Bước tới nội dung

Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Chân phước

Phanxicô Xaviê
Trương Bửu Diệp
Hình Chân phước Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp chính thức được Giáo phận Cần Thơ công bố
Tử đạo
Sinh(1897-01-01)1 tháng 1 năm 1897
An Bình, Long Xuyên, Nam Kỳ, Liên bang Đông Dương
Mất12 tháng 3 năm 1946(1946-03-12) (49 tuổi)
Giá Rai, Bạc Liêu, Nam Kỳ, Liên bang Đông Dương
Chân phướcNgày 2 tháng 7 năm 2026, Phong Thạnh, Cà Mau, Việt Nam bởi Hồng y Luis Antonio Tagle (Đặc sứ của Giáo hoàng Lêô XIV)
Lễ kính12 tháng 3

Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp (thường được gọi là Cha Diệp; 1 tháng 1 năm 1897 – 12 tháng 3 năm 1946) là một linh mục Công giáo người Việt. Ông được biết đến nhiều trong Giáo hội Công giáo tại Việt Nam vì tấm gương tử đạo. Ngoài ra cũng có nhiều giáo dân và người ngoài Công giáo tin rằng họ nhận được "phép lạ" từ việc cầu nguyện với ông.

Trong tiến trình tuyên thánh của Giáo hội Công giáo, linh mục Diệp hiện đang ở bậc chân phước (á thánh) với lễ tuyên phong ngày 2 tháng 7 năm 2026 tại Nhà thờ Tắc Sậy (Giáo hạt Bạc Liêu, Giáo phận Cần Thơ) nơi có mộ phần của ông ở tỉnh Bạc Liêu (nay là tỉnh Cà Mau).

Sinh vào đầu năm 1897 tại An Giang, cậu bé Trương Bửu Diệp nhanh chóng theo con đường tu trì vào năm 1909, khi cậu được 12 tuổi. Trải qua nhiều năm sinh sống và tu học tại Campuchia, chủng sinh Diệp được truyền chức linh mục vào năm 1924. Thời kỳ linh mục, linh mục Diệp đảm nhận lần lượt các vai trò linh mục phó Hố Trư, Giáo sư Tiểu chủng viện Cù Lao Giêng và chính xứ Tắc Sậy. Ông cũng là người thiết lập các họ đạo nhỏ lẻ khác trong vùng.

Trong hoàn cảnh chiến sự khốc liệt và hỗn loạn, tháng 3 năm 1946, linh mục Trương Bửu Diệp bị sát hại khi đứng ra bảo vệ mạng sống cho các giáo dân bị bắt cùng mình. Hung thủ thực sự của vụ sát hại linh mục Diệp vẫn chưa rõ ràng.

Sau khi ông qua đời, thi thể được đưa về họ đạo Khúc Tréo, sau này đưa về họ đạo Tắc Sậy an táng cho đến ngày nay. Nhiều người Công giáo và ngoài Công giáo cho rằng họ đã nhận được nhiều ơn ích khi cầu nguyện cùng cố linh mục Diệp. Vào ngày qua đời của ông hằng năm, lễ kỷ niệm được tổ chức trọng thể với sự tham gia của giáo dân và cả người dân ngoài Công giáo.

Tiểu sử

[sửa | sửa mã nguồn]

Thân thế

[sửa | sửa mã nguồn]
Nhà an nghỉ của Linh mục Trương Bửu Diệp hiện nay

Linh mục Trương Bửu Diệp sinh ngày 1 tháng 1 năm 1897 tại căn nhà gần nhà thờ Cồn Phước thuộc làng Tấn Đức, tổng An Bình, tỉnh Long Xuyên (nay là xã Long Điền, tỉnh An Giang) thuộc họ đạo Cồn Phước, hạt Chợ Mới, Giáo phận Long Xuyên.[1] Thân phụ là ông Micae Trương Văn Đặng (1860–1935)[1] và thân mẫu là bà Lucia Lê Thị Thanh (1862–1904) Cậu bé Diệp được nhận Bí tích Rửa Tội sau đó vào ngày 2 tháng 2. Tại Cồn Phước, linh mục Diệp được gọi bằng ông Hai.[2][3]

Về tên thánh của ông thì vẫn gọi phổ biến là Phanxicô Xaviê. Tuy nhiên, linh mục Carôlô Hồ Bặc Xái trả lời phỏng vấn trên trang Truyền thông Hội đồng Giám mục Việt Nam đã khẳng định tên thánh của Linh mục Trương Bửu Diệp là Phanxicô, không phải Phanxicô Xaviê, thông qua việc tìm hiểu và xác nhận của Ban Tư liệu Giáo phận Cần Thơ. Ban đã nhận thấy trong sổ rửa tội cho linh mục Diệp tại họ đạo Cồn Phước, tên thánh của cố linh mục là Phanxicô.[4](17:19)

Năm 1904, khi cậu Diệp bảy tuổi thì thân mẫu qua đời, nên thân phụ đưa con mình đến Battambang (Campuchia) sinh sống bằng nghề thợ mộc. Thân phụ ông sau đó cũng đã tục huyền vào năm 1905 với bà Maria Nguyễn Thị Phước (sinh năm 1890, người giáo họ Mỹ Luông, An Giang).[1] Tính đến thời điểm năm 2018, chỉ còn hai gia đình là họ hàng linh mục Diệp sinh sống tại Cồn Phước, mộ phần ông Đặng nằm tại nghĩa trang Giáo xứ Cồn Phước, trong khi hai người vợ của ông vẫn không rõ tung tích mộ phần.[2][5]

Linh mục Trương Bửu Diệp là bác họ[gc 1] của Hồng y Gioan Baotixita Phạm Minh Mẫn, được Hồng y Mẫn gọi là Bác Hai.[7][6]

Tu học và thời kỳ linh mục

[sửa | sửa mã nguồn]

