Người Zaporozhe viết thư cho sultan Thổ Nhĩ Kỳ

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Những người Zaporozhe
Repin Cossacks.jpg
Tác giả Ilya Repin
Thời gian 1880–1891
Chất liệu Sơn dầu trên vải
Kích thước 203 × 358 cm
Địa điểm Bảo tàng Quốc gia Nga, Saint Petersburg

Người Zaporozhe viết thư cho sultan Thổ Nhĩ Kỳ (tiếng Nga: Запорожцы пишут письмо турецкому султану) là một bức tranh nổi tiếng của họa sĩ người Nga Ilya Repin. Bức tranh sơn dầu rộng 2,03 m (6,66 ft) X 3,58 m (11,74 ft) đã được bắt đầu vào năm 1880 và không hoàn thành cho đến năm 1891. Repin ghi lại những năm làm việc dọc theo mép dưới của khuôn vải. Sa hoàng Aleksandr III đã mua bức tranh này với trị giá 35.000 rúp, tại thời điểm đó là số tiền lớn nhất từng được trả cho một bức tranh của Nga. Kể từ đó, bức tranh đã được triển lãm tại Viện Bảo tàng Quốc gia Nga tại Sankt Peterburg. Bức tranh này lấy cảm hứng cảnh những người Zaporozhia viết thư cho Sultan của đế quốc OttomanMehmed IV. Theo Victor A. Friedman, bức thư này "một trong những văn bản nổi tiếng nhất của người Cozak trong lịch sử lạm dụng lời nói (vi phạm đối thoại)"[1].

Bối cảnh[sửa | sửa mã nguồn]

Năm 1675 (Evarnickij 1895:517) hoặc 1678 (Golobuckij 1957:320) liên quân Thổ Nhĩ Kỳ - Krym không chiếm được pháo đài của người Zaporozhia ở Sic' (Sec' theo tiếng Nga)[1] Sau thất bại này, Sultan Thổ Nhĩ Kỳ là Mehmed IV viết tối hậu thư yêu cầu người Kazak phải đầu hàng. Những người Cozak Zaporozhia đã khước từ, và gửi ông một bức thư mang đầy lời lẽ lăng mạ và báng bổ, nhại lại các tước hiệu của sultan.

Tồn tại vài biến thể khác nhau của nội dung bức thư, với biến thể được đưa ra dưới đây được coi là chuẩn nhất (được viết theo bản sao từ cuốn sách của tuyển tập Darwin về lịch sử Zaporozhia sich, được lưu giữ tại Thư viện Quốc gia NgaSankt Peterburg, công hàm có từ cuối thế kỷ 17).

Thư của sultan Thổ Nhĩ Kỳ gửi những người Kazak[sửa | sửa mã nguồn]

Đề nghị của Mehmed IV:

Thư của những người Kazak Zaporozhe tới sultan Thổ Nhĩ Kỳ[sửa | sửa mã nguồn]

Phương án gốc (theo kiểu viết chính tả của tiếng Ukraina hiện đại)[sửa | sửa mã nguồn]

Phương án khác[sửa | sửa mã nguồn]

Bản dịch tiếng Việt cho phương án gốc[sửa | sửa mã nguồn]

Bình chú[sửa | sửa mã nguồn]

Trong thời gian họa sĩ Ilya Yefimovich Repin sinh sống, quần chúng nhân dân Nga rất yêu quý những người Cozak. I. Y. Repin cũng ngưỡng mộ họ:

Lưu ý tới nội dung[sửa | sửa mã nguồn]

Cần lưu ý tới sự mềm mỏng và sự thận trọng bất thường của vị Sultan hung dữ, trong đó trái với lệ thường, ông ta không đe dọa những người Cozak bằng những hình phạt khủng khiếp, tất cả chỉ là đề nghị họ giảng hòa. Văn phong và giọng điệu thông thường trong những công hàm của các vị vua của đế quốc Ottoman - kể cả các tiền nhân và hậu thế của Mehmed IV - không phải như vậy. Chẳng hạn, nội dung bức công hàm mà Sultan Mehmed IV gửi cho Hoàng đế La Mã Thần thánhLeopold I là như sau:

Độ tin cậy[sửa | sửa mã nguồn]

Độ tin cậy của bức thư này gây ra một số nghi vấn của một số nhà nghiên cứu vì các nguyên nhân sau:

  • Tồn tại vài phương án khác nhau của nội dung bức thư
  • Ngày tháng ký bức thư khác nhau (1600, 1619, 1620, 1667, 1696, 1713,…)
  • Trong các phiên bản khác nhau của bức thư là các chữ ký khác nhau (otaman Zakharenko, Ivan Sirko,…)
  • Những người nhận khác nhau: Ahmed II, Ahmed IV, Mehmed IV,…[1]

Liên quan[sửa | sửa mã nguồn]

Cảnh sáng tác bức thư, với trích dẫn văn bản gốc, có trong bộ phim sản xuất năm 2009 của nước Nga Taras Bulba, trong đó cảnh quay của đoạn này chịu ảnh hưởng rõ nét của tranh Những người Zaporozhe.

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ a ă â [1]