Hồng Lĩnh (thị xã)

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Hồng Lĩnh
Địa lý
Trực thuộc thành phố: {{{thành phố cấp trên quận}}}
Trụ sở Ủy ban Nhân dân:
Vị trí:
Diện tích: 58,5 km²
Số phường: 5 phường, 1 xã
Dân số
Số dân: 40.805
Mật độ: 698 người/km²
Thành phần dân tộc: Kinh
Hành chính
Chủ tịch Hội đồng Nhân dân:
Chủ tịch Ủy ban Nhân dân: 102 - Nguyễn Ái Quốc - Phường Bắc Hồng - Thị xã Hồng Lĩnh - Tỉnh Hà Tĩnh
Bí thư Quận ủy: {{{QU}}}
Thông tin khác
Điện thoại trụ sở: (+84.039)3.835.356
Số fax trụ sở: (+84.039)3.836.128
Website: {{{Website}}}

Tên gọi[sửa | sửa mã nguồn]

Thị xã Hồng Lĩnh tên cũ là Bãi Vọt (Cũng đọc là Bãi Rọt)

Tên Hồng Lĩnh được đặt theo tên ngọn núi Hồng Lĩnh - là lưng tựa của thị xã này

Vị trí hành chính[sửa | sửa mã nguồn]

Thị xã Hồng Lĩnh là một đô thị trung tâm phía bắc của tỉnh Hà Tĩnh, nơi có dòng Sông La,Sông Minh giang (Kênh nhà Lê) và sông Lam dưới chân dãy núi Hồng Lĩnh với 99 ngọn nổi tiếng.

Vị trí địa lý[sửa | sửa mã nguồn]

  • Thị xã Hồng Lĩnh nằm ở toạ độ 105,45 kinh độ đông - 18,32 vĩ độ Bắc, là nơi giao nhau của Quốc lộ 1A và 8A.
  • Phía bắc giáp huyện Hưng Nguyên (Nghệ An), phía đông giáp huyện Nghi Xuân, phía tây giáp huyện Đức Thọ, phía nam giáp huyện Can Lộc.
  • Trung tâm Thị xã cách Thành phố Vinh 15 km về phía bắc và Thành phố Hà Tĩnh 35 km về phía Nam, Cửa khẩu Quốc tế Cầu Treo 92 km về phía Tây;
  • Hồng Lĩnh là trung tâm kinh tế, văn hoá - xã hội phía Bắc tỉnh Hà Tĩnh.

Diện tích, dân số[sửa | sửa mã nguồn]

  • Năm 2009, Thị xã Hồng Lĩnh có 5.855,23 ha diện tích tự nhiên và 40.805 nhân khẩu.[1]

Tổ chức hành chính[sửa | sửa mã nguồn]

Từ khi có quyết định thành lập thị xã đến năm 2015, tổ chức hành chính của thị xã Hồng Lĩnh gồm 5 phường: Bắc Hồng, Đậu Liêu, Đức Thuận, Nam Hồng, Trung Lương và 1 xã Thuận Lộc.[1]

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Hồng Lĩnh từ thời Văn Lang là một phần của bộ Việt Thường, tương truyền trước thời Văn Lang có nước Việt Thường (Việt Thường quốc) đóng đô ở Ngàn Hống (Hồng Lĩnh), sử cũ Trung Hoa có chép vào thời Chu Thành Vương (1042TCN-1021TCN) có người ở Việt Thường mang chim Trĩ trắng đem cống. Có thuyết cho rằng sau thời kỳ tồn tại của Việt Thường quốc với trung tâm ở Ngàn Hống, đến thời Văn Lang kinh đô của người Việt cổ chuyển ra Phong Châu (Phú Thọ) khi đó Việt Thường trở thành một trong 15 bộ của nước Văn Lang

Thời Hán thuộc quận Cửu Chân.