Năm 1909, cậu bé Trương Bửu Diệp vào học đạo tại Tiểu chủng viện Cù lao Giêng bởi linh mục Phêrô Lê Huỳnh Tiền.[1] Sau đó, thầy Diệp tiếp tục học tại Đại chủng viện Nam Vang (Campuchia).[2] Trương Bửu Diệp sau đó được thụ phong chức linh mục ngày 20 tháng 9 năm 1924 tại Nam Vang do Giám mục Valentin Herrgott phong chức. Thánh lễ mở tay đã được cử hành tại nhà cô ruột tân linh mục tại họ đạo quê nhà Cồn Phước.[1]

Sau khi thụ phong chức linh mục, tân linh mục Trương Bửu Diệp được bổ nhiệm làm linh mục phó của giáo xứ Hố Trư, một họ đạo của giáo dân gốc Việt tại Kandal, Campuchia. Ông đã giữ chức này trong vòng ba năm đầu đời linh mục của mình. Hai năm sau đó (từ năm 1927), linh mục Diệp đảm nhận vai trò Giáo sư Tiểu Chủng viện Cù Lao Giêng. Tháng 3 năm 1930, ông về nhận nhiệm sở tại giáo xứ Tắc Sậy.[1] Linh mục Diệp trở thành linh mục thứ hai quản lý họ đạo sau linh mục tiên khởi Phaolô Trần Minh Kính, cũng như từ khi thiết lập nhà thờ vào năm 1925.[8] Trong những năm làm nhiệm vụ tại đây, ông đã liên hệ, giúp đỡ để thành lập thêm nhiều giáo xứ lân cận như: Bà Đốc, Cam Bô, An Hải, Đầu Sấu, Chủ Chí, Khúc Tréo, Đồng Gò, Rạch Rắn. Linh mục Diệp cũng đã cử hành Bí tích Rửa Tội cho gần 2.000 người.[2][1] Linh mục Diệp được ghi nhớ về tính giản dị, tận tụy, những bài giảng êm đềm cũng như các bài giảng hùng hồn, tấm lòng quan tâm đến người nghèo và khách lỡ đường, không phân biệt tôn giáo.[7][1] Ông cũng đã cho chuyển vị trí nhà thờ từ bên trong ra ngoài mặt tiền, cũng như được ghi nhận có công lớn trong việc phát triển nhà thờ Tắc Sậy.[8] Ông thi thoảng vẫn mời cơm những người không theo Công giáo trong khu vực, cũng như cho phép sử dụng đất trong nghĩa trang giáo xứ để chôn cất những người không theo Công giáo.[9] Trong thời gian nạn đói kéo dài từ năm 1944 đến năm 1945, linh mục Trương Bửu Diệp tìm cách hỗ trợ gạo cho người dân, hỗ trợ đất canh tác và dựng chòi cho các di dân lánh nạn.[10]

Năm 1945–1946, Nhật và Pháp chiến đấu chống lại nhau và tình hình chiến sự khiến nhiều giáo dân phải di tản. Linh mục bề trên là Trần Minh Ký ở Bạc Liêu kêu gọi Linh mục Trương Bửu Diệp tạm lánh và trở lại khu vực trở nên ổn định, nhưng ông từ chối và khẳng định mong muốn cùng sống và chết với giáo dân của mình.[1] Thời kỳ tại Bạc Liêu, linh mục Diệp đã thiết lập sáu cộng đoàn Công giáo mới, cũng như tham gia vào việc chăm sóc ơn gọi tu trì Công giáo.[11]

Bị bắt và bị giết hại

[sửa | sửa mã nguồn]

Đến nay, thông tin về vụ bắt và giết linh mục Trương Bửu Diệp là không thống nhất. Trang mạng của Hội đồng Giám mục Việt Nam cho rằng vào ngày 12 tháng 3 năm 1946, Linh mục Trương Bửu Diệp bị quân lính Nhật bắt cùng với trên 70 giáo dân tại giáo xứ Tắc Sậy, bị lùa đi và nhốt chung với các giáo dân khác tại lẫm lúa của ông giáo Sự ở Cây Gừa.[1][12] Cũng theo những lời kể ủng hộ quan điểm này thì họ chất rơm chung quanh tính đốt tất cả, nhưng Linh mục Diệp đứng ra tranh đấu cho dân, đồng thời an ủi những người cùng bị giam giữ. Ông đã cố gắng để cứu giáo dân của mình và bị sát hại. Cụ thể, trong lần đến làm việc lần thứ ba, linh mục Diệp không trở về nơi giam giữ.[1] Theo Đình Quý viết trên trang báo Công giáo và Dân tộc, con số giáo dân bị bắt cùng là trên 100 người, và sau khi linh mục Diệp qua đời, họ đã được trả tự do và tiến hành tản cư ngay trong đêm.[2] Theo bảng tóm tắt tiểu sử Trương Bửu Diệp hiện dựng tại nhà an nghỉ thì ông bị bắt và thủ tiêu "vì sự tranh chấp giữa các phe phái" nhưng không nêu rõ các phe phái nào.

Hiện tại có các luồng ý kiến cho rằng: hoặc quân Việt Minh,[5][12][13][14] hoặc hai người lính Nhật, sau khi phát xít Nhật đầu hàng đầu quân cho quân Cao Đài[5][15] hoặc do chính quân Nhật.[16] Bản tiểu sử do linh mục Lê Ngọc Tỏ biên soạn, công bố trên trang tin Công giáo VietCatholic News lưu ý chi tiết linh mục Trương Bửu Diệp bị sát hại do tranh chấp "giữa các giáo phái".[17] Bản tiểu sử chính thức trên trang Trương Bửu Diệp Foundation không ghi nhận phe phái đã sát hại linh mục Diệp.[18]

