Tổng thống Liberia

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới điều hướng Bước tới tìm kiếm
Tổng thống
Cộng hòa Liberia
Flag of the President of Liberia.svg
Cờ hiệu Tổng thống
George Weah 2019 (cropped).jpg
Đương nhiệm
George Weah

từ 22 tháng 1 năm 2018
Chức vụMadam President
(Không chính thức)
Her Excellency
(Chính thức)
Nhiệm kỳSáu năm, tái cử một lần
Người đầu tiên giữ chứcJoseph Jenkins Roberts
3 tháng 1 năm 1848
Thành lậpHiến pháp Liberia
26 tháng 7 năm 1847
PhóPhó tổng thống Liberia
Lương90.000 USD một năm
Dinh thựExecutive Mansion
Websitewww.emansion.gov.lr

Tổng thống Cộng hòa Liberia là người đứng đầu Nhà nước và Chính phủ Liberia. Tổng thống người đứng đầu cơ quan hành pháp và làm Tổng tư lệnh Lực lượng Vũ trang của Liberia.

Trước khi độc lập của Liberia năm 1847, quyền hành pháp tại Cộng đồng Liberia được tổ chức bởi Thống đốc Liberia, người được Hội thuộc địa Mỹ bổ nhiệm. Hiến pháp 1847 đã chuyển quyền điều hành của thống đốc sang tổng thống, phần lớn được mô phỏng theo quyền hạn tổng thống của Hoa Kỳ.

Từ năm 1847 đến năm 1980, tổng thống chỉ do những người Liberia gốc Mỹ, những người định cư Mỹ gốc của Liberia và con cái của họ nắm giữ. Chế độ hai đảng đầu tiên, với Đảng Cộng hòa và Đảng Whig Thực sự, đã kết thúc năm 1878, khi cuộc bầu cử của Anthony W. Gardiner đánh dấu sự bắt đầu của 102 năm cai trị của đảng duy nhất bởi Whigs Thật sự. Sau một cuộc đảo chính bởi các sĩ quan quân đội bất mãn do Samuel Doe cầm đầu năm 1980, chức vụ tổng thống đã bị bỏ trống cho tới khi bầu Doe trong cuộc tổng tuyển cử năm 1985. Sau khi lật đổ Doe vào năm 1990, chức vụ tổng thống đã bị bỏ trống bảy năm trong cuộc Nội chiến Liberia lần đầu và một lần nữa trong hai năm sau khi kết thúc Cuộc Nội chiến lần thứ hai của Liberia năm 2003.

Theo Hiến pháp năm 1986, tổng thống được bầu cử trực tiếp bởi các cử tri có đủ điều kiện với thời hạn sáu năm, có thể được gia hạn một lần. Nhìn chung, 22 cá nhân đã từng làm tổng thống. Vào ngày 16 tháng 1 năm 2006, Ellen Johnson Sirleaf tuyên thệ nhậm chức tổng thống thứ hai và thứ tư, làm cho cô trở thành tổng thống nữ được bầu đầu tiên ở châu Phi.

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Sau khi thành lập Liên bang Liberia năm 1838, quyền hành pháp đã được trao cho Thống đốc Liberia, người được bổ nhiệm và phục vụ theo sự phê chuẩn của Hội thuộc địa Mỹ. Thống đốc đầu tiên, Thomas Buchanan, phục vụ từ năm 1838 đến khi qua đời vào năm 1841. Ông Joseph Jenkins Roberts, người thống đốc da đen đầu tiên của Liberia, đã thành công.

Sau khi độc lập năm 1847, Roberts được bầu làm tổng thống đầu tiên của Liberia. Hiến pháp 1847 đã phủ nhận cuộc bỏ phiếu cho dân bản địa bằng cách yêu cầu cử tri sở hữu bất động sản. Kết quả là, tổng thống chỉ được duy trì bởi Americo-Liberians cho đến năm 1980, khi một cuộc đảo chính quân sự do Samuel Doe, một dân tộc Krahn, dẫn đầu đã lật đổ và giết Tổng thống William R. Tolbert Jr.

