Denebola

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm
Denebola
Leo constellation map.svg
Red circle.svg

Vị trí của β Leonis (được khoanh tròn)
Dữ liệu quan sát
Kỷ nguyên J2000      Xuân phân J2000
Chòm sao Sư Tử
Xích kinh 11h 49m 03.57834s[1]
Xích vĩ +14° 34′ 19.4090″[1]
Cấp sao biểu kiến (V)2,113[2]
Các đặc trưng
Kiểu quang phổA3Va[3]
Chỉ mục màu U-B+0,153[2]
Chỉ mục màu B-V+0.107[2]
Kiểu biến quangδ Sct (nghi ngờ)[4]
Trắc lượng học thiên thể
Vận tốc xuyên tâm (Rv)–0,2[5] km/s
Chuyển động riêng (μ) RA: –497,68[1] mas/năm
Dec.: –114,67[1] mas/năm
Thị sai (π)90.91 ± 0.52[1] mas
Khoảng cách35.9 ± 0.2 ly
(11 ± 0.06 pc)
Cấp sao tuyệt đối (MV)+1,93[6]
Chi tiết
Khối lượng1,78[7] M
Bán kính1,728[7] R
Hấp dẫn bề mặt (log g)4,0[8]
Độ sáng15[7] L
Nhiệt độ8.500[8] K
Tốc độ tự quay (v sin i)128[9] km/s
Tên gọi khác
Deneb Aleet, β Leonis, 94 Leo, BD+15°2383, FK5 444, GCTP 2738.00, GJ 448, HD 102647, HIP 57632, HR 4534, LHS 2462, LTT 13249, SAO 99809.[10][11]
CSDL tham chiếu
SIMBADdữ liệu

Denebola, cũng được đặt ký hiệu là Beta Leonis (β Leonis, viết tắt là Beta Leo, β Leo) là ngôi sao sáng thứ hai trong chòm sao cung Hoàng Đạo Sư Tử, mặc dù hai hợp thành của sao đôi quang học γ Leonis thì không được tách bạch khi nhìn bằng mắt thường và có độ sáng kết hợp lại lớn hơn cả β. Nó là một ngôi sao dãy chính loại A với khối lượng lớn hơn 75% Mặt trời và gấp mười lăm lần độ sáng của Mặt trời. Dựa trên các phép tính thị sai từ vệ tinh trắc lượng học thiên thể Hipparcos, ngôi sao này cách Mặt trời khoảng 36 năm ánh sáng (11 parsec). Cấp sao biểu kiến của nó là 2,14, có thể nhìn thấy được bằng mắt thường. Denebola được nghi ngờ là một sao biến quang loại Delta Scuti, có nghĩa là độ sáng của nó biến đổi rất nhẹ trong một khoảng thời gian kéo dài vài tiếng đồng hồ.

Thuộc tính[sửa | sửa mã nguồn]

Denebola là một ngôi sao khá trẻ với tuổi thọ ước tính nhỏ hơn 400 triệu năm. Các quan sát giao thoa cung cấp một bán kính khoảng 173% của Mặt trời. Tuy nhiên, tốc độ tự quay cao dẫn tới một hình dáng cầu dẹt với một chỗ phình ra ở xích đạo. Nó có khối lượng hơn Mặt trời 75%, kết quả là nó có độ sáng chung cao hơn nhiều và một tuổi thọ ngắn hơn trong dãy chính.

Dựa vào quang phổ của ngôi sao này, nó có phân loại sao là A3 Va, với phân loại độ sáng 'Va' ám chỉ rằng đây là một sao lùn đặc biệt sáng, một ngôi sao dãy chính phát ra năng lượng thông qua phản ứng tổng hợp hydro ở lõi của nó. Nhiệt độ thực tế của vỏ ngoài của sao Denebola là vào khoảng 8.500 K, dẫn tới màu trắng thường thấy ở các ngôi sao loại A. Sao Denebola có một vận tốc tự quay cao là 128 km/s, tức là có cùng bậc độ lớn với ngôi sao tự quay rất nhanh Achernar. So sánh điều này với tốc độ tự quay ở xích đạo thong thả hơn của Mặt trời là 2 km/s. Ngôi sao này được tin là một ngôi sao biến quang Delta Scuti, tức là có biến đổi độ sáng với độ lớn 0,025 khoảng mười lần mỗi ngày.

