Tân Uyên (huyện cũ)

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm
Tân Uyên
Huyện
Tan Uyen Market.jpg
Chợ Tân Uyên, thị trấn Uyên Hưng
Địa lý
Tọa độ: 11°06′31″B 106°49′2″Đ / 11,10861°B 106,81722°Đ / 11.10861; 106.81722Tọa độ: 11°06′31″B 106°49′2″Đ / 11,10861°B 106,81722°Đ / 11.10861; 106.81722
Diện tích 593,3 km²
Dân số (ngày 11 tháng 8, năm 2009)  
 Tổng cộng 157.187 người[1]
 Mật độ 265 người/km²
Dân tộc Kinh,...
Hành chính
Quốc gia Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Việt Nam
Vùng Đông Nam Bộ
Tỉnh Bình Dương
Phân chia hành chính 3 thị trấn và 19 xã
Mã hành chính 723[2]
Website Huyện Tân Uyên

Tân Uyên là một huyện cũ thuộc tỉnh Bình Dương.

Vị trí địa lý[sửa | sửa mã nguồn]

Huyện nằm phía đông của tỉnh Bình Dương, Việt Nam. Phía bắc giáp với huyện Phú Giáo, phía đông giáp với huyện Vĩnh Cửu (Đồng Nai), phía Tây giáp với huyện Bến Cát, phía nam giáp với thị xã Thuận An, thị xã Dĩ An và thành phố Thủ Dầu Một

Diện tích, dân số[sửa | sửa mã nguồn]

Huyện có diện tích 593,296 km² và dân số là 157.187 người (tháng 8/2009), có 22 đơn vị hành chính gồm 3 thị trấn: Uyên Hưng (huyện lị), Tân Phước Khánh, Thái Hòa và 19 xã: Bạch Đằng, Bình Mỹ, Đất Cuốc, Hiếu Liêm, Hội Nghĩa, Khánh Bình, Lạc An, Phú Chánh, Tân Bình, Tân Định, Tân Hiệp, Tân Lập, Tân Mỹ, Tân Thành, Tân Vĩnh Hiệp, Thạnh Hội, Thạnh Phước, Thường Tân, Vĩnh Tân.

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Dưới thời Pháp thuộc, Tân Uyên là một quận của tỉnh Biên Hòa, gồm 3 tổng Chánh Mỹ Hạ, Chánh Mỹ Trung và Phước Vĩnh Hạ. Quận lỵ đặt tại làng Uyên Hưng, tổng Chánh Mỹ Trung.

Năm 1959, chính quyền Việt Nam Cộng hòa thành lập tỉnh Phước Thành từ phần đất của quận Tân Uyên, tỉnh Biên Hòa, và một phần các tỉnh Bình Dương, Phước Long, Long Khánh. Tỉnh lỵ tỉnh Phước Thành đặt tại Phước Vĩnh.

Năm 1965, tỉnh Phước Thành bị giải thể, quận Tân Uyên được sáp nhập trở lại vào tỉnh Biên Hòa.

Năm 1972, quận Tân Uyên gồm 14 xã: An Thành, Bình Hòa, Bình Chánh, Mỹ Hòa, Mỹ Quới, Tân Ba, Phước Thành, Thạnh Hội, Uyên Hưng, Tân Tịch, Thường Lang, Tân Hòa, Tân Hiệp, Tân Hòa Khánh; quận lỵ đặt tại xã Uyên Hưng.

Về phía chính quyền cách mạng, huyện Tân Uyên thuộc tỉnh Thủ Biên. Tỉnh Thủ Biên được thành lập trên cơ sở sáp nhập tỉnh Biên Hòa với tỉnh Thủ Dầu Một, tồn tại từ tháng 5 năm 1951 đến cuối năm 1954 và từ tháng 9 năm 1960 đến tháng 7 năm 1961.

Năm 1974, huyện Tân Uyên được giao về tỉnh Thủ Dầu Một.

Từ năm 1976, tỉnh Thủ Dầu Một hợp nhất với tỉnh Bình Phước và 3 xã An Bình, Bình An, Đông Hòa thuộc huyện Thủ Đức thành tỉnh Sông Bé. Lúc này huyện Tân Uyên thuộc tỉnh Sông Bé.