Thi thể cố linh mục Trương Bửu Diệp được tìm thấy trong tình trạng lõa thể tại ao của ông giáo Sự. Một vết chém sau gáy ở vị trí ngang với mang tai được phát hiện.[1] Theo linh mục Nguyễn Văn Thư qua lời kể của nhân chứng Ngô Minh Quang, cố linh mục Diệp bị chém hai nhát ở vùng đầu: một ở phía trên sọ và một phía sau gáy, nhưng đầu của ông không đứt lìa khỏi thân xác. Việc tìm thấy thi thể được do rằng do chính cố linh mục "báo mộng", cũng như thân xác trong tư thế chắp tay cùng vẻ mặt bình thản. Thi thể sau đó được các chức sắc đưa về chôn cất tạm tại họ đạo Khúc Tréo, vì hộ gia đình ông Sự thuộc về họ đạo này, cũng như giữ bí mật tốt hơn việc đưa về họ đạo Tắc Sậy.[5]

Tưởng nhớ

[sửa | sửa mã nguồn]

Mộ phần, trung tâm Hành hương và lễ giỗ

[sửa | sửa mã nguồn]

Sau khi qua đời, thi hài linh mục Trương Bửu Diệp được vớt lên từ ao và chôn cất tại phòng thánh nhà thờ Khúc Tréo.[1][19] Sau biến cố vào năm 1946, hai họ đạo Khúc Tréo và Tắc Sậy bị đốt,[20][19] Tắc Sậy gần như bị xóa sổ: giáo dân di tản, nhà thờ xuống cấp và các công việc mục vụ Công giáo được cử hành nhờ các linh mục từ các họ đạo khác đến. Họ đạo dần hồi phục từ đầu thập niên 1950.[21] Năm 1969, hài cốt linh mục Diệp được cải táng về trong khuôn viên nhà thờ Tắc Sậy. Ngày 4 tháng 3 năm 2010, hài cốt của ông lại được cải táng vào phần một mới xây cất (cũng tại Nhà thờ Tắc Sậy). Hàng năm, nhất là ngày 11 và 12 tháng 3 dương lịch, đông đảo người dân từ nhiều nơi đến hành hương và tham quan Thánh đường Tắc Sậy và phần mộ của linh mục Trương Bửu Diệp. Nhà thờ Tắc Sậy nằm trên địa bàn của xã Phong Thạnh, tỉnh Cà Mau. Nhiều người cho rằng họ nhận được ơn lành khi cầu nguyện cùng linh mục Diệp.[2] Nhà thờ Tắc Sậy còn được gọi là Nhà thờ Cha Diệp, và cùng là nhà thờ Công giáo và điểm hành hương nổi tiếng nhất ở miền Tây Việt Nam. Nhà thờ cũng đã được hỗ trợ bởi các đóng góp đến từ trong và ngoài nước.[8]

Thánh đường Tắc Sậy

Theo Đình Quý đăng trên báo Công giáo và Dân tộc, lễ giỗ linh mục Trương Bửu Diệp lần đầu được tổ chức vào năm 1982, với chỉ vài chục giáo dân tham dự.[2] Theo trang tin Hội đồng Giám mục Việt Nam, linh mục Antôn Vũ Xuân Vinh đã tổ chức lễ giỗ đầu tiên cho cố linh mục Diệp vào năm 1979 với con số tham dự vào khoảng 30 người.[1] Cùng với việc phát triển quốc lộ 1 đi qua khu vực, số lượng khách hành hương tìm đến Tắc Sậy gia tăng, nhiều công trình phụ trợ khách hành hương được xây dựng.[21] Lòng tôn kính cố linh mục được nhiều người, giáo dân và lương dân trong và ngoài nước duy trì trong nhiều thập niên, thông qua hình thức cầu nguyện cùng cố linh mục tại Tắc Sậy.[22] Danh tiếng của linh mục Trương Bửu Diệp nhanh chóng lan rộng ra khắp vùng Đồng bằng Sông Cửu Long và nhiều tỉnh thành khác tại Việt Nam.[23] Lòng tôn kính cách bền bỉ là nền tảng cho ý định lập hồ sơ xin tuyên phong, và cũng nhằm định hướng đời sống Đức Tin [cho người Công giáo].[22] Các địa điểm cải táng và an táng cố linh mục Trương Bửu Diệp đón hàng trăm nghìn khách hành hương mỗi năm.[24]

Tháng 1 năm 1997, giám mục giáo phận Cần Thơ Emmanuel Lê Phong Thuận cho thành lập Trung tâm Truyền giáo Phanxicô tại Tắc Sậy.[1] Nhà thờ có từ lâu đời, nhưng trước đây chỉ là một ngôi thờ bán kiên cố, nhỏ hẹp và lợp tôn. Để nhà thờ và phần mộ linh mục Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp được an nghỉ trong khuôn viên tôn nghiêm và khang trang hơn, ngày 24 tháng 2 năm 2004, lễ đặt viên đá đầu tiên xây dựng ngôi nhà thờ mới đã được tổ chức. Về sau, nhờ giáo dân và khách thập phương ủng hộ, nay khu nhà thờ mới (nay có tên là Thánh đường Tắc Sậy) đã cơ bản hoàn thành trên diện tích rộng hàng ngàn mét vuông.

Mộ phần linh mục Trương Bửu Diệp đã được di dời vào trung tâm Hành hương vào năm 2010 và tiếp tục được nâng cấp, trùng tu sau đó.[21] Trung tâm hành hương Cha F.X Trương Bửu Diệp là một cơ sở xây dựng sau nhà thờ Tắc Sậy và là nơi lưu trữ các tư liệu về cố linh mục, trong đó tầng trệt tòa nhà này mở cửa cho khách tham quan.[8] Trung tâm này cao năm tầng và phục vụ miễn phí cho khách hành hương có nhu cầu lưu trú tạm, với sức chứa 600 người.[16] Một đài tưởng niệm cố linh mục Trương Bửu Diệp đã được xây dựng trong khuôn viên giáo xứ Cồn Phước, giáo phận Long Xuyên, nơi ông sinh ra.[3] Không riêng người Công giáo, nhiều người không theo Công giáo cũng biết đến cố Linh mục Diệp. Trong bài đăng vào tháng 3 năm 2023, Giám mục Phêrô Nguyễn Văn Khảm kêu gọi giáo dân nhìn nhận linh mục Diệp chỉ là máng [nước] thông ơn Chúa, đồng thời khẳng định Chúng ta theo Đạo Chúa chứ không phải đạo cha Diệp.[25] Tháng 6 năm 2026, Phòng Truyền thống và Nhà sách Linh mục Phanxicô Trương Bửu Diệp được khánh thành tại Trung tâm Hành hương Tắc Sậy.[26]

