Khác biệt giữa các bản “Anouvong”

Bước tới điều hướng Bước tới tìm kiếm
n
clean up, replaced: → (242), → (74), → (16) using AWB
n (clean up, replaced: → (242), → (74), → (16) using AWB)
{{Thông tin nhân vật hoàng gia
| tên = Chaiya-Xethathirath III
| tước vị = vua Viêng Chăn
| hình = Vientiane, Chao Anouvong Park (6031888461).jpg
| cỡ hình = 200px
| ghi chú hình = Chân dung Anouvong.
| thêm = Viêng Chăn
| chức vị = [[Vua]] [[Vương quốc Viêng Chăn|Viêng Chăn]]
| tại vị = 7 tháng 2 năm 1805 – 12 tháng 11 năm 1828
| đăng quang =
| tiền nhiệm = [[Inthavong]]
| nhiếp chính =
| kế nhiệm = không
| hôn phối =
| chồng =
| vợ =
| thông tin con cái =
| con cái =
| tên đầy đủ =
| tước hiệu = Somdet Paramanadha Parama Bupati Somdet Brhat Pen Chao Singhadhamuraja
| hoàng tộc =
| cha = [[Ong Bun]]
| mẹ = [[Phranang Kamphong]]
| sinh = 1767
| nơi sinh = [[Viêng Chăn]], [[Lan Xang]]
| mất = 1829
| nơi mất = [[Bangkok]], [[Xiêm]]
| ngày an táng =
| nơi an táng =
}}
[[Tập tin:Laos - Division territòriala vèrs 1750 (vuege).png|thumb|337x337px|Bán đảo Đông Dương năm 1750.]]
Anouvong, sinh năm [[1767]] tại kinh đô Viêng Chăn, là con trai thứ tư của vua Bunsan ([[Ong Bun]]), và là em trai của các vua Viêng Chăn khác là: [[Nanthasen]] và [[Inthavong|Intharavong Setthathirath III]]. Khi vua cha bị người Xiêm lật đổ năm [[1779]], ông và các anh bị bắt làm tù binh ở [[Thái Lan|Xiêm]].
 
Giai đoạn 1780-1795, Anouvong sống lưu vong ở [[Bangkok]] như một con tin. Ngày mùng 2 tháng 2 năm 1795, Anouvong được vua Xiêm bổ nhiệm làm Phó vương của vương quốc Viêng Chăn với tước hiệu là ''Somdetch Brhat Chao Maha Uparaja'', trợ giúp cho vua anh là [[Inthavong|Intharavong Setthathirath III]].
 
===Đăng quang===
Ngày 29 tháng tháng 9 năm [[1827]], Anouvong phải đưa vương tôn quốc thích chạy sang lưu vong ở [[Vinh]], [[Nghệ An]] bên [[Việt Nam]]. Quyết phục thù Anouvong lại mộ binh về đánh quân Xiêm lần nữa.
 
Quân Xiêm do [[Chao Phraya Bodin Decha]] chỉ huy triệt hạ và phá hủy hoàn toàn Viêng Chăn và chỉ còn sót lại mỗi ngôi [[chùa]] [[Wat Si Saket]]. Người dân Vạn Tượng bị bắt di chuyển sang hữu ngạn [[mê Kông|sông Mê Kông]], tức là vùng [[Isan|Đông Bắc Thái Lan]] ngày nay<ref>Hậu quả là hiện nay người dân tộc Lào ở Thái Lan đông hơn người Lào ở nước Lào.</ref>.
 
Ngày 19 tháng 12 năm [[1828]], khi qua đất [[Bồn Man|Muang Phuan]] (tức Trấn Ninh, nay là [[Xiengkhuang|Xiêng Khoảng]]), thì Anouvong bị [[Chao Noi]] (Chiêu Nội), tù trưởng Trấn Ninh, bắt và giao nộp cho quân Xiêm. Anouvong bị giải đến [[Bangkok]]. Rama III ra lệnh nhốt ông trong cũi sắt được một năm thì chết, hưởng dương 61 tuổi.

Trình đơn chuyển hướng