Đặng Mãnh Nữ

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Jump to navigation Jump to search
Đặng Mãnh Nữ
鄧猛女
Hán Hoàn Đế hoàng hậu
Hoàng hậu nhà Hán
Tại vị 159 - 165
Tiền nhiệm Ý Hiến Lương hoàng hậu
Kế nhiệm Hoàn Tư Đậu hoàng hậu
Thông tin chung
Phối ngẫu Hán Hoàn Đế
Thụy hiệu Không có
bị phế
Thân phụ Đặng Hương
Thân mẫu Tuyên thị
Sinh ?
Mất 165
Lạc Dương
An táng Mang sơn (邙山), phía Bắc Lạc Dương

Đặng Mãnh Nữ (chữ Hán: 鄧猛女; ? - 165) là hoàng hậu thứ hai của Hán Hoàn Đế trong lịch sử Trung Quốc. Bà là con cháu trong họ với Hoà Hi hoàng hậu Đặng Tuy của Hán Hòa Đế.

Tiểu sử[sửa | sửa mã nguồn]

Cha của Đặng Mãnh Nữ là Đặng Hương (鄧香), một quan chức bậc trung trong triều đình, anh em họ với Hoà Hi Đặng hoàng hậu và là cháu trai của khai quốc công thần Đặng Vũ. Mẹ của bà là Tuyên thị (宣氏). Đặng Hương qua đời sớm, Tuyên thị tái hôn với Lương Kỉ (梁紀), chú của bà Tôn Thọ (孫壽), vợ của ngoại thích Lương Ký (梁冀) đang thao túng triều chính. Vì có cha dượng họ Lương, bà cũng đổi họ thành Lương, gọi là Lương Mãnh Nữ (梁猛女).

Sau khi mẹ tái hôn, Mãnh Nữ sống một thời gian với mẹ và cha dượng. Bởi vì Mãnh Nữ xinh đẹp, Lương Ký và Tôn Thọ đã nhận làm con nuôi và tiến cử cho Hán Hoàn Đế, sắc phong Quý nhân.

Năm Diên Hi thứ 2 (159), Hoàng hậu thứ nhất của Hán Hoàn Đế là Lương Nữ Oánh qua đời, Lương Ký vì muốn kiểm soát triều chính nên kỳ vọng tiếp tục sử dụng Lương Mãnh Nữ để kiểm soát Hán Hoàn Đế với hy vọng rằng bà sẽ trở thành Hoàng hậu mới. Để kiểm soát Mãnh Nữ, Lương Ký lên kế hoạch để khống chế mẹ của bà, tức Tuyên thị, gửi sát thủ đến ám sát, nhưng vụ ám sát đã thất bại do sự can thiệp thái giám Viên Xá (袁赦), hàng xóm của Tuyên thị. Điều này khởi đầu cho hàng loạt các sự kiện dẫn đến đảo chính chống Lương Ký. Hán Hoàn Đế tức giận về vụ mưu sát, xây dựng thế lực với năm hoạn quan và lật đổ Lương Ký trong một cuộc đảo chính cùng năm. Vợ chồng Lương Ký và Tôn Thọ tự sát.

Cuối năm đó, Hán Hoàn Đế phong Lương Mãnh Nữ làm Hoàng hậu, nhưng không muốn giữ lại họ Lương, nên lại đổi sang họ Bạc (薄). Sau này hoàng đế biết được cha ruột của bà là Đặng Hương, do đó phục hồi họ Đặng cho bà.

Một số chú bác và anh em họ của Đặng hoàng hậu đã được thăng các chức vụ quan trọng nhưng lại không có nhiều quyền lực thực sự. Anh trai Đặng Diễn (鄧演) được phong Nam Đôn hầu (南頓侯), anh rể Bỉnh Tôn (邴尊) phong Nghị lang, mẹ bà Tuyên thị được phong Trường An quân (長安君), sau cải phong Côn Dương quân (昆陽君).

Bị phế và qua đời[sửa | sửa mã nguồn]

Thời gian đầu Hán Hoàn Đế khá sủng ái tân hoàng hậu xinh đẹp. Tuy nhiên, Hoàn Đế không dành trọn tình cảm cho bà mà sủng ái nhiều phi tần khác như Điền quý nhân (田贵人) và Quách quý nhân (郭贵人). Đặng hậu trở nên kiêu ngạo và ghen tuông, luôn tìm cách hại các phi tần. Bà mâu thuẫn sâu sắc với Quách quý nhân, hai người thường xuyên gièm pha, vu cáo lẫn nhau trước mặt Hoàn Đế.

Năm Diên Hi thứ 8 (165), Hán Hoàn Đế ngày càng không hợp với Đặng hậu nên quyết định phế truất và giam bà vào lãnh cung. Đặng Mãnh Nữ qua đời không lâu sau đó trong sự uất ức trầm cảm. Họ hàng của Đặng hậu vốn được thăng chức khi bà trở thành Hoàng hậu nay lại bị đã được tước bỏ khỏi các vị trí của họ, và hai người chú bác Đặng Vạn Thế (鄧萬世) và Đặng Cối (鄧會) bị xử tử.

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]