Bước tới nội dung

Dương Duy Ngữ

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Nhà văn
Dương Duy Ngữ
Thông tin cá nhân
Sinh
Ngày sinh
(1942-07-10)10 tháng 7, 1942
Nơi sinh
Xã Phượng Cách, huyện Quốc Oai (nay là xã Quốc Oai), thành phố Hà Nội
Mất
Ngày mất
25 tháng 3, 2019(2019-03-25) (76 tuổi)
Nơi mất
Hà Nội
Quốc tịch Việt Nam
Đảng chính trị Đảng Cộng sản Việt Nam
Nghề nghiệpnhà văn
Lĩnh vựcvăn học
Sự nghiệp văn học
Thể loạitruyện ngắn, tiểu thuyết
Tác phẩmRước chữ (tập truyện)
Giải thưởngDanh sách
Binh nghiệp
Thuộc Quân đội nhân dân Việt Nam
Quân chủngPhòng không - Không quân
Năm tại ngũ1964 - 2002
Quân hàm
Giải thưởng
Giải thưởng Nhà nước 2022
Văn học Nghệ thuật

Dương Duy Ngữ (10 tháng 7 năm 194225 tháng 3 năm 2019) là nhà văn Việt Nam, được truy tặng Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật vào năm 2022. Ông là Đại tá Quân đội nhân dân Việt Nam.

Tiểu sử

[sửa | sửa mã nguồn]

Dương Duy Ngữ sinh ngày 10 tháng 7 năm 1942 tại xã Phượng Cách, huyện Quốc Oai (nay là xã Quốc Oai), thành phố Hà Nội.[1]

Năm 1964, học hết phổ thông, Dương Duy Ngữ không thi đại học, mà đi bộ đội. Anh vào Đại đội 1, đoàn pháo binh Tam Đảo, thuộc quân chủng Phòng không - Không quân, chiến đấu ở Thượng Lào, Hạ Lào, Hàm Rồng, Thanh Hoá... Năm 1965, Đại đội 1 của Dương Duy Ngữ được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.[2]

Ông học khóa sáng tác đầu tiên của Quân đội ở Trường Viết văn Nguyễn Du, rồi được đi trại sáng tác 2 tháng ở Đà Lạt, cùng lớp với Chu Lai, Đỗ Chu, Xuân Đức, Khuất Quang Thụy... Ông là Đại tá Quân đội nhân dân Việt Nam, công tác ở Nhà xuất bản Quân đội nhân dân cho đến lúc nghỉ hưu.[3][4]

Ông là hội viên Hội Nhà văn Việt Nam từ năm 1983.

Ông mất ngày 25 tháng 3 năm 2019.

Sự nghiệp

[sửa | sửa mã nguồn]

Dương Duy Ngữ thuộc thế hệ những người cầm bút trưởng thành trong kháng chiến chống Mỹ. Gần trọn đời gắn với Quân đội.[4] Hơn 3 thập kỷ sáng tác, ông đã có khoảng 30 đầu sách.[3]

Viết về lực lượng vũ trang, Dương Duy Ngữ có nhiều tác phẩm: “Phía trước mũi súng”,  “Hạnh phúc của tôi”, “Làng gỗ”, “Anh cảnh sát khó ngủ”, “Hai cụ thượng làng”, “Cây mộc nhà Chúa”, “Lộc người”, “Tướng quân”...[3]

Bên cạnh mảng đề tài về lực lượng vũ trang và chiến tranh cách mạng, Dương Duy Ngữ còn nổi tiếng với các tác phẩm viết về văn hóa truyền thống của Việt Nam, với các cuốn “Người giữ đình làng”, “Rước chữ”, ''Nhất tướng'', ''Nàng Quy'', ''Lộc giời'', ''Tích thiện'', ''Người hùng'', “Người trồng địa lan”, “Chuyện làng ba họ”, “Linh khí”...[3][5]

"Chuyện văn chương, tôi nghĩ là do giời ban lộc cho mỗi người cầm bút. Giời cho đến đâu hưởng đến đấy."

nhà văn Dương Duy Ngữ, [5]

Dương Duy Ngữ đã ba lần được Giải thưởng Hội Nhà văn Việt Nam (1998, 2001, 2002) cho các cuốn Rước chữ, Người trồng địa lan, Người giữ đình làng; ba lần Giải thưởng Văn học Bộ Quốc phòng (1994, 1999, 2004) cho các tác phẩm: Người hùng, Lộc giời, Mặc Phúc Xuyên;[1] Giải thưởng Văn học sông Mê Kông cho tác phẩm “Chuyện lạ nước Lào”.[3]

Năm 2022, ông được truy tặng Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật với tác phẩm: Rước chữ (tập truyện).[6]

Tác phẩm chính

[sửa | sửa mã nguồn]
  • Sắc trời (truyện ngắn, 1979),
  • Phía trước mũi súng (tiểu thuyết, 1983),
  • Hạnh phúc của tôi (truyện ngắn, 1986),
  • Làng Gồ (tiểu thuyết, 1990),
  • Người hùng (truyện ngắn, 1993),
  • Mưa tiên (truyện ngắn),
  • Rước chữ (truyện ngắn, 1996);
  • Người giữ đình làng (tiểu thuyết, 1999);
  • Mặc Phúc Xuyên (truyện ngắn, 2001);
  • Chú em họ và tôi (tiểu thuyết, 2003).

Nguồn:[1]

Giải thưởng văn học

[sửa | sửa mã nguồn]
  • Ba lần giải thưởng Hội Nhà văn Việt Nam (1998, 2001, 2002) cho các cuốn Rước chữ, Người trồng địa lan, Người giữ đình làng;
  • Ba lần giải thưởng Văn học Bộ Quốc phòng (1994, 1999, 2004) cho các tác phẩm: Người hùng, Lộc giời, Mặc Phúc Xuyên.
  • Giải thưởng Văn học sông Mê Kông cho tác phẩm “Chuyện lạ nước Lào”.

Tham khảo

[sửa | sửa mã nguồn]
  1. ^ a b c "Nhà văn Dương Duy Ngữ (1942 – 2019)". Bảo tàng Văn học Việt Nam. Truy cập ngày 25 tháng 4 năm 2025.
  2. ^ Lê Hoài Nam (ngày 8 tháng 6 năm 2023). "Nhà văn Dương Duy Ngữ: Duyên văn với hoa lan". Vanvn.vn. Truy cập ngày 25 tháng 4 năm 2025.
  3. ^ a b c d e Thanh Hằng (ngày 1 tháng 9 năm 2014). "Đại tá, nhà văn Dương Duy Ngữ: Tôi thích viết về vẻ đẹp tâm hồn của người Việt Nam". Công an nhân dân. Truy cập ngày 26 tháng 4 năm 2025.
  4. ^ a b Khánh Bằng (ngày 25 tháng 7 năm 2010). "Nhà văn Dương Duy Ngữ: Đắm đuối cùng "mỏ đá quý lộ thiên"". Truy cập ngày 26 tháng 4 năm 2025.
  5. ^ a b Nguyễn Xuân Thủy (ngày 12 tháng 8 năm 2012). "Nhà văn Dương Duy Ngữ: Trời cho đến đâu, hưởng đến đấy!". An ninh Thủ Đô. Truy cập ngày 26 tháng 4 năm 2025.
  6. ^ "25 tác giả được truy tặng Giải thưởng Nhà nước về văn học, nghệ thuật năm 2022". TTXVN. Truy cập ngày 14 tháng 4 năm 2025.