Tổng thống bị bỏ trống từ năm 1980 đến năm 1986, với quyền hành pháp do Doe nắm giữ làm người đứng đầu Hội đồng Cứu chuộc Nhân dân. Doe sau đó được bầu làm tổng thống trong cuộc tổng tuyển cử năm 1985, làm cho ông ta là vị tổng thống đầu tiên bên ngoài tầng lớp ưu tú Americo-Liberia. Doe sau đó bị lật đổ và bị sát hại vào năm 1990 sau khi bắt đầu cuộc Nội chiến ở Liberia, trong đó tổng thống vẫn còn trống.

Sau cuộc tổng tuyển cử năm 1997, Charles Taylor giữ chức vụ tổng thống cho đến khi ông từ chức vào ngày 11 tháng 8 năm 2003 như là một phần của thỏa thuận hòa bình để kết thúc cuộc Nội chiến thứ hai của Liberia. Người kế nhiệm ông là ông Moses Blah đã nhượng quyền hành pháp vào ngày 13 tháng 10 năm đó cho Gyude Bryant, Chủ tịch của Chính phủ Quốc gia Chuyển tiếp Liberia. Tổng thống được tiếp tục vào ngày 16 tháng 1 năm 2006 sau cuộc bầu cử năm 2005 của Ellen Johnson Sirleaf là nữ tổng thống đầu tiên.

Thời hạn và bầu cử[sửa | sửa mã nguồn]

Theo Hiến pháp 1847 ban đầu, tổng thống được bầu vào nhiệm kỳ hai năm, và được tăng lên bốn năm vào ngày 7 tháng 5 năm 1907.[1] Theo sửa đổi này, một tổng thống mới sẽ phục vụ trong tám năm và có thể được bầu lại với [[giới hạn hạn định] không hạn chế] bốn năm điều khoản. Trong nhiệm kỳ của William R. Tolbert, Jr., Hiến pháp đã được sửa đổi để hạn chế tổng thống chỉ trong một nhiệm kỳ 8 năm; vào năm 1976, tiếng nói trong Lập pháp đã được nâng lên để trở lại hệ thống trước đó, nhưng Tolbert tuyên bố ủng hộ hệ thống hiện tại và tuyên bố sẽ phủ quyết bất kỳ sửa đổi hiến pháp nào nhằm loại bỏ hạn ngạch.[2]

Danh sách tổng thống Liberia[sửa | sửa mã nguồn]

