Tiếng Daza

Tiếng Daza
Dazaga
Sử dụng tại	Tchad, Niger, Sudan, Libya
Khu vực	Vùng BET, vùng Bahr el Gazel, đông Niger
Tổng số người nói	380.000 (2006–2007)
Dân tộc	Người Daza
Phân loại	Nin-Sahara Sahara Tây Tebu Tiếng Daza
Mã ngôn ngữ
ISO 639-3	dzg
Glottolog	daza1242
Linguasphere	02-BAA-ab

Tiếng Daza (còn gọi là Dazaga) là một ngôn ngữ Nin-Sahara được nói bởi người Daza (một phân nhóm người Toubou) cư ngụ tại miền bắc Tchad. Người Daza được gọi là Gouran (Gorane) tại Tchad. Tiếng Daza được nói bởi khoảng 380.000 người, chủ yếu ở khu vực hoang mạc Djurab và vùng Borkou. Đây là một ngôn ngữ tại dãy núi Tibesti, và tại miền đông Niger gần N'guigmi. Nó cũng hiện diện tại các cộng đồng nhỏ ở Libya và Sudan (thành phố Omdurman có 3.000 người nói thứ tiếng này). Một số kiều dân sinh sống ở Jeddah, Ả Rập Xê Út. Có hai phương ngữ chính là Daza "lõi" và Kara, cùng nhiều phương ngữ nhỏ khác, gồm Kaga, Kanobo, Taruge và Azza. Ngôn ngữ gần nhất với nó là tiếng Tedaga của người Teda (một trong hai nhóm người Toubou).

Nó nằm trong nhánh Tây của nhóm ngôn ngữ Sahara, cùng với tiếng Tedaga, tiếng Kanuri và tiếng Kanembu. Nhánh đông bao gồm tiếng Zaghawa và tiếng Berti.

Từ vựng

Phương ngữ ở Tchad và Niger chịu ảnh hưởng bởi tiếng Pháp, còn tại Libya và Sudan lại chịu nhiều ảnh hưởng tiếng Ả Rập hơn. Tiếng Daza không phải ngôn ngữ văn học và ít khi được viết. Nó có một số hạn chế về từ vựng. Ví dụ, từ "cảm ơn" không có mặt trong tiếng Daza nên từ shokran tiếng Ả Rập được mượn và thêm vào hậu tố -num. Đa số người Daza nói song ngữ tiếng mẹ đẻ của họ, cùng với tiếng Ả Rập, tiếng Pháo, tiếng Hausa hoặc tiếng Tuareg.

Số đếm

Tiếng Việt	Tiếng Daza	Tiếng Việt	Tiếng Daza
Một	Tron	Mười một	Murdai sa Tron
Hai	Jow	Mười hai	Murdai sa Jow
Ba	Aguzo	Mười ba	Murdai sa Aguzo
Bố	Twzo	Mười bốn	Murdai sa Twzo
Năm	Foo	Mười lăm	Murdai sa Foo
Sáu	Disi	Mười sáu	Murdai sa Disi
Bảy	Troso	Mười bảy	Murdai sa Troso
Tám	Woso	Mười tám	Murdai sa Woso
Chín	Yisi	Mười chín	Murdai sa Yisi
Mười	Murdum	Hai mươi	Digiram
Ba mươi	Murtta Aguzo	Năm mươi	Murtta Foo
Bốn mươi	Murtta Twzo	Một trăm	Kidri

Từ vựng cơ bản

Tiếng Việt	Tiếng Daza	Tiếng Việt	Tiếng Daza
Đàn ông	Anji	Chào buổi sáng	Wasa Nisira
Phụ nữ	Ari	Chúc ngủ ngon	Kalar Dizoo
Gia đình	Ama Yaga	Cảm ơn	Shukran Num
Anh em	Dagi	Tên tôi là...	Tan Sortango
Chị em	Duroo	Tên bạn là gì?	Sornuma Jaa?
Bố	Abaa	Bạn khỏe không?	Inta wWsura?
Mẹ	Ayi	Tôi khỏe	Kala Layy or Tan Wasu
Bạn	Sardu	Làm ơn	jinda
Cuộc sống	Dina	Đất nước	Ni
Cái chết	Noso	Tôn giáo	Din

Liên kết ngoài

• Relative Clauses in Dazaga Lưu trữ ngày 11 tháng 3 năm 2016 tại Wayback Machine