Lào Issara

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm
Vương quốc Lào

ພຣະຣາຊອານາຈັກລາວ
Phra Ratxa A-na-chak Lao
1945–1949
Quốc kỳ Lào
Quốc ca: Pheng Xat Lao
Bài ca của người Lào
Vị trí của Lào
Địa vịChính phủ lâm thời (1945–1946), Chính phủ lưu vong (1946–1949)
Thủ đôViêng Chăn (chính thức), Luang Prabang (nghi thức)
Ngôn ngữTiếng Lào (chính thức), Tiếng Pháp
Tôn giáo
Phật giáo Thượng tọa bộ
Chính quyềnQuân chủ lập hiến (1945), chính phủ lâm thời (1945–1946), chính phủ lưu vong (1946–1949)
Quốc vương 
• 1945
Sisavang Vong
Thủ tướng 
• 1945
Phetsarath (đầu tiên)
• 1945–1949 (lưu vong)
Phaya Khammao (cuối cùng)
Thời kỳ lịch sửChiến tranh thế giới thứ hai
• Tuyên bố độc lập
8 tháng 4 1945
• Hiến pháp
12 tháng 10 năn 1945
24 tháng 4 năm 1946
• Bãi bỏ
24 tháng 10 năm 1949
Tiền tệKíp Lào
Tiền thân
Kế tục
Vương quốc Lào (quốc gia bù nhìn của Nhật Bản)
Lào thuộc Pháp
Hiện nay là một phần của Lào
Lịch sử Lào
Viangchan1.JPG
Sơ khởi
Muang Sua
Muang Phuan
Vương quốc Lan Xang (1353–1707)
Thời kỳ phân rã
Vương quốc Luang Phrabang (1707–1949)
Vương quốc Viêng Chăn (1707–1828)
Thân vương quốc Phuan (1707–1949)
Vương quốc Champasak (1713–1946)
Lào thuộc Pháp (1893-1946)
Lào thuộc Nhật (1945)
Vương quốc Lào (1947-1975)
Nội chiến Lào (1953-1975)
Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào (1975-nay)
sửa

Lào Ít-xa-ra (Lao Issara, Lào Tự do) bắt nguồn là một phong trào dân tộc chống thực dân Pháp tại Lào, thành lập bởi hoàng thân Phetsarath vào năm 1945.[1] Phong trào bắt nguồn sau thất bại của quân đội Nhật trong thế chiến thứ 2 tại Đông Dương, tiếp quản được đất nước trong thời gian ngắn ngủi trước khi thực dân Pháp trở lại. Phong trào được sự ủng hộ của Việt Minh của Hồ Chí Minh và các lực lượng Trung Quốc. Tuy nhiên vào năm 1946, do tình hình chiến sự leo thang tại Đông Dương và Trung Quốc, Lào Issara bị các đồng minh bỏ rơi và nhanh chóng chết yểu. Lãnh đạo phong trào phải đi lưu vong tại Thái Lan.

Bản thân phong trào chỉ tập trung ở các đô thị và không nhận được sự ủng hộ cần thiết từ quần chúng nhân dân, cộng với mâu thuẫn nội bộ (giữa một bên chấp thuận đề xuất nhượng bộ của Pháp biến Lào thành một nền quân chủ lập hiến thuộc Pháp và một bên do hoàng thân Souphanouvong, vốn là lãnh đạo của phong trào, chủ ý liên kết với Việt Minh để tiếp tục đấu tranh vũ trang); khiến cho phong trào yếu dần và tan rã vào năm 1949.[2][3]

Bản thân Souphanouvong năm 1950 thành lập Mặt trận Lào Tự do (Neo Lao Issara), một tổ chức Cộng sản đấu tranh trực tiếp với Pháp. Sau khi Vương quốc Lào giành được độc lập năm 1954, Neo Lao Issara đổi tên thành Mặt trận Lào Yêu nước (Neo Lao Hak Xat) là tiền thân của tổ chức Pathet Lào đấu tranh du kích chống lại chính phủ Hoàng gia và sự tham gia của Hoa Kỳ trong cuộc Nội chiến Lào. Sau khi chính phủ Hoàng gia bị phe Cộng sản lật đổ vào năm 1975, Souphanouvong trở thành chủ tịch đầu tiên của nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào.

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ visit-laos.com
  2. ^ A History of Laos by Martin Stuart-Fox
  3. ^ Laos – Keystone of Indochina by Arthur J. Donmen