Trang Chính

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
(đổi hướng từ Trang chính)
Jump to navigation Jump to search
WikipediA
tiếng Việt

Bài viết: Tìm kiếm • Tra cứu • Bài mới • Hỏi đáp • Thỉnh cầu

Trợ giúp: FAQ • Giúp đỡ • Sửa đổi • Chỗ thử • Guestbook • Thư viện Wikipedia

Plates tect2 en.svg

Kiến tạo mảng (tiếng Anh: plate tectonics; tiếng Hy Lạp: τέκτων tektōn, nghĩa là "người xây dựng", "thợ nề") mô tả các chuyển động ở quy mô lớn của thạch quyển Trái Đất. Học thuyết này hoàn thiện các quan niệm trước đây về trôi dạt lục địa do Alfred Wegener đề xuất trong các thập niên đầu thế kỷ XX và tách giãn đáy đại dương trong thập niên 1960.

Phần ngoài cùng nhất của Trái Đất được cấu tạo bởi thạch quyển nằm trên và quyển mềm bên dưới. Thạch quyển bao gồm vỏ Trái Đất và phần trên cùng nhất của quyển manti. Quyển mềm thuộc manti ở trạng thái rắn, nhưng có độ nhớtứng suất cắt tương đối thấp nên có thể chảy giống như chất lỏng nếu xét theo thời gian địa chất. Phần sâu nhất của manti bên dưới quyển mềm thì cứng do chịu áp suất lớn hơn.

Thạch quyển bị vỡ ra thành các mảng kiến tạo và chúng trượt trên quyển mềm. Các mảng này di chuyển tương đối với nhau theo một trong ba kiểu ranh giới mảng: hội tụ hay va chạm; tách giãn, cũng được gọi là trung tâm tách giãn; và chuyển dạng. Các trận động đất, hoạt động núi lửa, sự hình thành các dãy núi, và rãnh đại dương đều xuất hiện dọc theo các ranh giới này. Sự dịch chuyển sang bên của các mảng vào khoảng 50–100 mm/năm. (xem tiếp…)

Mới chọn: Hệ miễn dịch • Acrocanthosaurus • Quần đảo Trường Sa

1 zhangjiajie huangshizhai wulingyuan panorama 2012.jpg
Một góc khu thắng cảnh Vũ Lăng Nguyên, tỉnh Hồ Nam, Trung Quốc,

Ảnh: chensiyuan

Các phiên bản ngôn ngữ có trên 1.000.000 bài:
Các phiên bản ngôn ngữ có trên 500.000 bài:
Các phiên bản ngôn ngữ có trên 100.000 bài:
Cameron Diaz
Từ những bài viết mới của Wikipedia
Kofi Annan năm 2012
Minamoto no Yoritomo.jpg

21 tháng 8: Ngày Thanh niên (sinh nhật Quốc vương Mohammed VI) tại Maroc.

Gnome-applications-science.svg Khoa học tự nhiên
System-users.svg Khoa học xã hội
Applications-system.svg Kỹ thuật
Emblem-earth.svg Văn hóa
Dự án liên quan
Wikipedia trực thuộc Quỹ Hỗ trợ Wikimedia, một tổ chức phi lợi nhuận tại tiểu bang California, Hoa Kỳ, cho phép trừ thuế những khoản đóng góp. Wikimedia cũng đồng thời điều hành vài dự án wiki khác.
Wiktionary Wiktionary
Từ điển mở
Wikibooks Wikibooks
Tủ sách giáo khoa mở
Wikisource Wikisource
Văn thư lưu trữ mở
Wikiquote Wikiquote
Bộ sưu tập danh ngôn
Wikispecies Wikispecies
Danh mục các loài
Wikinews Wikinews Beta
Nguồn tin tức mở
Wikiversity Wikiversity Beta
Học liệu mở
Wikivoyage Wikivoyage
Cẩm nang du lịch mở
Wikidata Wikidata
Cơ sở kiến thức chung
Commons Commons
Kho tư liệu chung
Meta-Wiki Meta-Wiki
Cộng đồng Wikimedia
MediaWiki MediaWiki
Phần mềm wiki
Mail-closed.svg  Liên lạc với Wikipedia