Giả thiết continum

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
So sánh lực lượng hai tập hợp

Giả thiết continuum hay bài toán continuum là một giả thiết toán học, cho rằng không có tập hợp nào có lực lượng lớn hơn lực lượng của tập các số tự nhiên và nhỏ hơn lực lượng của tập các số thực.

  • Quan hệ so sánh giữa hai tập hợp: Tập hợp X được gọi là có lực lượng nhỏ hơn lực lượng của tập Y nếu ánh xạ từ X vào Y là đơn ánh và không phải là toàn ánh.

Giả thiết này được Georg Cantor nêu ra, sau khi ông chứng minh được lực lượng của hai tập hợp vô hạn là số tự nhiên và số thực là khác nhau, trong đó lực lượng của các số tự nhiên (lực lượng đếm được) nhỏ hơn lực lượng của các số thực (lực lượng continuum).

Giả thiết được thể hiện như sau:

\not\exists \mathbb{A}: \aleph_0 < |\mathbb{A}| < 2^{\aleph_0}.

Trong đó ký hiệu |\mathbb{Z}| = \aleph_0 là lực lượng của tập hợp vô hạn rời rạc đếm được, |\mathbb{R}| = 2^{\aleph_0} là lực lượng của tập hợp vô hạn liên tục không đếm được.

Năm 1900, khi David Hilbert đưa ra 23 bài toán chưa giải quyết được, đây là bài toán đầu tiên.

Vào năm 1940, Kurt Gödel đã chỉ ra rằng không thể bác bỏ giả thiết continuum nếu dùng lý thuyết tập hợp Zermelo-Fraenkel. Sau đó, vào năm 1963, Paul Cohen lại chỉ ra rằng không thể dùng lý thuyết tập hợp Zermelo-Fraenkel để chứng minh giả thiết continuum. Như vậy, giả thiết continuum là độc lập với lý thuyết tập hợp Zermelo-Fraenkel.

Nhiều nhà toán học đã nghi ngờ giả thiết continuum là sai, trong khi đó cũng có trường phái tin giả thiết này là đúng.

Giả thiết continuum cũng được mở rộng thành giả thiết continuum tổng quát, phát biểu là: nếu S là một tập hợp vô hạn thì không tồn tại tập nào có lực lượng lớn hơn lực lượng của S và nhỏ hơn lực lượng của tập lũy thừa của S. Trường hợp riêng khi S là tập các số tự nhiên, tập lũy thừa của các số tự nhiên có cùng lực lượng với tập số thực, và ta thu được giả thiết continuum ban đầu.

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]