Thời gian vũ trụ

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm

Thời gian vũ trụtọa độ thời gian thường được sử dụng trong các mô hình vũ trụ vật lý của vụ nổ lớn Big Bang.[1][2][3] Phối hợp thời gian như vậy có thể được xác định cho một vũ trụ đồng nhất, giãn nở để vũ trụ có cùng mật độ ở mọi nơi tại mọi thời điểm (thực tế là điều này có thể có nghĩa là vũ trụ, theo định nghĩa, đồng nhất). Đồng hồ đo thời gian vũ trụ sẽ di chuyển dọc theo dòng chảy Hubble.

Thời gian vũ trụ [4][5] là thước đo thời gian bằng đồng hồ vật lý với vận tốc không đặc biệt trong trường hợp không có vật chất quá/dưới mật độ (để ngăn chặn sự giãn nở thời gian do tác động tương đối hoặc nhầm lẫn gây ra bởi sự giãn nở của vũ trụ). Không giống như các thước đo thời gian khác như nhiệt độ, dịch chuyển đỏ, chân trời hạt hoặc chân trời Hubble, thời gian vũ trụ (tương tự và bổ sung cho tọa độ chuyển động đồng thời) bị mù với sự giãn nở của vũ trụ.

Có hai cách chính để thiết lập một điểm tham chiếu cho thời gian vũ trụ. Cách đơn giản nhất là lấy thời gian hiện tại làm điểm tham chiếu vũ trụ (đôi khi được gọi là thời gian nhìn lại).

Ngoài ra, Big Bang có thể được lấy làm tham chiếu để xác định như tuổi của vũ trụ, còn được gọi là thời gian kể từ vụ nổ lớn. Vũ trụ học vật lý hiện nay ước tính tuổi hiện tại là 13,8 tỷ năm.[6] không nhất thiết phải tương ứng với một sự kiện vật lý (như điểm kỳ dị vũ trụ) mà là nó đề cập đến điểm mà yếu tố tỷ lệ sẽ biến mất trong một mô hình vũ trụ tiêu chuẩn như ΛCDM. Ví dụ, trong trường hợp giãn nở, tức là vũ trụ học không chuẩn, thời điểm giả thuyết của vụ nổ lớn vẫn được xác định bằng cách sử dụng các mô hình vũ trụ chuẩn có thể trùng với thời điểm kết thúc của thời kỳ giãn nở. Đối với các mô hình giản nỡ, không thể thiết lập nguồn gốc thời gian được xác định rõ trước vụ nổ lớn vì vũ trụ không yêu cầu sự kiện bắt đầu trong các mô hình như vậy. Đối với các mục đích kỹ thuật, các khái niệm như nhiệt độ trung bình của vũ trụ (tính theo đơn vị eV) hoặc chân trời hạt được sử dụng khi vũ trụ sơ khai là mục tiêu của một nghiên cứu vì hiểu được sự tương tác giữa các hạt có liên quan nhiều hơn so với tọa độ thời gian hoặc tuổi của chúng.

Thời gian vũ trụ là tọa độ thời gian tiêu chuẩn để xác định các giải pháp Friedmann-Lemaître-Robertson-Walker của phương trình Einstein.

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Ghi chú[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ In mathematical terms, a cosmic time on spacetime is a fibration . This fibration, having the parameter , is made of three-dimensional manifolds .
  2. ^ On the physical basis of cosmic time by S.E. Rugh and H. Zinkernagel
  3. ^ D'Inverno, Ray (1992). Introducing Einstein's Relativity. Oxford University Press. tr. 312. ISBN 0-19-859686-3. 
  4. ^ Dodelson, Scott (2003). Modern Cosmology. Academic Press. tr. 29. 
  5. ^ Bonometto, Silvio (2002). Modern Cosmology. Bristol and Philadelphia: Institute of Physics Publishing. tr. 2. 
  6. ^ How Old is the Universe?

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  • Dodelson, Scott (2003). Modern Cosmology. Academic Press. ISBN 978-0-12-219141-1. 
  • Bonometto, Silvio (2002). Modern Cosmology. Bristol and Philadelphia: Institute of Physics Publishing. ISBN 978-0750308106.