No. Tổng thống
(Sinh–Mất)
Tại nhiệm Đảng phái Term
(Đắc cử)
Phó Tổng thống
1 Joseph Jenkins Roberts.jpg Joseph Jenkins Roberts
(1809–1876)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Độc lập 1.
(1847)
Nathaniel Brander
2.
(1849)
Anthony D. Williams
3.
(1851)
4.
(1853)
Stephen Allen Benson
2 Stephen Allen Benson.jpg Stephen Allen Benson
(1816–1865)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Độc lập 5.
(1855)
Beverly Page Yates
6.
(1857)
7.
(1859)
Daniel Bashiel Warner
8.
(1861)
3 Daniel Warner2.jpg Daniel Bashiel Warner
(1815–1880)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Đảng Cộng hòa 9.
(1863)
James M. Priest
10.
(1865)
4 James Payne2.jpg James Spriggs Payne
(1819–1882)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Đảng Cộng hòa 11.
(1867)
Joseph Gibson
5 Edward James Roye2.jpg Edward James Roye
(1815–1872)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 10' is not a valid month
(Từ chức)
Đảng True Whig 12.
(1869)
James Skivring Smith
6 SkivringSmith.jpg James Skivring Smith
(1825–1892)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 10' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Đảng True Whig Không có
(26 tháng 10 năm 1871 – 1 tháng 1 năm 1872)
7 Joseph Jenkins Roberts.jpg Joseph Jenkins Roberts
(1809–1876)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month
(Qua đời khi đương chức)
Đảng Cộng hòa 13.
(1871)
Anthony W. Gardiner
14.
(1873)
8 James Payne2.jpg James Spriggs Payne
(1819–1882)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Đảng Cộng hòa 15.
(1875)
Charles Harmon
9 Anthony W. Gardiner.jpg Anthony W. Gardiner
(1820–1885)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month
(Bị lật đổ)
Đảng True Whig 16.
(1877)
Alfred Francis Russell
17.
(1879)
18.
(1881)
10 Alfred Russell2.jpg Alfred Francis Russell
(1817–1884)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month True Whig Party Không có
(20 tháng 1 năm 1883 – 7 tháng 1 năm 1884)
11 Hilary Johnson2.jpg Hilary R. W. Johnson
(1837–1901)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Đảng True Whig 19.
(1883)
James Thompson
20.
(1885)
21.
(1887)
22.
(1889)
12 Joseph Cheeseman2.jpg Joseph James Cheeseman
(1843–1896)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 12' is not a valid month
(Qua đời khi đương chức)
Đảng True Whig 23.
(1891)
William D. Coleman
24.
(1893)
25.
(1895)
13 William Coleman2.jpg William D. Coleman
(1842–1908)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 11' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 12' is not a valid month True Whig Party Không có
(12 tháng 11 năm 1896 – 3 tháng 1 năm 1898)
26.
(1897)
Joseph J. Ross
27.
(1899)
Không có
(24 tháng 10 năm 1899 – 3 tháng 1 năm 1902)
14 Garretson Gibson2.jpg Garretson W. Gibson
(1832–1910)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 12' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Đảng True Whig
28.
(1901)
Joseph D. Summerville
15 Arthur Barclay.jpg Arthur Barclay
(1854–1938)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month True Whig Party 29.
(1903)
Không có
(27 tháng 7 năm 1905 – 1 tháng 1 năm 1906)
30.
(1905)
J. J. Dossen
31.
(1907)
16 Daniel Edward Howard.jpg Daniel Edward Howard
(1861–1935)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Đảng True Whig 32.
(1911)
Samuel George Harmon
33.
(1915)
17 CBD King of Liberia.jpg Charles D. B. King
(1875–1961)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 12' is not a valid month
(Bị lật đổ)
Đảng True Whig 34.
(1919)
Samuel Alfred Ross
35.
(1923)
Henry Too Wesley
36.
(1927)
Allen Yancy
18 Edwin Barclay portrait.jpg Edwin Barclay
(1882–1955)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 12' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Đảng True Whig James Skivring Smith, Jr.
37.
(1931)
38.
(1939)
19 William Tubman 1943.jpg William Tubman
(1895–1971)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 7' is not a valid month
(Qua đời khi đương chức)
True Whig Party 39.
(1943)
Clarence Lorenzo Simpson
40.
(1951)
William R. Tolbert Jr.
41.
(1955)
42.
(1959)
43.
(1963)
44.
(1967)
20 William R. Tolbert, Jr..JPG William R. Tolbert Jr.
(1913–1980)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 7' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 4' is not a valid month
(Bị ám sát)
Đảng True Whig Không có
(23 tháng 7 năm 1971 – tháng 4 năm 1972)
45.
(1971)
James Edward Greene
46.
(1975)
Không có
(22 tháng 7 năm 1977 – 31 tháng 10 năm 1977)
Bennie Dee Warner
Không có Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 4' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month  
21 Samuel Kanyon Doe - Liberian.jpg Samuel Doe
(1951–1990)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 12' is not a valid month
(Bị ám sát)
Đảng Dân chủ Quốc gia 47.
(1985)
Harry Moniba
Không có Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 9' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 8' is not a valid month  
22 President Charles Taylor.png Charles Taylor
(1948–)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 8' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 8' is not a valid month
(Bị lật đổ)
Đảng Ái quốc Quốc gia 48.
(1997)
Enoch Dogolea
Không có
(24 tháng 6 năm 2000 – 24 tháng 7 năm 2000)
Moses Blah
23 No image.png Moses Blah
(1947–2013)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 8' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 10' is not a valid month
(Bị lật đổ)
Đảng Ái quốc Quốc gia Không có
(11 tháng 8 năm 2003 – 14 tháng 10 năm 2003)
Không có Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 10' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month  
24 Ellen Johnson-Sirleaf, April 2010.jpg Ellen Johnson Sirleaf
(1938–)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month Đảng Liên hiệp 49.
(2005)
Joseph Boakai
50.
(2011)
25 George Weah 2019 (cropped).jpg George Weah
(1966–)
Lỗi trong Bản mẫu:Dts: 'tháng 1' is not a valid month đương nhiệm Congress for Democratic Change 51.
(2017)
Jewel Taylor

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Starr, Frederick (1913). Liberia: Description, History, Problems. Chicago. tr. 256. 
  2. ^ "Pres. Tolbert Says 'No' To Evil Tradition: Vows to Veto Any Amendment To Keep Him In Office". [Monrovia] Sunday Express 1976-03-21: 1/2.