Bước tới nội dung

Afonso de Albuquerque

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Afonso de Albuquerque
Chức vụ
Nhiệm kỳ4 tháng 11 năm 1509  8 tháng 9 năm 1515
Tiền nhiệmFrancisco de Almeida
Kế nhiệmLopo Soares de Albergaria
Thông tin cá nhân
Sinhk.1453
Alhandra, Bồ Đào Nha
Mất16 tháng 12 năm 1515(1515-12-16) (61–62 tuổi)
Ngoài khơi Goa, Ấn Độ thuộc Bồ Đào Nha
Nơi an nghỉTu viện Graça
Con cáiBản mẫu:Brás de Albuquerque
Chữ ký

Afonso de Albuquerque, Công tước thứ nhất xứ Goa (khoảng năm 1453 – 16 tháng 12 năm 1515), là một vị tướng, đô đốc, chính khách, nhà thám hiểm và nhà chinh phục người Bồ Đào Nha. Ông giữ chức phó vương của Ấn Độ thuộc Bồ Đào Nha từ năm 1509 đến năm 1515, trong thời gian đó ông đã mở rộng ảnh hưởng của Bồ Đào Nha trên khắp Ấn Độ Dương và xây dựng danh tiếng là một chỉ huy quân sự tài giỏi và dũng mãnh.[1][2][3]

Albuquerque đã thúc đẩy kế hoạch lớn ba mặt của Bồ Đào Nha nhằm chống lại Hồi giáo , truyền bá Cơ Đốc giáo và bảo đảm việc buôn bán gia vị bằng cách thiết lập một đế chế Bồ Đào Nha ở châu Á.[4] Trong số những thành tựu của mình, Albuquerque đã chinh phục được Goa và là người châu Âu đầu tiên thời Phục Hưng tiến hành cuộc tấn công vào Vịnh Ba Tư , và ông đã dẫn đầu chuyến đi đầu tiên của một hạm đội châu Âu vào Biển Đỏ.[5] Ông thường được coi là một chỉ huy quân sự rất hiệu quả và "có lẽ là chỉ huy hải quân vĩ đại nhất thời đại",[6] nhờ chiến lược thành công của ông trong việc cố gắng đóng tất cả các tuyến đường biển Ấn Độ Dương đến Đại Tây Dương, Biển Đỏ, Vịnh Ba Tư và Thái Bình Dương, biến nó thành một mare clausum của Bồ Đào Nha.[7] Ông được bổ nhiệm làm người đứng đầu "hạm đội biển Ả Rập và Ba Tư" vào năm 1506.[8]

Nhiều cuộc xung đột mà ông trực tiếp tham gia diễn ra ở Ấn Độ Dương, ở các vùng Vịnh Ba Tư để kiểm soát các tuyến đường thương mại và trên bờ biển Ấn Độ. Tài năng quân sự xuất chúng của ông trong các chiến dịch ban đầu này đã giúp Bồ Đào Nha trở thành đế chế toàn cầu đầu tiên trong lịch sử.[9] Ông đã lãnh đạo lực lượng Bồ Đào Nha trong nhiều trận chiến, bao gồm cuộc chinh phục Goa năm 1510 và việc chiếm Malacca năm 1511.

Trong 5 năm cuối đời, ông chuyển sang công tác quản lý,[11] nơi các hành động của ông với tư cách là thống đốc thứ hai của Ấn Độ thuộc Bồ Đào Nha rất quan trọng đối với sự trường tồn của Đế chế Bồ Đào Nha. Ông giám sát các cuộc thám hiểm dẫn đến việc thiết lập quan hệ ngoại giao với Vương quốc Ayutthaya thông qua sứ giả Duarte Fernandes, với Pegu ở Myanmar, và Timor và Moluccas thông qua một chuyến đi do António de Abreu và Francisco Serrão dẫn đầu. Ông đã mở đường cho thương mại châu Âu với nhà Minh Trung Quốc thông qua Rafael Perestrello. Ông cũng hỗ trợ thiết lập quan hệ ngoại giao với Ethiopia,[12][13][14] và thiết lập quan hệ ngoại giao với Ba Tư trong triều đại Safavid.[15]

Trong suốt sự nghiệp của mình, ông đã nhận được những biệt danh như "Kẻ đáng sợ",[16] "Kẻ vĩ đại",[2] "Sư tử của biển cả",[17] "Sao Hỏa của Bồ Đào Nha",[7] và "Caesar của phương Đông".[17]

Tham khảo

[sửa | sửa mã nguồn]


  1. Ooi 2004, tr. 137
  2. 1 2 Stephens 1897, tr. 1
  3. Butt 2005, tr. 10
  4. Ooi 2004, tr. 17
  5. Stevens 1711, tr. 113
  6. Ricklefs 2002, tr. 26
  7. 1 2 Chisholm 1911, tr. 526
  8. Aubin, J (1985). "Albuquerque, Alfonso De". Encyclopædia Iranica. Quyển 1 (ấn bản thứ 8). tr. 823–824.
  9. Erickson & Goldstein 2012, tr. 403
  10. Bandelier 1907.
  11. [10]
  12. Vilhena, Maria da Conceição (2001). "O Preste João: mito, literatura e história" [The Prester John: myth, literature and history] (PDF). Arquipélago: História Revista da Universidade Dos Açores. 5 (ấn bản thứ 2). Universidade dos Açores: 14–15. ISSN 0871-7664. Lưu trữ (PDF) bản gốc ngày 9 tháng 10 năm 2022.
  13. Hespeler-Boultbee 2011, tr. 186
  14. Clough 1994, tr. 85
  15. Couto & Loureiro 2008, tr. 219
  16. Subrahmanyam 1998, tr. 365
  17. 1 2 Lỗi chú thích: Thẻ <ref> không hợp lệ; không có nội dung trong ref có tên "Albuquerque"