Ngày 11 tháng 3 năm 1977, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định 55-CP[3] chuyển 4 xã: Bình Mỹ, Tân Bình, Phước Hòa, Phú Hưng thuộc huyện Phú Giáo vừa giải thể và 3 xã: Tân Phước Khánh, Tân Phú Hiệp, Tân Vĩnh Hiệp thuộc huyện Châu Thành vừa giải thể về huyện Tân Uyên quản lý. Khi đó, huyện Tân Uyên có 16 xã: An Long, Bạch Đằng, Bình Mỹ, Khánh Bình, Lạc An, Phú Hưng, Phước Hòa, Tân Bình, Tân Long, Tân Mỹ, Tân Phú Hiệp, Tân Phước Khánh, Tân Vĩnh Hiệp, Thái Hòa, Thạnh Phước, Thường Tân[3].

Ngày 25 tháng 4 năm 1979, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định 180-CP[4] thành lập 6 xã: Hội Nghĩa, Tân Phú, Tân Lập, Tân Định, Tân Thành, Tân Lợi thuộc huyện Tân Uyên thuộc các vùng kinh tế mới[4].

Ngày 4 tháng 12 năm 1985, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định 271-HĐBT[5] hợp nhất 2 xã Tân Lợi và Tân Thành thành một xã lấy tên là xã Tân Thành[5].

Ngày 29 tháng 8 năm 1994, hợp nhất 2 xã Phú Hưng và Tân Phú thành thị trấn Uyên Hưng; chia xã Tân Phú Hiệp thành 2 xã: Phú Chánh và Vĩnh Tân.

Cuối năm 1995, huyện Tân Uyên có 1 thị trấn Uyên Hưng và 20 xã: An Long, Bạch Đằng, Bình Mỹ, Hội Nghĩa, Khánh Bình, Lạc An, Phú Chánh, Phước Hòa, Tân Bình, Tân Định, Tân Lập, Tân Long, Tân Mỹ, Tân Phước Khánh, Tân Thành, Tân Vĩnh Hiệp, Thái Hòa, Thạnh Phước, Thường Tân, Vĩnh Tân.

Ngày 6 tháng 11 năm 1996, tỉnh Sông Bé tách thành 2 tỉnh Bình DươngBình Phước, huyện Tân Uyên thuộc tỉnh Bình Dương và tiếp nhận thêm thị trấn Phước Vĩnh và 5 xã: An Bình, An Linh, Phước Sang, Tân Hiệp, Vĩnh Hòa từ huyện Đồng Phú của tỉnh Bình Phước[6].

Ngày 28 tháng 5 năm 1997, Chính phủ ban hành Nghị đinh 54-CP[7] thị trấn Tân Phước Khánh trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân số của xã Tân Phước Khánh[7].

Năm 1998, huyện Tân Uyên có 3 thị trấn: Uyên Hưng, Phước Vĩnh, Tân Phước Khánh và 24 xã: An Bình, An Linh, An Long, Bạch Đằng, Bình Mỹ, Hội Nghĩa, Khánh Bình, Lạc An, Phú Chánh, Phước Hòa, Phước Sang, Tân Bình, Tân Định, Tân Hiệp, Tân Lập, Tân Long, Tân Mỹ, Tân Thành, Tân Vĩnh Hiệp, Thái Hòa, Thạnh Phước, Thường Tân, Vĩnh Hòa, Vĩnh Tân.

Ngày 23 tháng 7 năm 1999, Chính phủ ban hành Nghị định 58/1999/NĐ-CP[8], huyện Tân Uyên được tách thành 2 huyện Tân UyênPhú Giáo. Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính huyện Tân Uyên có 61.117 ha diện tích tự nhiên và 115.104 nhân khẩu, gồm 18 đơn vị hành chính trực thuộc gồm 2 thị trấn: Uyên Hưng (huyện lị), Tân Phước Khánh và 16 xã: Bạch Đằng, Bình Mỹ, Hội Nghĩa, Khánh Bình, Lạc An, Phú Chánh, Tân Bình, Tân Định, Tân Lập, Tân Mỹ, Tân Thành, Tân Vĩnh Hiệp, Thái Hòa, Thạnh Phước, Thường Tân, Vĩnh Tân[8].