Thời kỳ độc lập tự chủ thuộc xứ Nghệ An, đến thời vua Minh Mạng được chia tách vào tỉnh Hà Tĩnh với tên gọi là Bãi Vọt. Vùng Bãi Vọt xưa kia vốn là đất thổ phỉ, nạn cướp của triền miên. Bởi đây vốn dĩ là vùng buôn bán giao thương quan trong phía bắc Hà Tĩnh nằm trên giao lộ giữa đường Cái quan và đường tỉnh lộ di sang miền Tây Hà Tĩnh để sang Lào.

Ngày 19 tháng 9 năm 1981, thành lập thị trấn Hồng Lĩnh trực thuộc huyện Đức Thọ.[2]

Ngày 2 tháng 3 năm 1992, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định số 67-HĐBT thành lập thị xã Hồng Lĩnh thuộc tỉnh Hà Tĩnh trên cơ sở tách thị trấn Hồng Lĩnh; 2 xã Đức Thuận, Trung Lương; 29,02 ha diện tích tự nhiên với 389 nhân khẩu của xã Đức Thịnh thuộc huyện Đức Thọ; 2 xã: Đậu Liêu, Thuận Lộc thuộc huyện Can Lộc; thành lập 2 phường Bắc Hồng và Nam Hồng trên cơ sở giải thể thị trấn Hồng Lĩnh.[3]

Ngày 19 tháng 1 năm 2009, Nghị định 03/NĐ-CP của Chính phủ thành lập 3 phường: Trung Lương, Đức Thuận, Đậu Liêu trên cơ sở các xã có tên tương ứng.[4]

Cơ sở hạ tầng[sửa | sửa mã nguồn]

  • Về giao thông, thị xã Hồng Lĩnh hoàn thiện các hệ thống giao thông đường bộ và đường thủy, cụ thể là Thị xã Hồng Lĩnh có 3 tuyến quốc lộ chạy qua là quốc lộ 1A, quốc lộ 8A và quốc lộ 8B. Quốc lộ 1A đoạn qua thị xã dài hơn 10 km, tuyến quốc lộ 8A đoạn qua thị xã dài 4,35 km là tuyến giao thông nối thị xã Hồng Lĩnh với cửa khẩu quốc tế Cầu Treo, lưu thông khu vực miền Trung với Lào và Thái Lan; tuyến quốc lộ 8B đoạn qua thị xã dài 5,18 km. Khu vực trung tâm thị xã Hồng Lĩnh có mạng lưới giao thông khá hoàn chỉnh. Về đường thủy, Hồng Lĩnh có tuyến Sông La chảy qua với chiều dài 3,5 km, trong đó độ sâu về mùa khô là 6 m, mùa mưa là 8m. Tuyến Sông La có khả năng cho các loại tàu thuyền có tải trọng 50 tấn qua lại. Sông Minh dài 4,3 km, chảy qua xã Trung Lương, Đức Thuận vào đến Cửa Sót xã Thạch Kim huyện Thạch Hà - tỉnh Hà Tĩnh. Kênh Nhà Lê dài 12,2 km, chảy qua xã Thuận Lộc, Đậu Liêu nối vào dòng Sông Minh. Kênh 19/5 dài 1,35 km, từ sông La qua Đức Thọ về Hồng Lĩnh, chảy qua địa phận xã Thuận Lộc, có khả năng cho các loại tàu có tải trọng 20 tấn qua lại.
  • Thị xã Hồng Lĩnh còn có 1 nhà máy cấp nước ở chân núi Thiên Tượng. Nguồn nước cấp cho trạm là nguồn nước mặt được lấy từ hồ Thiên Tượng. Công suất 5.000m3/ngày đêm, cung cấp nước sạch cho khoảng hơn 50% dân số trên địa bàn với tiêu chuẩn dùng nước 80lít/người/ngày đêm.
  • Mạng thông tin liện lạc cố định cũng như di động đã phủ kín địa bàn, mật độ điện thoại cố định 14máy/100dân (2010). Các mạng điện thoại lớn của Việt Nam như mạng điện thoại cố định Vinaphone, mạng điện thoại di động Vinaphone, Mobilfone, Viettel, S-fone, Hanoi Telecom đã được phủ sóng, tạo điều kiện thuận lợi cho việc thông tin liên lạc trên địa bàn thuận lợi.