Hình ảnh của cố linh mục Diệp được trưng bày tại nhiều cửa hàng của người Công giáo, trong khi trên báo chí Việt ngữ hải ngoại có nhiều tin rao tạ ơn linh mục Trương Bửu Diệp.[12] Ngoài ra, hình ảnh của ông cũng được trưng bày tại nơi thờ và bàn thờ gia tiên, trên phương tiện di chuyển,[27] cũng như tại các khu chợ.[28]

Niềm tin với cố linh mục

[sửa | sửa mã nguồn]

Linh mục Trương Bửu Diệp được cho là linh thiêng và ban ơn lành cho mọi người đến cầu nguyện, không phân biệt tôn giáo.[21][8][9][29] Các giáo dân đến viếng thăm mộ phần, nhờ cố linh mục chuyển cầu [đến Chúa] và nhận được nhiều "phép lạ", theo Vatican News.[11] Giám mục Gioan Baotixita Bùi Tuần cho rằng số lượng người đến [hành hương] với Linh mục Diệp, đa phần là người không theo Công giáo.[28] Theo trang tin Hội đồng Giám mục, hàng trăm, hàng ngàn người dân Công giáo và không Công giáo trong và ngoài nước nhận được nhiều ơn lành, do đó quanh năm họ đến cầu khấn với cố linh mục cũng như hành hương đến giáo xứ Tắc Sậy, nơi mọi người thường gọi là nơi "du lịch tâm linh".[1][5] Theo linh mục Trần Thế Tuyên, cùng với đền Bà Thanh Hải, trung tâm hành hương được chính quyền tỉnh Cà Mau xếp vào nhóm khu du lịch tâm linh.[9] Linh mục Nguyễn Văn Thư, trong bài viết về linh mục Diệp nhận định số người dân ngoài Công giáo được ơn lành qua việc linh mục Diệp cầu cùng Chúa vượt số ơn lành người Công giáo nhận được.[5] Linh mục Diệp cũng được tin là đã hiện ra một số lần, ví dụ vụ việc cho thuốc bà cụ tại Lâm Đồng năm 1977,[5] việc trao tiền cho chủ công trình xây dựng mộ phần.[30] Hàng nghìn bảng tạ ơn được dựng lên bởi người dân [để tạ ơn] tại Nhà thờ Tắc Sậy sau khi tin rằng họ đã được linh mục Trương Bửu Diệp giúp đỡ qua mặt tinh thần hoặc được nhiều điều tốt đẹp thông qua việc cầu nguyện cùng cố linh mục.[10]

Tiến trình tuyên phong Hiển Thánh

[sửa | sửa mã nguồn]
Tượng linh mục Trương Bửu Diệp tại Nhà thờ Tắc Sậy, ảnh chụp năm 2012

Ngày 15 tháng 8 năm 2011, tiến trình lập hồ sơ cho linh mục Trương Bửu Diệp được khởi sự. Ban Phong Thánh gồm 10 nhân sự lo liệu việc này được giáo phận thiết lập.[31][32] Ngày 31 tháng 10 năm 2014, Bộ Giáo lý Đức tin ra tuyên bố nihil obstat (không có gì ngăn trở) chấp thuận việc tiến hành hồ sơ Tuyên thánh cho ông.[33] Chính trong năm này, Linh mục Trương Bửu Diệp được công nhận là Tôi tớ Chúa, theo linh mục Giuse Nguyễn Văn Thư,[5] trong khi nguồn tin từ linh mục Phaolô Nguyễn Văn Tùng đăng trên website Simon Hòa Đà Lạt (lúc này là trang tin chính thức của Giáo phận Đà Lạt) đã ghi nhận tước hiệu này cho linh mục Diệp trong một bài đăng vào năm 2013.[34]

Cuối tháng 4 năm 2017, Giám mục Cần Thơ Stêphanô Tri Bửu Thiên công bố việc điều tra cấp giáo phận đã hoàn tất và gửi toàn bộ kết quả đến Bộ Tuyên thánh ở Rôma. Ngày 30 tháng 5, Bộ này đã chính thức nhận được hồ sơ. Trong năm 2017, Bộ này lần lượt phê chuẩn Cáo thỉnh viên [cho án phong] tại Rôma và thẩm tra nội dung cuộc điều tra tại Cần Thơ. Ngày 25 tháng 1 năm 2019, Bộ Tuyên thánh kết luận cuộc điều tra có giá trị để khởi sự án phong Chân phước cho Linh mục Trương Bửu Diệp.[35]

Ngày 25 tháng 11 năm 2024, thông tin từ Văn phòng báo chí Tòa Thánh cho biết Giáo hoàng Phanxicô đã ban lệnh công nhận sự tử đạo của linh mục Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp. Điều này tạo điều kiện cho linh mục Diệp được tiến thêm một bước đến bậc Chân phước và Hiển Thánh, trước khi cần thêm một "phép lạ" để được công nhận là Thánh tử đạo Việt Nam.[36] Trong khi việc chứng nhận này cho phép tiến hành nghi thức Tuyên phong Chân phước cho cố linh mục, ngày Tuyên phong chính thức chưa được công bố trong ngày ra thông cáo công nhận (25 tháng 11 năm 2024).[11] Việc công nhận linh mục Trương Bửu Diệp tử đạo kết thúc quá trình 13 năm chuẩn bị hồ sơ về linh mục, với số lượng tài liệu lên đến hàng chục nghìn trang. Do hoàn cảnh chiến sự dẫn đến thất lạc các tài liệu, việc thu thập tư liệu cho hồ sơ được tiến hành ở nhiều địa điểm trong và ngoài Việt Nam có liên quan đến cố linh mục. Quy trình kéo dài do không có thời gian xử lý các hồ sơ cách cụ thể, và quyền quyết định thuộc về giáo hoàng.[31]

