Sầm Nghi Đống

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm

Sầm Nghi Đống (tiếng Trung phồn thể: 岑宜棟, giản thể: 岑宜栋) là một tướng của nhà Thanh, người đã bị quân Tây Sơn đánh bại và thắt cổ tự tử ở núi Loa, Khương Thượng gần thành Thăng Long.

Sầm Nghi Đống là một người bản xứ ở Điền châu. Trước khi sang Việt Nam, Sầm Nghi Đống làm thái thú Điền ChâuVân Nam, hàm ngũ phẩm. Mùa Đông năm 1788, Sầm Nghi Đống dẫn quân Điền Châu của mình tạo thành một mũi quân qua ngả Cao Bằng tiến vào Việt Nam (hai mũi khác từ Vân Nam qua Tuyên Quang và từ Quảng Tây qua Lạng Sơn). Sau khi chiếm được thành Thăng Long, cánh quân Điền Châu của Sầm Nghi Đống được Tôn Sĩ Nghị giao cho trấn thủ phía Nam ngoài thành Thăng Long tại khu vực Khương Thượng, Hà Nội ngày nay.

Mùa xuân năm 1789, Sầm Nghi Đống bị Đặng Tiến Đông, đô đốc nhà Tây Sơn, tấn công và không đỡ nổi, phải bỏ đồn chạy nhưng bị quân Tây Sơn vây đánh khắp ngả. Cuối cùng, Sầm Nghi Đống quyết định thắt cổ tự vẫn, không chịu để rơi vào tay quân Tây Sơn.

Sau chiến tranh, để thúc đẩy bình thường hóa quan hệ ngoại giao với nhà Thanh, Quang Trung đã cho mang xác Sầm Nghi Đống trả cho nhà Thanh đưa về Trung Quốc chôn cất và còn cho phép Hoa Kiều xây đền thờ Sầm Nghi Đống ở khu vực phố Đào Duy Từ, Hà Nội ngày nay.

Sau này, nữ thi sĩ Hồ Xuân Hương có dịp đi qua đền thờ Sầm Nghi Đống bà đã làm bài thơ "Đề đền Sầm Nghi Đống":

Ghé mắt trông ngang thấy bảng treo,
Kìa đền thái thú đứng cheo leo.
Ví đây đổi phận làm trai được,
Thì sự anh hùng há bấy nhiêu!