Máy quang phổ

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Máy quang phổ XPS

Máy quang phổ hay phổ kế (tiếng Anh: spectrometer /spɛkˈtrɒmɪtər/) là một công cụ khoa học sử dụng để tách và đo thành phần quang phổ của một hiện tượng vật lý. Phổ kế là một thuật ngữ rộng thường được sử dụng để mô tả các dụng cụ đo lường một biến liên tục của một hiện tượng trong đó các thành phần quang phổ được trộn lẫn bằng cách nào đó. Trong ánh sáng khả kiến, máy quang phổ có thể tách ánh sáng trắng và đo các dải màu hẹp riêng lẻ, được gọi là quang phổ. Máy quang phổ khối đo phổ của khối lượng của các nguyên tử hoặc phân tử có trong chất khí. Máy quang phổ đầu tiên được sử dụng để tách ánh sáng thành một mảng màu riêng biệt. Phổ kế được phát triển trong các nghiên cứu ban đầu về vật lý, thiên văn họchóa học. Khả năng của quang phổ để xác định thành phần hóa học đã thúc đẩy sự tiến bộ của nó và tiếp tục là một trong những ứng dụng chính của nó. Máy quang phổ được sử dụng trong thiên văn học để phân tích thành phần hóa học của các ngôi sao và hành tinh, và máy quang phổ thu thập dữ liệu về nguồn gốc của vũ trụ và được sử dụng cho các lĩnh nhà máy, phòng thí nghiệm[1].

Ví dụ về máy quang phổ là các thiết bị tách các hạt, nguyên tửphân tử bằng khối lượng, động lượng hoặc năng lượng của chúng. Những loại phổ kế này được sử dụng trong phân tích hóa họcvật lý hạt.

Các loại máy quang phổ[sửa | sửa mã nguồn]

Máy quang phổ phát xạ hồ quang (Optical Emission Spectrometer - OES)[sửa | sửa mã nguồn]

Quang phổ phát xạ hồ quang là kỹ thuật phân tích phá hủy mẫu, xác định thành phần của kim loại, hợp kim bằng cách đo cường độ của quang phổ sinh ra từ mẫu do electron lớp ngoài bị kích thích bởi nguồn nhiệt mạnh.

Máy quang phổ lăng kính[sửa | sửa mã nguồn]

Máy quang phổ lăng kính biến những chùm tia sáng phức tạp thành những chùm tia sáng đơn giản từ đó giúp chúng ta dễ dàng xác định được những thành phần có trong vật chất.

Máy quang phổ huỳnh quang tia X (X-ray flourescence - XRF)[sửa | sửa mã nguồn]

Nguyên tắc của XRF là khi các nguyên tử riêng lẻ được kích thích bởi một nguồn năng lượng bên ngoài, sẽ phát ra các photon tia X có năng lượng hoặc bước sóng đặc trưng. Thông qua việc đếm số lượng photon của mỗi năng lượng phát ra từ một mẫu, các phần tử có mặt trong mẫu đó có thể được xác định và định lượng cụ thể, chính xác.

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ “Cấu tạo của máy quang phổ”. Quốc Huy Technique. Truy cập ngày 12 tháng 2 năm 2022.