Ngày 19 tháng 12 năm 2025, Giáo phận Cần Thơ chính thức loan tin Hồng y Luis Antonio Tagle, Tổng trưởng Phân bộ Khởi đầu Loan Báo Tin Mừng (còn gọi là Đồng Tổng trưởng Bộ Truyền giáo) sẽ đến cử hành lễ tôn phong danh hiệu "Chân phước" cho cố linh mục Trương Bửu Diệp vào ngày 2 tháng 7 năm 2026 tại Việt Nam với tư cách là Đặc sứ của Giáo hoàng Lêô XIV. Thông tin kể trên được xác nhận trong thư của Tổng Giám mục Edgar Peña Parra, Phụ tá Quốc vụ khanh Tòa Thánh gửi Tổng cáo thỉnh viên là linh mục Cleber Lopes Pombalm thuộc dòng Hiến sĩ Đức Mẹ.[37]

Lễ tuyên phong Chân phước

[sửa | sửa mã nguồn]

Tháng 3 năm 2025, Ban Điều hành lễ tuyên phong Chân phước gồm 4 thành viên được thành lập, trong khi 14 tiểu ban phụ trách chuyên môn được thiết lập vào tháng 1 năm 2026. Việc thi công để chuẩn bị cho công trình đã được chuẩn bị liên tục và kéo dài trong nhiều tháng.[38] Linh mục Tổng Đại diện Giáo phận Cần Thơ Phêrô Vũ Văn Hài đã ra nhiều thông cáo, đại diện cho Giáo phận Cần Thơ về các vấn đề tham dự lễ Tuyên phong chân phước cho linh mục Trương Bửu Diệp. Các thông báo số 1 (27 tháng 5),[39] số 2 (10 tháng 6) và số 3 (27 tháng 6) của giáo phận lưu ý về nhiều vấn đề liên quan đến buổi lễ. Cách riêng thông báo số 2 chính thức xác nhận lễ tuyên phong Chân phước sẽ được cử hành vào ngày 2 tháng 7 năm 2026 tại Nhà thờ Tắc Sậy. Giáo phận cho biết đã chuẩn bị khu vực tổ chức với sức chứa khoảng 70.000 người, gồm các khu vực trong Nhà thờ Tắc Sậy, nơi mộ phần tân chân phước, và quảng trường rộng 5 héc-ta đối diện nhà thờ. Các hệ thống truyền thanh, truyền hình được đảm bảo, trong khi giáo phận phối hợp cùng các cơ quan chính quyền để đảm bảo các yếu tố và an ninh, y tế, giao thông,... Việc đăng ký của các đoàn hành hương được khuyến khích, tuy không là bắt buộc trước khi tham dự. Một lưu ý về vấn đề truyền thông và tác nghiệp và việc phát sóng buổi lễ cũng được làm rõ trong thông cáo số 2.[40] Thông cáo số 3 nhằm lưu ý về lễ phục cho các linh mục đồng tế, việc cử hành Bí tích Hòa Giải cho tín hữu và vấn đề giao thông chuẩn bị cho buổi lễ.[41] Từ nhiều tháng trước, nhiều nhà nghỉ, khách sạn trong bán kính 10km quanh khu vực tổ chức lễ đã kín phòng. Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Cà Mau ước tính lượng khách hành hương Việt Nam và nước ngoài vào khoảng 70.000 đến 100.000 người trong dịp lễ này.[24]

Ba bức tượng đúc từ hình ảnh lưu trữ chính thức của gia đình tân Chân phước được giáo phận công nhận được đặt tại lễ đài lễ tuyên phong, nơi an nghỉ của cố linh mục và giữa sân nhà thờ Tắc Sậy đã được thánh hiến (quen gọi là làm phép) vào ngày 30 tháng 6.[42] Áo lễ được giáo phận Cần Thơ chuẩn bị cho các giáo sĩ đồng tế, đồng thời được gửi tặng và đóng vai trò lưu niệm cho biến cố này.[43][gc 2] Một quyển sách mang tên Cuộc đời Chân phước Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp, Linh mục Tử đạo (1897-1946) sẽ được gửi tặng vào ngày lễ tuyên phong chân phước nhằm giới thiệu về tân phước cách rõ nét hơn.[45] Hồng y Luis Antonio Tagle, Tổng trưởng Phân bộ Khởi đầu Loan báo Tin Mừng được Giáo hoàng Lêô XIV chọn làm Đặc sứ của mình, chủ tế lễ tôn phong chân phước.[46][22] Quốc lộ 1 đoạn qua Nhà thờ Tắc Sậy hạn chế lưu thông từ trưa ngày 1 tháng 7 đến rạng sáng ngày 2 tháng 7, trong khi cấm lưu thông từ 4 giờ đến 17 giờ ngày 2 tháng 7. Các trạm y tế, bệnh viện dã chiến đã được sắp đặt.[47] Sau khi thảo luận với công an tỉnh Cà Mau và Cảnh sát giáo thông, ban tổ chức không tổ chức xe trung chuyển do e ngại làm gia tăng ùn tắc trước nơi cử hành lễ.[48]

Trước ngày chính lễ vào ngày 2 tháng 7, bốn thánh lễ Công giáo được cử hành vào ngày 1 tháng 7 tại Nhà thờ Tắc Sậy, vào lúc 5 giờ, 9 giờ, 14 giờ và 17 giờ. Sau 17 giờ, buổi diễn nguyện, cầu nguyện Taize, nghi thức lần chuỗi Mân Côi và đọc kinh Lòng Chúa Thương Xót được dự kiến diễn ra đến nửa đêm. Thánh lễ tuyên phong được cử hành vào lúc 8 giờ 30 sáng ngày 2 tháng 7 tại Lễ đài.[49] Đây là lễ tuyên phong Chân phước (còn gọi là Á Thánh) đầu tiên được tổ chức tại Việt Nam.[7] Dự kiến khoảng 70.000 giáo dân, 70 giám mục, 2.000 linh mục, 1.000 tu sĩ sẽ tham dự lễ tuyên chân phước. Ban tổ chức cho biết vì việc đăng ký là tự nguyện, số người tham dự ước tính sẽ lớn hơn ước tính do các đoàn hành hương tự túc.[48][50]

