-1975) cũ và nay được xem là "Lá cờ Tự do và Di sản" (Heritage and Freedom Flag) của người Việt tại Mỹ. Ngoài hình thức lá cờ, phong trào này còn mang ý nghĩa phản kháng và đối lập chính trị.[7]
Xem thêm [sửa]
Chú thích [sửa]
- ^ Michigan, Tiểu bang thứ 12 công nhận Cờ Vàng, 2006
- ^ Tây Thành (16 tháng 5 năm 2013). “Nguyễn Phương Uyên bị phạt 6 năm tù, Đinh Nguyên Kha 10 năm tù”. Thanh Niên. Truy cập ngày 19 tháng 5 năm 2013.
- ^ Tiziano Terzani, The Fall and Liberation of Saigon, St. Martin’s Press, New York, 1976, trang 261. Nguyên văn: ”Father Tran Huu Thanh... An ideologue and adviser to Diem, it was who designed the “three banded” flag that flew over Saigon until the Liberation. “The three red stripes represent the three regions of Vietnam – Tonkin, Annam, and Cochin-China – but also the Trinity,” he once explained to me."
- ^ Tâm Thư Đỗ Mậu, Thiếu tướng Đỗ Mậu, NXB Đa Nguyên xuất bản, Houston, Mỹ, 1995
- ^ "Đổi ảnh Phó Thủ tướng Đức bên cờ vàng" theo BBC
- ^ http://www.bbc.co.uk/vietnamese/regionalnews/story/2005/06/050617_buivanphuupdate.shtml Chiến dịch Cờ Vàng
- ^ http://www.vpac-usa.org/flag/flag_index.htm
