Thuần phong mỹ tục

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm

Thuần phong mỹ tục là toàn bộ những phong tục, quan niệm, lối sống tốt đẹp, lành mạnh của một dân tộc, trong đó bao gồm hai khái niệm tương đồng là "thuần phong" (phong tục thuần hậu, chất phác) và "mỹ tục" (tục lệ tốt đẹp).

Thuần phong mỹ tục được hình thành trong quá trình lịch sử dài lâu và ổn định thành nề nếp, được xã hội công nhận, được giáo dục và lưu truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác. Nó trở thành một tập quán xã hội tương đối bền vững và tương đối thống nhất. Thuần phong mỹ tục nghe có vẻ trừu tượng, nhưng thực tế nó hiển hiện ở khắp nơi trong xã hội thông qua những quy tắc ứng xử tốt đẹp giữa con người với nhau, có tác dụng lớn trong việc giáo dục đạo đức, ngăn chặn những hành vi vô đạo đức của mỗi cá nhân.

Giữ gìn Thuần Phong Mỹ tục chính là bảo vệ cái đúng, cái đẹp (Chân – Thiện – Mỹ) trong đời sống, những đặc trưng văn hóa truyền thống của một dân tộc, cũng chính là bảo vệ tương lai của cả dân tộc. Một dân tộc dù thành công về mặt kinh tế nhưng nếu không biết giữ gìn Thuần Phong Mỹ tục, con người sống không có đạo đức, không tôn trọng chuẩn mực xã hội, văn hóa trở nên lai căng thì dân tộc đó cũng sẽ sớm suy tàn hoặc sẽ bị đồng hóa bởi văn hóa ngoại lai.

Trong đời sống xã hội, có nhiều vấn đề rất đa dạng mà các văn bản pháp luật không có quy định. Có những hành vi không vi phạm pháp luật nhưng vẫn bị xem là vô đạo đức, bị dư luận xã hội lên án. Vì vậy, Thuần phong mỹ tục được xem là một thước đo chuẩn mực xã hội nhằm hỗ trợ cho pháp luật của Nhà nước, có tác dụng làm ổn định nếp sống, đạo đức, trật tự xã hội. Ví dụ: Luật pháp Việt Nam không có quy định cấm phụ nữ mặc quần ngắn, váy ngắn vào chùa chiền, nhưng thuần phong mỹ tục Việt Nam không chấp nhận lối ăn mặc đó và coi đây là sự báng bổ nhà Phật, nên trong thực tế rất ít người dám ăn mặc hở hang vào chùa (vì sợ bị dư luận lên án, bị đuổi ra ngoài không cho vào chùa). Hoặc luật pháp Việt Nam không có quy định cấm việc quan hệ tình dục trước hôn nhân, nhưng thuần phong mỹ tục Việt Nam không chấp nhận hành vi đó và coi đây là việc làm bại hoại gia phong tổ tiên, coi thường trinh tiết và sự thiêng liêng của hôn nhân, không biết quý trọng lời dạy của cha mẹ, vì vậy thanh niên Việt Nam nên tránh việc quan hệ tình dục trước khi kết hôn.

Một số thuần phong mỹ tục của dân tộc Việt Nam cần được giữ gìn và phát huy như:

  • Tôn trọng người lớn tuổi, lễ phép với người lớn tuổi, quan niệm “kính lão đắc thọ”
  • Người đi trước nâng đỡ người đi sau, với quan niệm “Con hơn cha là nhà có phúc”.
  • Cẩn thận trong lời nói, “Ăn có nhai nói có nghĩ”, “uốn lưỡi bảy lần trước khi nói”
  • Ghi nhớ đạo lý "Uống nước nhớ nguồn", biết kính trọng tổ tiên, quý trọng các anh hùng dân tộc, ghi nhớ công lao của các anh hùng liệt sỹ đã hy sinh vì tổ quốc.
  • Truyền thống "Tôn sư trọng đạo", biết quý trọng người dạy học.
  • Coi trọng đạo đức và nếp sống văn hóa, chống lại những tệ nạn xã hội như ma túy, mại dâm, cờ bạc...
  • Truyền thống trang phục kín đáo đoan trang, nhất là với người phụ nữ. Không chấp nhận lối ăn mặc hở hang, phô bày cơ thể tại nơi công cộng; không chấp nhận những hình ảnh hở hang, khiêu dâm trên sách báo, truyền hình.
  • Coi trọng truyền thống hôn nhân, việc dựng vợ gả chồng có sự chung sức đóng góp của 2 bên họ hàng. Vợ chồng chung sống với nhau biết yêu thương, nhường nhịn nhau, người vợ biết hy sinh sở thích cá nhân để chăm lo cho chồng con, người chồng biết gánh vác công việc khó nhọc vì vợ con.
  • Quan hệ yêu đương nam - nữ phải có tôn ty trật tự, đôi bên phải tôn trọng và giữ gìn cho nhau, tình cảm trong sáng được đề cao; không chấp nhận những hành vi không đứng đắn như yêu nhiều người cùng lúc, yêu để lợi dụng, quan hệ tình dục trước hôn nhân...