Ảnh

[sửa | sửa mã nguồn]

Ghi chú

[sửa | sửa mã nguồn]
  1. ↑ Con của anh bà nội Hồng y Phạm Minh Mẫn.[6]
  2. ↑ Tổng số áo lễ được chuẩn bị là 1.850 áo. Ngoài ra, giáo phận còn chuẩn bị 47.000 phần ăn sáng, 200.000 chai nước và 14.000 phần ăn để chuẩn bị cho ngày tổ chức lễ tuyên phong.[44]

Chú thích

[sửa | sửa mã nguồn]
  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 GP Cần Thơ (ngày 2 tháng 7 năm 2009). "CHÂN DUNG LINH MỤC VIỆT NAM: LINH MỤC PHANXICÔ XAVIÊ TRƯƠNG BỬU DIỆP". Hội đồng Giám mục Việt Nam. Lưu trữ bản gốc ngày 25 tháng 4 năm 2024. Truy cập ngày 23 tháng 4 năm 2024.
  2. 1 2 3 4 5 6 7 Đình Quý (ngày 13 tháng 2 năm 2018). "Theo dấu chân cha Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp". Báo Công giáo và Dân tộc. Lưu trữ bản gốc ngày 23 tháng 4 năm 2024. Truy cập ngày 23 tháng 4 năm 2024.
  3. 1 2 Đình Quý (ngày 10 tháng 6 năm 2015). "Về quê hương cha Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp". báo Công giáo và Dân tộc. Lưu trữ bản gốc ngày 26 tháng 4 năm 2024. Truy cập ngày 25 tháng 4 năm 2024.
  4. ↑ "Father Francis Truong Buu Diep - Biography, personality and pastoral mission". Hội đồng Giám mục Việt Nam. ngày 30 tháng 1 năm 2026. Truy cập ngày 3 tháng 2 năm 2026.
  5. 1 2 3 4 5 6 7 8 "Tản mạn đời tha hương : Truyện dài cha Trương Bửu Diệp". VietCatholic News. Lưu trữ bản gốc ngày 9 tháng 12 năm 2023. Truy cập ngày 23 tháng 4 năm 2024.
  6. 1 2 Bút Cùn 67 (ngày 23 tháng 7 năm 2018). "ĐHY GB Phạm Minh Mẫn chia sẻ về Bác Hai Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp". VietCatholic News. Lưu trữ bản gốc ngày 9 tháng 12 năm 2023. Truy cập ngày 11 tháng 4 năm 2024.{{Chú thích web}}: Quản lý CS1: tên số: danh sách tác giả (liên kết)
  7. 1 2 3 Chúc Ly (ngày 16 tháng 4 năm 2026). "Thánh lễ tuyên Chân phước cho linh mục Trương Bửu Diệp ngày 2/7". VNExpress. Truy cập ngày 29 tháng 6 năm 2026.
  8. 1 2 3 4 5 TH (ngày 18 tháng 9 năm 2023). "Nhà thờ Tắc Sậy, Bạc Liêu". Uỷ ban Đoàn kết Công giáo Việt Nam. Lưu trữ bản gốc ngày 25 tháng 4 năm 2024. Truy cập ngày 25 tháng 4 năm 2024.
  9. 1 2 3 Lm. Phêrô Trần thế Tuyên (ngày 1 tháng 10 năm 2013). "Tạ ơn cha Trương Bửu Diệp". VietCatholic News. Lưu trữ bản gốc ngày 11 tháng 4 năm 2023. Truy cập ngày 25 tháng 4 năm 2024.
  10. 1 2 Vũ Phượng (ngày 25 tháng 6 năm 2026). "Điều gì khiến nhiều người không theo Công giáo vẫn tìm về cha Trương Bửu Diệp?". Thanh Niên. Truy cập ngày 30 tháng 6 năm 2026.
  11. 1 2 3 "Cha Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp sẽ được phong Chân phước". Vatican News. ngày 25 tháng 11 năm 2024. Truy cập ngày 26 tháng 11 năm 2024.
  12. 1 2 3 Ngọc Lan (ngày 29 tháng 2 năm 2012). "Vận động phong chân phước Cha Trương Bửu Diệp". báo Người Việt. Lưu trữ bản gốc ngày 3 tháng 1 năm 2017. Truy cập ngày 2 tháng 1 năm 2017.
  13. ↑ "The soon to be Saint Father Diep, Vietnamese priest and martyr honored even by non-Christians" [Vị Thánh sắp [được công bố] Linh mục Diệp, Linh mục Việt Nam và tử đạo được tôn kính kể cả những người ngoài Công giáo] (bằng tiếng Anh). Asia News. ngày 15 tháng 12 năm 2014. Lưu trữ bản gốc ngày 5 tháng 7 năm 2022. Truy cập ngày 23 tháng 4 năm 2024.
  14. ↑ "Lễ Giỗ lần thứ 66 Linh mục Trương Bửu Diệp". Người Việt. ngày 17 tháng 3 năm 2012. Bản gốc lưu trữ ngày 29 tháng 4 năm 2014. Truy cập ngày 28 tháng 4 năm 2014.
  15. ↑ Lm. Phêrô Trần Thế Tuyên (ngày 13 tháng 1 năm 2012). "Đức Hồng Y Phạm Minh Mẫn Và Những Người Kể Về Cha Phanxicô Trương Bửu Diệp". SaiGon Echo. Lưu trữ bản gốc ngày 24 tháng 4 năm 2024. Truy cập ngày 25 tháng 4 năm 2024.