Văn hóa[sửa | sửa mã nguồn]

Di tích và danh thắng[sửa | sửa mã nguồn]

  • Đền thờ Song Trạng ở phường Đức Thuận
  • Đền thờ Bùi Cầm Hổ ở phường Đậu Liêu
  • Khu du lịch Suối Tiên trên núi Hồng Lĩnh
  • Núi Hồng Lĩnh: Là dãy núi có 99 ngọn thuộc tỉnh Hà Tĩnh. Nơi đây có khoảng 100 ngôi chùa và đền miếu. Có ngôi rất cổ như chùa Hương Tích hay chùa Chân Tiên nơi vẫn còn dấu chân người và chân ngựa trên tảng đá (gắn với truyền thuyết [Tiên giáng trần]). Phong cảnh hùng vĩ, thơ mộng của Hồng Lĩnh là nơi sinh ra nhà thơ vĩ đại của Việt Nam - Nguyễn Du, danh nhân văn hóa được thế giới kỷ niệm.
  • Danh thắng Chùa Thiên Tượng và Hồ Thiên Tượng Phường Trung Lương:
  • Khu Quần thể di tích văn hóa Tiên Sơn { Chùa Tiên Đền Thánh} ở Phường Trung Lương
  • Trung Lương là;Quê Nội Cụ Tam Nguyên Yên Đổ {Nguyễn Khuyến}
  • Sông Nhà Lê: được đào từ thời Lê Hoàn để nối thông từ kinh đô Hoa Lư tới Đèo Ngang và là tuyến đường thủy đầu tiên trong lịch sử Việt Nam.

Danh nhân[sửa | sửa mã nguồn]

  • Nhà sử học Sử Hy Nhan, Sử Đức Huy
  • Quan ngự sử triều Lê Bùi Cầm Hổ
  • Tiến sỹ Giám sát Ngự sử quyền tham chánh, hiến sát sứ xứ Sơn Nam Bùi Đăng Đạt dưới thời Lê Trung Hưng. Hiện mộ phần được an táng tại phường Trung Lương, TX. Hồng Lĩnh, tỉnh Hà Tĩnh.
  • Giáo sư Nguyễn Đức Bình: nguyên ủy viên Bộ Chính trị, khóa VII, VII, Bí thư Trung ương Đảng, nguyên chủ tịch Hội đồng lý luận trung ương, nguyên giám đốc Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh
  • Tiến sĩ Nguyễn Quốc Huy nguyên Phó chủ nhiệm văn phòng chính phủ
  • Thạc sỹ Nguyễn Nhật cục trưởng cục hàng Hải Việt Nam

Lễ hội truyền thống[sửa | sửa mã nguồn]

  • Lễ hội Hát Sắc Bùa ở Xã Thuận Lộc
- Tổ chức trong đêm giao thừa từ 00h00 đến 08h00 ngày 01 tháng Giêng hàng năm.
- Đây là lễ hội mang tính truyền thống nhằm tạo sự giao lưu gặp gỡ đầu năm cho người

dân nơi đây.

- Hàng năm vào khoảng 25 tháng Chạp người dân nơi đây đã tụ tập tại các hội quán của

các xóm để tập dượt.

- Các bài hát Sắc bùa được các vị bô lão và những người có tiếng thơ văn sáng tác,

Lời hát mang những nét đặc trưng của người dân nơi đây và những lời chúc tốt đẹp đầu năm.

