Triệu Dương Vương
|
||||||||||||||||||||||||||||||||
Triệu Dương Vương (趙陽王), hay Triệu Thuật Dương vương (趙術陽王), Triệu Vệ Dương vương (趙衛陽王)[1], tên họ thật là Triệu Kiến Đức (tên chữ Hán: 趙建德; âm Quảng Đông: Chiu Kin-tak), trị vì từ năm 112 TCN - 111 TCN, là vị vua cuối cùng của nhà Triệu nước Nam Việt trong lịch sử Việt Nam.
Mục lục |
Lên ngôi [sửa]
Triệu Kiến Đức là con của Triệu Minh vương, mẹ ông là người Việt. Vua cha không chọn ông nối nghiệp mà chọn Triệu Hưng là con của hoàng hậu người Hoa Cù thị.
Cù hậu tư thông với sứ giả nhà Hán là An Quốc Thiếu Quý, muốn mang Nam Việt quy phục nhà Hán. Triệu Ai Vương còn trẻ, chỉ biết nghe theo lời mẹ. Kết quả là Thừa tướng Lữ Gia giết hại Cù hậu, Ai Vương và cả Thiếu Quý. Sau đó, đưa Kiến Đức kế vị, tức là Triệu Dương Vương.
Sử ký Tư Mã Thiên chép (q. 113, t. 5b): "Lữ Gia... và các quận huyện lập con trai trưởng của Minh Vương, con người vợ Việt Nam là Thuật Dương hầu Kiến Đức làm vua".
Chống Hán [sửa]
Vua nhà Hán là Hán Vũ Đế (Lưu Triệt) tức giận việc nhà Triệu giết Thiếu Quý bèn sai Hàn Thiên Thu đi đánh Nam Việt. Quân Hán chiếm được vài ấp, tiến đến gần Phiên Ngung thì bị Lữ Gia mang quân chặn đánh, giết chết Hàn Thiên Thu.
Hán Vũ Đế được tin Thiên Thu bị giết, sai Lộ Bác Đức và Dương Bộc đem binh đánh nước Nam Việt. Vua tôi nhà Triệu ra sức chống cự, nhưng không được, vì thế quân Hán mạnh. Cuối cùng, Triệu Thuật Dương vương và Lữ Gia mang vài trăm người bỏ trốn ra biển.
Lộ Bác Đức hỏi qua những người đầu hàng, biết chỗ ở của Triệu vương và Lữ Gia, bèn sai người đuổi theo. Hiệu úy tư mã là Tô Hoằng bắt được Triệu Kiến Đức, quan lang Việt là Đô Kê bắt được Lữ Gia. Từ đó nhà Triệu và nước Nam Việt mất.
Nhà Hán chia lãnh thổ Nam Việt làm chín quận là Nam Hải, Hợp Phố (Quảng Đông), Thương Ngô, Uất Lâm (Quảng Tây), Chu Nhai, Đạm Nhĩ (đảo Hải Nam), Giao Chỉ, Cửu Chân, Nhật Nam (Âu Lạc cũ).
Xem thêm [sửa]
Tham khảo [sửa]
Chú thích [sửa]
- ^ Tên gọi chưa thống nhất. Việt Sử lược là tài liệu cổ nhất ghi Vệ Dương vương(?), Đại Việt sử ký toàn thư ghi là Thuật Dương vương, Khâm định Việt sử thông giám cương mục ghi là Thuật Dương hầu, Việt Nam sử lược ghi là Dương Vương. Nguyễn Trãi toàn tập, NXB KHXH, Hà Nội, 1976 thì cho rằng ghi Vệ Dương là nhầm vì chữ Vệ 衛 gần giống chữ Thuật 術 (trang 545). Chứng cớ đưa ra là Sử ký Tư Mã Thiên ghi là Thuật Dương hầu, chính sử (Khâm định Việt sử thông giám cương mục) và Việt Sử lược (đoạn chép về thời Trần) cũng ghi vậy, chỉ có Dư địa chí chép là Vệ Dương.
| Tiền nhiệm: Triệu Ai Vương |
Vua Việt Nam 112 TCN-111 TCN |
Kế nhiệm: nhà Triệu mất cùng nước Nam Việt |
|
|
|||||