Sếu đầu đỏ

Sếu đầu đỏ
Grus antigone antigone
Tình trạng bảo tồn
Sắp nguy cấp (IUCN 3.1)
Phân loại khoa học
Vực (domain): Eukaryota Giới (regnum): Animalia Ngành (phylum): Chordata (Không phân hạng) Craniata Phân ngành (subphylum): Vertebrata Phân thứ ngành (infraphylum): Gnathostomata Liên lớp (superclass): Tetrapoda Lớp (class): Aves Phân lớp (subclass): Carinatae Phân thứ lớp (infraclass): Neornithes (không phân hạng): Neognathae Bộ (ordo): Gruiformes Họ (familia): Gruidae Chi (genus): Grus Loài (species): G. antigone
Danh pháp hai phần
Grus antigone (Linnaeus, 1758)
Phân loài
Grus antigone antigone (Sếu đầu đỏ Ấn Độ) Grus antigone sharpei (Sếu đầu đỏ Đông Dương, Miến Điện hay Sharpe) Grus antigone gillae (Sếu đầu đỏ Úc) Grus antigone luzonica (Sếu đầu đỏ Luzon - tuyệt chủng)
Danh pháp đồng nghĩa
Ardea antigone Linnaeus, 1758 Grus sharpei

Sếu đầu đỏ, hay còn gọi là sếu cổ trụi, có tên khoa học là Grus antigone, là một loài chim quý hiếm nằm trong Sách đỏ Việt Nam và của thế giới (Sách đỏ IUCN).

Đặc điểm chung

Hình dạng

Trong các loài chim biết bay sếu đầu đỏ là loài chim cao nhất thế giới. Sếu đầu đỏ có lông sơ cấp và lông bao cánh sơ cấp màu đen; đầu và cổ trụi lông, đầu và da trần trên cổ màu đỏ; vằn trên cánh và đuôi màu xám. Mỏ và trước đỉnh đầu màu xanh sừng. Chân đỏ. Chim non có bộ lông màu sẫm hơn. Loài phụ Ấn Độ có kích thước nhỏ hơn sếu đầu đỏ phương Đông và thiếu vòng trắng ở cổ. Sếu đầu đỏ cao tới 1.5m, nặng 8–10 kg, là loài lớn nhất trong các loại sếu. Tiếng kêu của nó vang xa tới 2 km.

Sinh sản

Chúng sinh sản mỗi năm một lần, mỗi lứa có hai trứng. Tổ làm trên mặt đất.

Sinh thái

Sếu đầu đỏ sống trong các vùng ngập nước cạn và ăn củ của một loại cỏ mọc ở vùng đầm lầy.

Một số loài thường gặp

Chim Hạc ở Vườn quốc gia Tràm Chim

Biến động số cá thể sếu tại Vườn quốc gia Tràm Chim trong 20 năm (1986-2006)

Hiện có ba phân loài được biết đến:

• Sếu đầu đỏ Ấn Độ (Grus antigone antigone) được tìm thấy ở miền bắc Ấn Độ, Pakistan và Nepal. Có vào khoảng 10.000 con
• Tiểu loài Australia (Grus antigone gilliae) được tìm thấy ở Queensland, Úc. Có khoảng 5.000 con.
• Sếu đầu đỏ phương Đông (Grus antigone sharpii) trước đây từng xuất hiện trên khắp Đông Nam Á nhưng hiện nay chỉ còn lại ở Campuchia và Việt Nam. Ở Việt Nam hiện sếu chưa sinh sản, chỉ trở lại trong mùa khô tại một số tỉnh Bắc Trung Bộ, trong một vài năm trở lại đây, sếu đầu đỏ xuất hiện nhiều tại Vườn quốc gia Ba Vì tại Hà Nội với số lượng khoảng 800 đến 1.000 con. Ở các vùng thuộc đồng bằng sông Cửu Long như Hòn Chông (huyện Kiên Lương, tỉnh Kiên Giang) và Vườn quốc gia Tràm Chim (Tam Nông-Đồng Tháp) thì sếu ít về, chỉ về khi mùa lũ rút. Riêng tại Vườn quốc gia Tràm Chim, do việc quản lý thủy văn chưa phù hợp đã làm thu hẹp diện tích đồng cỏ năng không còn nguồn thức ăn cho chim sếu dẫn đến mật độ cá thể của loài chim này bị giảm theo hàng năm.

Liên kết ngoài

(tiếng Anh)

• Sếu đầu đỏ tại Encyclopedia of Life
• Grus antigone tại trang National Center for Biotechnology Information (NCBI).
  • Grus antigone antigone tại trang National Center for Biotechnology Information (NCBI).
  • Grus antigone gillae tại trang National Center for Biotechnology Information (NCBI).
  • Grus antigone sharpei tại trang National Center for Biotechnology Information (NCBI).
• Sếu đầu đỏ 176181 tại Hệ thống Thông tin Phân loại Tích hợp (ITIS).
• Linnaeus (2012). “Grus antigone”. Sách đỏ IUCN các loài bị đe dọa. Phiên bản 2012. Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế. 

(tiếng Việt)

• Sếu đầu đỏ tại Từ điển bách khoa Việt Nam
• Sếu cổ trụi Grus antigone sharpii trên SVRVN
• Sếu đầu đỏ ở ĐBSCL có thể bị tuyệt chủng báo Tuổi Trẻ 05/08/2006 15:05 (GMT + 7)
• Sếu đầu đỏ sẽ biến mất? Trần Triết (ĐH KHTN TP.HCM, Hội Sếu quốc tế - chương trình VN) báo Tuổi Trẻ 01/05/2006 07:13 (GMT + 7)