  • Hội đua thuyền ở Trung Lương
- Thời gian: mồng 3 & 4 Tết Nguyên Đán và các ngày lễ lớn trong năm.
- Đặc điểm: Hội đua thuyền được tổ chức nhằm chọn ra những tay đua cừ khôi và rèn luyện sức khỏe cho dân vùng sông nước; đồng thời là truyền thống của nhân dân địa phương để cầu yên xóm làng.
  • Lễ hội văn hóa Tiên Sơn gồm Chùa Tiên sơn, Đền lục vị Thánh tổ } (Đền thờ Bà Chúa Kho)(Tam tứ,Tứ phủ) {Đền Tiên Sơn} Phường Trung Lương:
  • Đây là điểm bảo tồn nghi lễ chầu văn của người Việt,Bảo tồn văn hoá dân tộc Việt trên dãy Miền trung của liên hiệp các hội Unesco Việt Nam năm 2012.2013.2014

Đặc điểm của Lễ hội Văn hóa Tiên Sơn là sự khôi phục các lễ hội văn hóa vật thể phi vật thể truyền thống dân gian như lễ tế lục vị (6 Thánh)tổ truyền nghề trong dân gian.với người dân ở đây là nghề Rèn vào ngày 07 tết Nguyên Đán;

Trong lễ hội có tục Hầu Đồng hát chầu văn { Hầu Bóng,Hầu chứng } nét sinh hoạt Đạo Mẫu tại đền

Tiên sơn là di sản văn hóa truyền thống lịch sử Việt nam do Unesco Việt nam và tổng thư ký Unesco thế giới cấp bằng Bảo trợ các giá trị di sản năm 2015

Lễ Hội Tiên Sơn Chính thức khai đại lễ vào 15 tháng giêng hàng năm

  • Lễ hội Đô đài
- Thời gian: Ngày 12 tháng Giêng âm lịch.

Các làng nghề truyền thống[sửa | sửa mã nguồn]

  • Làng rèn Vân Chàng'': thuộc phường Đức Thuận, thị xã Hồng Lĩnh. Từ bao đời làng rèn Vân Chàng không chỉ có tiếng ở địa phương mà cả trong nước về sản xuất các mặt hàng đồ sắt phục vụ nông nghiệp và đời sống.
  • Làng rèn,Minh Lang,Minh Lương Vân Chàng thuộc Tổng Trung Lương'':Nay thuộc phường Trung Lương, thị xã Hồng Lĩnh.
  • Từ bao đời làng rèn {Minh Lang Vân Chàng} nằm trong tổng Trung Lương còn gọi là Xóm Đàng Trong và xóm Đàng ngoài, không chỉ có tiếng ở địa phương mà cả trong nước về sản xuất các mặt hàng đồ sắt phục vụ nông nghiệp và đời sống. Làng Vân Chàng thuộc xã Nam Giang huyện Nam Trực, tỉnh Nam Định và Đình thờ lực vị thánh tổ nghề ở Bà Hạc Thành phố Hồ Chí Minh là một làng nghề truyền thống thợ rèn, có nguồn gốc từ làng rèn truyền thống Làng Minh Lang Vân chàng Tổng Trung Lương thị xã Hồng Lĩnh.; rất phát đạt nghề rèn nông cụ,
  • Hiện nay nghề được tiếp tục phát triển và mở rộng.
  • Đền Thờ Ông Thánh Tổ Truyền Nghề Rèn của Việt Nam có gốc ở Rú Tiên(Tiên Sơn),nằm trong Quần thể Văn hóa Tiên sơn Tổ dân phố Tiên Sơn Phường Trung Lương

Kinh tế[sửa | sửa mã nguồn]

  • Công nghiệp:
- Nhà máy gạch tuynen Hồng Lĩnh
- Nhà máy ximăng Hồng Lĩnh
  • Thủ công nghiệp: rèn, mộc,
  • Nông nghiêp:
  • Dịch vụ và Du lịch

Hình ảnh[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]