Trong văn hóa[sửa | sửa mã nguồn]

Trong chiêm tinh học, Denebola được tin là báo hiệu điềm xui và sự thất thế.

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ a ă â b c van Leeuwen, F. (tháng 11 năm 2007). “Validation of the new Hipparcos reduction”. Astronomy and Astrophysics 474 (2): 653–664. Bibcode:2007A&A...474..653V. arXiv:0708.1752. doi:10.1051/0004-6361:20078357. 
  2. ^ a ă â Gutierrez-Moreno, Adelina và đồng nghiệp (1966), “A System of photometric standards”, Publ. Dept. Astron. Univ. Chile (Publicaciones Universidad de Chile, Department de Astronomy) 1: 1–17, Bibcode:1966PDAUC...1....1G 
  3. ^ Gray, R. O.; Corbally, C. J.; Garrison, R. F.; McFadden, M. T.; Robinson, P. E. (2003). “Contributions to the Nearby Stars (NStars) Project: Spectroscopy of Stars Earlier than M0 within 40 Parsecs: The Northern Sample. I”. The Astronomical Journal 126 (4): 2048. Bibcode:2003AJ....126.2048G. arXiv:astro-ph/0308182. doi:10.1086/378365. 
  4. ^ Mkrtichian, D. E.; Yurkov, A. (5–7 November 1997). “β Leo - Back to Delta Scuti Stars?”. Proceedings of the 20th Stellar Conference of the Czech and Slovak Astronomical Institutes. Brno, Czech Republic: Dordrecht, D. Reidel Publishing Co. tr. 172. Bibcode:1998vsr..conf..143M. ISBN 80-85882-08-6. 
  5. ^ Evans, D. S. (June 20–24, 1966), Batten, Alan Henry; Heard, John Frederick, biên tập, “The Revision of the General Catalogue of Radial Velocities”, Determination of Radial Velocities and their Applications (University of Toronto: International Astronomical Union) 30: 57, Bibcode:1967IAUS...30...57E 
  6. ^ Anderson, E.; Francis, Ch. (2012), “XHIP: An extended hipparcos compilation”, Astronomy Letters 38 (5): 331, Bibcode:2012AstL...38..331A, arXiv:1108.4971, doi:10.1134/S1063773712050015. 
  7. ^ a ă â Di Folco, E. và đồng nghiệp (2004). “VLTI near-IR interferometric observations of Vega-like stars”. Astronomy and Astrophysics 426 (2): 601–617. Bibcode:2004A&A...426..601D. doi:10.1051/0004-6361:20047189. 
  8. ^ a ă Acke, B.; Waelkens, C. (2004). “Chemical analysis of 24 dusty (pre-)main sequence stars”. Astronomy and Astrophysics 427 (3): 1009–1017. Bibcode:2004A&A...427.1009A. arXiv:astro-ph/0408221. doi:10.1051/0004-6361:20041460. 
  9. ^ Royer, F.; Zorec, J.; Gómez, A. E. (tháng 2 năm 2007), “Rotational velocities of A-type stars. III. Velocity distributions”, Astronomy and Astrophysics 463 (2): 671–682, Bibcode:2007A&A...463..671R, arXiv:astro-ph/0610785, doi:10.1051/0004-6361:20065224 
  10. ^ “SIMBAD query result: V* bet Leo -- Variable Star of delta Sct type”. Centre de Données astronomiques de Strasbourg. Truy cập ngày 18 tháng 6 năm 2007. 
  11. ^ “Denebola”. Alcyone. Truy cập ngày 10 tháng 8 năm 2006. 

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]

  • Kaler, Jim. “Denebola”. Stars. University of Illinois. Truy cập ngày 14 tháng 1 năm 2012.