  16. 1 2 "Vietnam's Tac Say Cathedral lives the memory of martyred priest" [Nhà thờ Tắc Sậy Việt Nam tưởng nhớ linh mục tử đạo] (bằng tiếng Anh). UCA News. Lưu trữ bản gốc ngày 2 tháng 10 năm 2023. Truy cập ngày 25 tháng 4 năm 2024.
  17. ↑ Lm. Lê Ngọc Tỏ (ngày 9 tháng 3 năm 2006). "Tiểu sử Cha Phanxicô Trương Bửu Diệp". VietCatholic News. Lưu trữ bản gốc ngày 26 tháng 4 năm 2024. Truy cập ngày 25 tháng 4 năm 2024.
  18. ↑ "Tóm Tắt Tiểu Sử Cha Fx. Trương Bửu Diệp". Trương Bửu Diệp Foundation. Lưu trữ bản gốc ngày 15 tháng 4 năm 2024. Truy cập ngày 23 tháng 4 năm 2024.
  19. 1 2 Chúc Ly (ngày 28 tháng 6 năm 2026). "Nhà thờ Khúc Tréo - nơi an nghỉ đầu tiên của linh mục Trương Bửu Diệp". VNExpress. Truy cập ngày 29 tháng 6 năm 2026.
  20. ↑ Chúc Ly (ngày 25 tháng 4 năm 2026). "Nhà thờ Tắc Sậy - nơi lưu dấu cuộc đời linh mục Trương Bửu Diệp". VNExpress. Truy cập ngày 29 tháng 6 năm 2026.
  21. 1 2 3 4 Chúc Ly (ngày 27 tháng 6 năm 2026). "Tắc Sậy - từ vùng lau lách thành điểm hành hương nổi tiếng miền Tây". VNExpress. Truy cập ngày 29 tháng 6 năm 2026.
  22. 1 2 3 Chúc Ly (ngày 24 tháng 6 năm 2026). "Lễ tuyên chân phước cho linh mục Trương Bửu Diệp sẽ diễn ra thế nào?". VNExpress. Truy cập ngày 29 tháng 6 năm 2026.
  23. ↑ Gia Bách (ngày 29 tháng 6 năm 2026). "Hành trình hơn 100 năm của Tắc Sậy: Từ nhà nguyện vách lá đến trung tâm hành hương". Thanh Niên. Truy cập ngày 30 tháng 6 năm 2026.
  24. 1 2 Tuấn Anh; Chúc Ly (ngày 30 tháng 6 năm 2026). "Khách sạn Cà Mau kín phòng trước lễ phong Chân phước". VNExpress. Truy cập ngày 1 tháng 7 năm 2026.
  25. ↑ Gm. Phêrô Nguyễn Văn Khảm (ngày 15 tháng 3 năm 2023). "CHA PHANXICÔ XAVIÊ TRƯƠNG BỬU DIỆP, MÁNG THÔNG ƠN CHÚA". Hội đồng Giám mục Việt Nam, theo Giáo phận Mỹ Tho. Lưu trữ bản gốc ngày 3 tháng 12 năm 2023. Truy cập ngày 25 tháng 4 năm 2024.
  26. ↑ Lm. Biển Xanh (ngày 12 tháng 6 năm 2026). "Cắt băng khánh thành phòng truyền thống và khai trương nhà sách cha Phanxicô Trương Bửu Diệp". giáo phận Cần Thơ. Bản gốc lưu trữ ngày 27 tháng 6 năm 2026. Truy cập ngày 27 tháng 6 năm 2026.
  27. ↑ An Nam (2023). "Lời Của Kẻ Hành Hương – Hiệp Hành Trong Đức Tin". Giáo phận Cần Thơ. Lưu trữ bản gốc ngày 29 tháng 5 năm 2023. Truy cập ngày 25 tháng 4 năm 2024.
  28. 1 2 Gm. Gioan Baotixita Bùi Tuần (ngày 12 tháng 3 năm 2012). "Cha Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp và việc loan báo Tin Mừng tại Việt Nam hôm nay". Tổng giáo phận Sài Gòn-Thành phố Hồ Chí Minh. Lưu trữ bản gốc ngày 9 tháng 4 năm 2024. Truy cập ngày 25 tháng 4 năm 2024.
  29. ↑ Giuse Phạm Đình Ngọc SJ (ngày 8 tháng 6 năm 2021). "Thư gửi cha PX Trương Bửu Diệp!". Giáo phận Ban Mê Thuột. Lưu trữ bản gốc ngày 25 tháng 4 năm 2024. Truy cập ngày 25 tháng 4 năm 2024.
  30. ↑ JB Vũ (ngày 7 tháng 6 năm 2009). "Devotion to Father Diep, martyred priest" [Kính dâng Cha Diệp, linh mục tử đạo] (bằng tiếng Anh). Asia News. Lưu trữ bản gốc ngày 23 tháng 4 năm 2024. Truy cập ngày 25 tháng 4 năm 2024.
  31. 1 2 Chúc Ly; Đình Văn (ngày 24 tháng 4 năm 2026). "Hành trình 13 năm lập hồ sơ tuyên Chân phước linh mục Trương Bửu Diệp". VNExpress. Truy cập ngày 29 tháng 6 năm 2026.
  32. ↑ "Văn phòng Cáo Thỉnh Viên vụ án phong thánh cha Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp chính thức lên tiếng". Conggiao.info. Bản gốc lưu trữ ngày 6 tháng 6 năm 2012. Truy cập ngày 25 tháng 4 năm 2024.
  33. ↑ Lm. Phêrô Trần Thế Tuyên (ngày 6 tháng 12 năm 2014). "Vatican chấp thuận việc tiến hành hồ sơ Tuyên thánh cho cha Trương Bửu Diệp". VietCatholic News. Lưu trữ bản gốc ngày 7 tháng 12 năm 2014. Truy cập ngày 6 tháng 12 năm 2014.
  34. ↑ Lm. Phaolô Nguyễn Văn Tùng (ngày 10 tháng 1 năm 2013). "Từ Tôi Tớ Chúa đến Đấng Đáng Kính : ĐHY Nguyễn Văn Thuận". Simon Hòa Đà Lạt. Lưu trữ bản gốc ngày 8 tháng 1 năm 2020. Truy cập ngày 23 tháng 4 năm 2024.
