Alpha Centauri Bb

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Alpha Centauri Bb
Ngoại hành tinh Danh sách hệ hành tinh
Artist’s impression of the planet around Alpha Centauri B (Annotated).jpg
Minh họa của ESO về hành tinh Alpha Centauri Bb. Mặt Trời nằm ở phía trên bên phải.
Sao chủ
Sao Alpha Centauri B
Chòm sao Bán Nhân Mã
Xích kinh (α) 14h 39m 35,0803s
Xích vĩ (δ) −60° 50′ 13,761″
Cấp sao biểu kiến (mV) +1,33
Khoảng cách 4,366 ± 0,007 ly
(1,339 ± 0,002 pc)
Phân loại sao K1 V
Khối lượng (m) 0,934 ± 0,006 M
Bán kính (r) 0,863 R
Nhiệt độ (T) 5214 ± 33 K
Tham số quỹ đạo
Bán trục lớn (a) 0,04 AU
Chu kỳ quỹ đạo (P) 3,2357 ± 0,0008 d
Nửa biên độ (K) 0,51 m/s
Các thông số vật lý
Khối lượng cực tiểu (m sin i) 1,13 ± 0,09 M
Nhiệt độ (T) >1500 K
Thông tin phát hiện
Ngày phát hiện 16 tháng 10 2012
Người phát hiện Dumusque và cộng sự.
Phương pháp phát hiện Vận tốc xuyên tâm
Nơi phát hiện Đài quan sát La Silla, Chile
Tình trạng quan sát Công bố phát hiện

Alpha Centauri Bb là một hành tinh ngoài hệ Mặt Trời quay quanh sao loại K Alpha Centauri B nằm cách Trái Đất xấp xỉ 4,37 năm ánh sáng, trong chòm sao Bán Nhân Mã.[1] Nó là hành tinh ngoại hệ gần với Trái Đất nhất cho tới năm 2012, và là hành tinh có khối lượng nhỏ nhất quay quanh một ngôi sao gần giống với Mặt Trời.[2]

Đặc tính[sửa | sửa mã nguồn]

Hành tinh này không nằm trong vùng ở được; khoảng cách quỹ đạo rất gần với sao chính và bằng 0,04 AU với chu kỳ quỹ đạo là 3,236 ngày.[1] Ở quỹ đạo gần như thế, hành tinh này có khả năng bị khóa thủy triều với sao B. Nó có khối lượng ít nhất bằng 1,13 lần Trái Đất; các nhà thiên văn chỉ đo được giới hạn dưới của khối lượng do họ vẫn chưa biết độ nghiêng của mặt phẳng quỹ đạo hành tinh.[1] Khi quan sát từ Trái Đất, hành tinh không đi ngang qua sao chính do vậy kích cỡ và thành phần khí quyển của hành tinh chưa thể đo được, mặc dù với khối lượng của nó cho phép các nhà thiên văn đoán nó là một hành tinh đất đá. Nhiệt độ bề mặt hành tinh ước lượng khoảng 1.200 °C (~1.500 K),[3][4] cao hơn nhiệt độ tan chảy của đá macma silicat. Hành tinh có nhiệt độ bề mặt nóng nhất trong hệ Mặt TrờiSao Kim với nhiệt độ 462 °C (735 K). Ở khoảng nhiệt độ này, ít nhất là đối với bán cầu quay về phía sao chính, bề mặt hành tinh Alpha Centauri Bb hoàn toàn bị tan chảy.

Bằng các phuơng pháp nghiên cứu Tinh chấn học (Asteroseismic), hoạt động của sắc quyển, và sự tự quay của các ngôi sao A và B cho thấy hệ đôi α Cen có tuổi già hơn hệ Mặt Trời, với ước lượng tuổi từ 4,5 đến 7 tỷ năm.[5]

Phát hiện[sửa | sửa mã nguồn]

