Thượng Hội đồng Quốc gia (Việt Nam, 1964)
Thượng Hội đồng Quốc gia (8 tháng 9 năm 1964 - 20 tháng 12 năm 1964) là cơ quan chấp chánh do Ủy ban Lãnh đạo Lâm thời do ba tướng Dương Văn Minh, Nguyễn Khánh và Trần Thiện Khiêm cho thành lập vào ngày 8 tháng 9 năm 1964 để chuyển dần sang chánh phủ dân sự trong thời kỳ quân quản của Việt Nam Cộng hòa.
Thành phần & diễn biến [sửa]
Thượng Hội đồng Quốc gia có 16 thành viên gồm: Nguyễn Xuân Chữ, Tôn Thất Hanh, Nguyễn Văn Huyền, Ngô Gia Hy, Nguyễn Đình Luyện, Nguyễn Văn Lực, Trần Đình Nam, Hồ Văn Nhựt, Trần Văn Quế, Lê Khắc Quyến, Phan Khắc Sửu, Lương Trọng Tường, Hồ Đắc Thắng, Lê Văn Thu, Mai Thọ Truyền và Trần Văn Văn.
Ngày 27 tháng 9, Hội đồng bầu Phan Khắc Sửu làm chủ tịch và đến ngày 24 tháng 10 thì ông được đề cử làm quốc trưởng. Phó chủ tịch Thượng Hội đồng là Nguyễn Xuân Chữ và tổng thư ký là Trần Văn Văn.[1]
Lúc đầu bác sĩ Hồ Văn Nhựt được tuyển chọn để đảm trách chức thủ tướng vì ông được sự ủng hộ của mọi thành phần tôn giáo và chính trị. Đây là chức thủ tướng dân sự đầu tiên kể từ khi nền Đệ nhất Cộng hòa của tổng thống Ngô Đình Diệm bị phe quân đội lật đổ. Tuy nhiên ông muốn tìm kiếm giải pháp hòa hợp dân tộc, và sau những cuộc thảo luận không thỏa đáng với Ủy ban Lãnh đạo Lâm thời và chính quyền Mỹ, bác sĩ đã từ chối chức vụ này. Thay vào đó, Trần Văn Hương, Đô trưởng Sài Gòn, được bổ nhiệm làm thủ tướng.[2][3][4]
Chánh phủ của Trần Văn Hương mặc dù được hậu thuẫn của nhiều thành phần nhưng bị phe Phật giáo chống đối kịch liệt. Trần Văn Hương lại không chịu nhượng bộ cải tổ nên tình hình trở nên tê liệt. Thượng Hội đồng và Quốc trưởng Phan Khắc Sửu cũng không giải quyết được bế tắc này nên phe quân đội ra lệnh giải thể Thượng Hội đồng vào ngày 20 tháng 12 năm 1964, quyền hành thì trao lại cho Hội đồng Quân lực.
Một thành tựu của Thượng Hội đồng là việc soạn xong Ước pháp 20 Tháng Mười 1964, thay thế cho Hiến chương lâm thời 4 Tháng 11, 1963 vốn đặt quyền lực vào tay quân đội. Ước pháp 1964 trao chủ quyền quốc gia lại cho đại diện dân cử đảm nhiệm.[5]
Tham khảo [sửa]
- Lâm Vĩnh Thế. Bạch hóa Tài liệu mật của Hoa Kỳ về Việt Nam Cộng hòa. Hamilton, ON: Hoài Việt, 2008
Chú thích [sửa]
- ^ Hoàng Cơ Thụy. Việt sử khảo luận. Paris: Nam Á, 2002. tr 3304. Cũng theo tài liệu này Thượng Hội đồng có 18 thành viên. Ngoài 16 người kể trên còn có Phạm Huy Cơ và Bùi Anh Tuấn.
- ^ Nguyễn Trương Thiên Lý (1982). Ván Bài Lật Ngửa. Ch. 19, p. 9. Nhà Xuất Bản Trẻ publishers, Ho Chi Minh City, 2002
- ^ Foreign Relations of the United States, 1964–1968 Volume I, Vietnam, 1964, Document 387. http://history.state.gov/historicaldocuments/frus1964-68v01/d387
- ^ Institute of Current World Affairs. Article TO27. http://www.icwa.org/txtArticles/TO-27.htm
- ^ Hoàng Cơ Thụy. tr 3306