  35. ↑ Dương Hữu Nhân OMI. "Cập nhật tiến trình tuyên thánh Cha PX. Trương Bửu Diệp". Giáo phận Cần Thơ. Lưu trữ bản gốc ngày 8 tháng 12 năm 2023. Truy cập ngày 23 tháng 4 năm 2024.
  36. ↑ "Promulgation of Decrees of the Dicastery for the Causes of Saints". press.vatican.va. Truy cập ngày 26 tháng 11 năm 2024.
  37. ↑ "Cha Phanxicô Trương Bửu Diệp sẽ được phong Chân phước vào ngày 2/7/2026". Vatican News tiếng Việt. ngày 19 tháng 12 năm 2025. Truy cập ngày 19 tháng 12 năm 2025.
  38. ↑ Gia Bách (ngày 29 tháng 6 năm 2026). "Cận cảnh quảng trường lễ tuyên phong Chân phước cha Trương Bửu Diệp trước ngày đón 70.000 người". Thanh Niên. Truy cập ngày 30 tháng 6 năm 2026.
  39. ↑ Lm. Phêrô Vũ Văn Hài (ngày 27 tháng 5 năm 2026). "Tòa Giám Mục Cần Thơ thông cáo về việc tham dự Thánh lễ Tuyên phong Chân phước cho Tôi tớ Chúa Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp". giáo phận Cần Thơ. Bản gốc lưu trữ ngày 27 tháng 6 năm 2026. Truy cập ngày 27 tháng 6 năm 2026.
  40. ↑ Lm. Phêrô Vũ Văn Hài (ngày 10 tháng 6 năm 2026). "Tòa Giám Mục Cần Thơ thông cáo số 2 về việc tham dự Thánh lễ Tuyên phong Chân phước cho Tôi tớ Chúa Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp". giáo phận Cần Thơ. Bản gốc lưu trữ ngày 27 tháng 6 năm 2026. Truy cập ngày 27 tháng 6 năm 2026.
  41. ↑ Lm. Phêrô Vũ Văn Hài (ngày 27 tháng 6 năm 2026). "Tòa Giám Mục Cần Thơ thông cáo số 3 về việc tham dự Thánh lễ Tuyên phong Chân phước cho Tôi tớ Chúa Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp". giáo phận Cần Thơ. Bản gốc lưu trữ ngày 27 tháng 6 năm 2026. Truy cập ngày 27 tháng 6 năm 2026.
  42. ↑ MVTT/GPCT (ngày 30 tháng 6 năm 2026). "Làm phép các tượng Chân phước Phanxicô Trương Bửu Diệp trước ngày đại lễ". giáo phận Cần Thơ. Truy cập ngày 1 tháng 7 năm 2026.
  43. ↑ MVTT/GPCT (ngày 27 tháng 6 năm 2026). "Tắc Sậy sẵn sàng cho ngày hồng phúc". giáo phận Cần Thơ. Bản gốc lưu trữ ngày 27 tháng 6 năm 2026. Truy cập ngày 27 tháng 6 năm 2026.
  44. ↑ Chúc Ly (ngày 30 tháng 6 năm 2026). "Khuôn viên 5 ha tổ chức tuyên Chân phước linh mục Trương Bửu Diệp". VNExpress. Truy cập ngày 30 tháng 6 năm 2026.
  45. ↑ Gm. Phêrô Lê Tấn Lợi (ngày 31 tháng 5 năm 2026). "Giới thiệu sách: "Cuộc đời Chân phước Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp, Linh mục Tử đạo (1897-1946)"". giáo phận Cần Thơ. Bản gốc lưu trữ ngày 27 tháng 6 năm 2026. Truy cập ngày 27 tháng 6 năm 2026.
  46. ↑ Văn Yên, SJ (ngày 26 tháng 6 năm 2026). "Chức danh của Đức Hồng y Tagle và ngài đến Việt Nam với tư cách nào?". Vatican News. Bản gốc lưu trữ ngày 27 tháng 6 năm 2026. Truy cập ngày 27 tháng 6 năm 2026.
  47. ↑ Chúc Ly (ngày 22 tháng 6 năm 2026). "Hơn 70.000 người sẽ dự lễ tuyên chân phước linh mục Trương Bửu Diệp". VNExpress. Truy cập ngày 29 tháng 6 năm 2026.
  48. 1 2 Vũ Phượng (ngày 26 tháng 6 năm 2026). "70.000 người dự lễ tuyên phong Chân phước cha Trương Bửu Diệp: Vì sao không bố trí xe trung chuyển?". Thanh Niên. Truy cập ngày 30 tháng 6 năm 2026.
  49. ↑ Mục Vụ Phụng Vụ (ngày 25 tháng 6 năm 2026). "Các giờ cử hành Phụng vụ ngày lễ Tuyên phong Chân phước cho Tôi tớ Chúa Phanxicô Xaviê Trương Bửu Diệp". giáo phận Cần Thơ. Bản gốc lưu trữ ngày 27 tháng 6 năm 2026. Truy cập ngày 27 tháng 6 năm 2026.
  50. ↑ Jos. Vinc. Ngọc Biển (ngày 30 tháng 6 năm 2026). "Lần đầu tiên trong Lịch sử: Dấu mốc vô tiền khoáng hậu tại Tắc Sậy". giáo phận Cần Thơ. Truy cập ngày 1 tháng 7 năm 2026.

Liên kết ngoài

[sửa | sửa mã nguồn]
Lấy từ “https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Phanxicô_Xaviê_Trương_Bửu_Diệp&oldid=75372537”