Vùng ở được đối với sao Alpha Centauri B trong phạm vi từ 0,5 đến 0,9 AU. Các mô phỏng máy tính năm 2009 cho thấy vị trí có khả năng nhất hình thành một hành tinh trong vùng này là ở khoảng cách biến thiên quanh 0,5 AU. Và cần có những điều kiện đặc biệt để cho hình thành lên hành tinh nằm ở phía xa hơn đối với sao B. Tuy vậy, nếu ban đầu hai sao Alpha Centauri A và B hình thành ở vị trí cách xa nhau sau đó mới tiến lại gần nhau, và điều này là có thể khi chúng hình thành trong một cụm sao đông đúc, thì phạm vi cho phép hình thành một hành tinh có thể mở rộng ra xa hơn từ ngôi sao Alpha Centauri B.[6] Các nhà thiên văn cũng chỉ ra rằng, do nó nằm gần Trái Đất cùng với tính ổn định và khối lượng nhỏ hơn Mặt Trời, Alpha Centauri B là một trong những mục tiêu khả quan nhất cho việc tìm kiếm các hành tinh kiểu Trái Đất bằng phuơng pháp vận tốc xuyên tâm.[7]

Khởi động từ 2009,[8] một đội các nhà thiên văn châu Âu,[2][3] bao gồm chủ yếu từ Đài quan sát Geneva và Trung tâm thiên văn vật lý đại học Porto, họ sử dụng kỹ thuật vận tốc xuyên tâm và thiết bị quan sát HARPS ở Đài quan sát La Silla, Chile nhằm tìm kiếm các hành tinh ngoại hệ.[9] Ngày 16 tháng 10 2012, họ công bố trên tạp chí Nature việc đã phát hiện ra một hành tinh khối lượng xấp xỉ Trái Đất quay quanh sao Alpha Centauri B.[2] Lực hấp dẫn của hành tinh làm cho sao chính đu đưa với độ lớn chỉ là 51 cm/s; và phát hiện này dựa trên phương pháp vận tốc xuyên tâm với những đo đạc có độ chính xác cao nhất từng thực hiện.[2]

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ a ă â Dumusque, X.; Pepe, F.; Lovis, C.; Ségransan, D.; Sahlmann, J.; Benz, W.; Bouchy, F.; Mayor, M.; Queloz, D.; Santos, N.; Udry, S. (17 tháng 10 năm 2012). “An Earth mass planet orbiting Alpha Centauri B”. Nature 490. doi:10.1038/nature11572. Truy cập ngày 17 tháng 10 năm 2012. 
  2. ^ a ă â b “Planet Found in Nearest Star System to Earth”. European Southern Observatory. 16 tháng 10 năm 2012. Truy cập ngày 17 tháng 10 năm 2012. 
  3. ^ a ă Overbye, Dennis (17 tháng 10 năm 2012). “New Planet in Neighborhood, Astronomically Speaking”. New York Times. Truy cập ngày 17 tháng 10 năm 2012. 
  4. ^ Palmer, Jason (17 tháng 10 năm 2012). “Exoplanet around Alpha Centauri is nearest-ever”. Truy cập ngày 17 tháng 10 năm 2012.  Đã bỏ qua tham số không rõ |Publisher= (gợi ý |publisher=) (trợ giúp)
  5. ^ E. E. Mamajek; L. A. Hillenbrand (2008). “Improved Age Estimation for Solar-Type Dwarfs Using Activity-Rotation Diagnostics”. Astrophysical Journal 687 (2): 1264. arXiv:0807.1686. Bibcode:2008ApJ...687.1264M. doi:10.1086/591785. Age discussion on page 1284
  6. ^ Thebault, P., Marzazi, F., Scholl, H. (2009). “Planet formation in the habitable zone of Alpha Centauri B”. Monthly Notices of the Royal Astronomical Society 393: L21–L25. arXiv:0811.0673. Bibcode:2009MNRAS.393L..21T. doi:10.1111/j.1745-3933.2008.00590.x. 
  7. ^ Javiera M. Guedes, Eugenio J. Rivera, Erica Davis, Gregory Laughlin, Elisa V. Quintana, Debra A. Fischer (2008). “Formation and Detectability of Terrestrial Planets Around Alpha Centauri B”. Astrophysical Journal 679 (2): 1582–1587. arXiv:0802.3482. Bibcode:2008ApJ...679.1582G. doi:10.1086/587799. 
  8. ^ Wall, Mike (16 tháng 10 năm 2012). “Discovery! Earth-Size Alien Planet at Alpha Centauri Is Closest Ever Seen”. Space.Com web site. TechMediaNetwork. Truy cập ngày 17 tháng 10 năm 2012. 
  9. ^ Borenstein, Seth (17 tháng 10 năm 2012). “Earth-Sized Planet Found Just Outside Solar System”. ABC News. Truy cập ngày 17 tháng 10 năm 2012. 

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]