Sốt vàng

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Sốt vàng
Phân loại và tư liệu bên ngoài
ICD-10 A95.
ICD-9 060
DiseasesDB 14203
MedlinePlus 001365
eMedicine med/2432 emerg/645
MeSH D015004
Flavivirus
YellowFeverVirus.jpg
Siêu vi trùng sốt vàng
(do Kính hiển vi điện tử truyền qua phóng lớn x234.000).
Phân loại virus
Nhóm: Nhóm IV ((+)ssRNA)
Họ (familia) Flaviviridae
Chi (genus) Flavivirus
Loài điển hình
Siêu vi trùng sốt vàng
St louis encephalitis map.PNG

Sốt vàng là chứng bệnh sốt gây vàng da do siêu vi trùng thuộc họ Flaviviridae gây ra [1][2]. Đây là một chứng bệnh sốt xuất huyết quan trọng tại châu PhiNam Mỹ mặc dầu hiện nay đã có vắc-xin hiệu nghiệm.

Sốt vàng từng gây nhiều trận dịch tàn khốc, giết hại hàng trăm ngàn người.[3] Trong thế kỷ 18, sốt vàng lan tràn tại Ý, Pháp, Tây Ban NhaAnh quốc.[4] Vào thế kỷ 19, khoảng 300.000 người Tây Ban Nha chết vì sốt vàng.[5] Trong thời kỳ cách mạng Haiti năm 1802 gần nửa đội quân Pháp bị sốt vàng chết.[6] Sốt vàng tiếp tục gây tử vong khắp nơi cho đến thế kỷ 20 khi khoa học khám phá ra bệnh lây do muỗi đốt và nghiên cứu được phương cách phòng chống bằng vắc-xin.

Cuộc tìm kiếm vắc-xin ngừa sốt vàng tốn rất nhiều công sức và hy sinh của nhiều người, trong đó có bác sĩ Cuba Carlos Finlay và bác sĩ Mỹ Walter Reed. Tuy vậy hiện nay vẫn còn nhiều nước chậm tiến chưa được chủng ngừa.[7] Tổ chức Y tế thế giới ước lượng trong năm 2001 200.000 người bị sốt vàng và 30.000 tử vong.[8]

Hình ảnh[sửa | sửa mã nguồn]

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Anker M, Schaaf D, et al (7 tháng 1 năm 2000). “WHO Report on Global Surveillance of Epidemic-prone Infectious Diseases” (PDF). WHO. tr. 11. Truy cập ngày 11 tháng 6 năm 2007. 
  2. ^ Schmaljohn AL, McClain D. (1996). “Alphaviruses (Togaviridae) and Flaviviruses (Flaviviridae)”. Trong Baron S. Medical Microbiology (ấn bản 4). Univ of Texas Medical Branch. ISBN 0-9631172-1-1. 
  3. ^ Yellow Fever - LoveToKnow 1911
  4. ^ TKH Virology Notes: Yellow Fever
  5. ^ Tiger mosquitoes and the history of yellow fever and dengue in Spain
  6. ^ Bollet, AJ (2004). Plagues and Poxes: The Impact of Human History on Epidemic Disease. Demos Medical Publishing. tr. 48–9. ISBN 1-888799-79-X. 
  7. ^ Tomori O (2002). “Yellow fever in Africa: public health impact and prospects for control in the 21st century”. Biomedica 22 (2): 178–210. PMID 12152484. 
  8. ^ “Yellow fever fact sheet”. WHO—Yellow fever. Truy cập ngày 18 tháng 4 năm 2006. 

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]

Phương tiện liên quan tới Flavivirus tại Wikimedia Commons