Ngày 17 tháng 11 năm 2004, Chính phủ ban hành Nghị định 190/2004/NĐ-CP về việc điều chỉnh địa giới hành chính, thành lập xã thuộc các huyện Tân Uyên, Dầu Tiếng, Phú Giáo. Theo đó, thành lập xã Hiếu Liêm trên cơ sở 2.311 ha diện tích tự nhiên và 1.113 nhân khẩu của xã Lạc An, 2.227 ha diện tích tự nhiên và 1.277 nhân khẩu của xã Tân Định; thành lập xã Đất Cuốc trên cơ sở 1.096 ha diện tích tự nhiên và 1.546 nhân khẩu của xã Tân Mỹ, 2.012 ha diện tích tự nhiên và 1.204 nhân khẩu của xã Tân Thành; thành lập xã Tân Hiệp trên cơ sở 545 ha và 2.287 nhân khẩu của xã Phú Chánh, 290 ha diện tích tự nhiên và 1.173 nhân khẩu của xã Tân Vĩnh Hiệp, 1.994 ha diện tích tự nhiên và 2.119 nhân khẩu của xã Khánh Bình; thành lập xã Thạnh Hội thuộc huyện Tân Uyên trên cơ sở 388 ha diện tích tự nhiên và 2.298 nhân khẩu của xã Thạnh Phước[9].

Ngày 11 tháng 8 năm 2009, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 36/NQ-CP[10] về việc điều chỉnh địa giới hành chính huyện Bến Cát, huyện Tân Uyên để mở rộng thị xã Thủ Dầu Một. Theo đó, 2.014,40 ha diện tích tự nhiên và 5.338 nhân khẩu của huyện Tân Uyên (gồm: 989 ha diện tích tự nhiên và 3.469 nhân khẩu của xã Phú Chánh; 229,63 ha diện tích tự nhiên và 452 nhân khẩu của xã Tân Hiệp; 795,77 ha diện tích tự nhiên và 1.417 nhân khẩu của xã Tân Vĩnh Hiệp) được điều chỉnh về thị xã Thủ Dầu Một (nay là một phần các phường Hòa Phú, Phú Tân thuộc thành phố Thủ Dầu Một); cũng trong nghị quyết này thành lập thị trấn Thái Hòa trên cơ sở toàn bộ diện tích tự nhiên và dân số của xã Thái Hòa[10].

Cuối năm 2013, huyện Tân Uyên có 3 thị trấn: Uyên Hưng (huyện lị), Tân Phước Khánh, Thái Hòa và 19 xã: Bạch Đằng, Bình Mỹ, Đất Cuốc, Hiếu Liêm, Hội Nghĩa, Khánh Bình, Lạc An, Phú Chánh, Tân Bình, Tân Định, Tân Hiệp, Tân Lập, Tân Mỹ, Tân Thành, Tân Vĩnh Hiệp, Thạnh Hội, Thạnh Phước, Thường Tân, Vĩnh Tân.

Ngày 29 tháng 12 năm 2013, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 136/NQ-CP, điều chỉnh địa giới hành chính huyện Bến Cát để thành lập thị xã Bến Cát; điều chỉnh địa giới hành chính huyện Tân Uyên để thành lập thị xã Tân Uyên và thành lập 16 phường thuộc thị xã Bến Cát, thị xã Tân Uyên, thị xã Thuận An và thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương. Thị xã Tân Uyên được thành lập trên cơ sở 3 thị trấn Uyên Hưng, Tân Phước Khánh, Thái Hòa và 9 xã Thạnh Phước, Tân Hiệp, Khánh Bình, Hội Nghĩa, Vĩnh Tân, Phú Chánh, Tân Vĩnh Hiệp, Thạnh Hội, Bạch Đằng của huyện Tân Uyên, với 192,492 km² và 190.564 nhân khẩu. Phần còn lại của huyện Tân Uyên thành lập nên huyện Bắc Tân Uyên[11].

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]