Wikipedia:Bài viết chọn lọc

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Làm sạch trang này
Nội dung chọn lọc
Bài viết Hình ảnh Danh sách Chủ điểm Chủ đề Bạn có biết
Bài viết chọn lọc Tiêu chuẩn Đề cử (1) Đề nghị rút sao Thảo luận
Viết tắt

Bách khoa toàn thư Wikipedia tiếng Việt hiện có 1.151.139 bài viết. Trong số đó, 342 bài có chất lượng tốt đã được các thành viên bình chọnbài viết chọn lọc. Những bài viết này đạt được các tiêu chuẩn dữ liệu chính xác, nội dung hoàn chỉnh, trung lập... và được xem như những bài nổi bật nhất của Wikipedia tiếng Việt. Tính trung bình, trong 3366 bài viết của Wikipedia, có một bài được chọn lọc. Các bài viết chọn lọc được đánh dấu bằng một ngôi sao màu vàng (Fairytale bookmark golden.png) ở trên cùng góc phải. Tại các phiên bản Wikipedia ngôn ngữ khác, bên cạnh liên kết tới Wikipedia tiếng Việt cũng sẽ có một ngôi sao giúp nhận biết một bài được chọn lọc.

Hiện nay, mỗi tuần sẽ có một bài viết chọn lọc được giới thiệu trên Trang Chính. Trong tương lai, khi chất lượng các bài viết cao hơn, có thể mỗi ngày sẽ có thêm một bài chọn lọc, giống như các Wikipedia phiên bản lớn khác.

Lưu trữ
2005 • 2006 • 2007 • 2008 • 2009 • 2010
2011 • 2012 • 2013 • 2014 • 2015 • 2016
Danh sách theo lĩnh vực
Khoa học tự nhiên • Khoa học xã hội • Công nghệ • Xã hội • Nghệ thuật
 
Bài chọn lọc tuần này
ADN, cơ sở phân tử của di truyền

Di truyền học là một bộ môn sinh học, nghiên cứu về tính di truyềnbiến dị ở các sinh vật. Kể từ thời tiền sử, thực tế về việc các sinh vật sống thừa hưởng những đặc tính từ cha mẹ đã được ứng dụng để tăng sản lượng cây trồngvật nuôi, thông qua quá trình sinh sản chọn lọc hay là chọn lọc nhân tạo. Tuy nhiên, di truyền học hiện đại, tìm hiểu về quá trình di truyền, chỉ được ra đời vào giữa thế kỷ 19 với những công trình của Gregor Mendel. Dù không hiểu về nền tảng vật chất của tính di truyền, Mendel vẫn nhận biết được rằng sinh vật thừa kế những tính trạng theo một cách riêng rẽ–mà trong đó những đơn vị cơ bản của di truyền được gọi là gene. Các gene tương ứng với những vùng nằm trong ADN, một cao phân tử được cấu thành từ bốn loại đơn phân nucleotide; chuỗi những nucleotide này mang thông tin di truyền ở sinh vật. ADN trong điều kiện tự nhiên có dạng chuỗi xoắn kép, trong đó nucleotide ở mỗi chuỗi liên kết bổ sung với nhau. Mỗi chuỗi lại có thể hoạt động như một khuôn để tổng hợp một chuỗi bổ sung mới. Chuỗi nucleotide trong gene có thể được phiên mã và dịch mã trong tế bào để tạo nên chuỗi các axít amin, hình thành protein. Một thay đổi nhỏ của gene trong phân tử ADN cũng sẽ dẫn đến thay đổi trình tự axít amin, thay đổi cấu trúc và chức năng của protein, và điều này có thể tác động không nhỏ lên tế bào cũng như toàn bộ cơ thể sống. (xem tiếp…)

Bài chọn lọc tuần sau
Các mảng kiến tạo trên thế giới được vẽ vào nửa sau của thế kỷ 20.

Kiến tạo mảng mô tả các chuyển động ở quy mô lớn của thạch quyển Trái Đất. Học thuyết này hoàn thiện các quan niệm trước đây về trôi dạt lục địa do Alfred Wegener đề xuất trong các thập niên đầu thế kỷ 20 và tách giãn đáy đại dương trong thập niên 1960. Phần ngoài cùng nhất của Trái Đất được cấu tạo bởi thạch quyển nằm trên và quyển mềm bên dưới. Thạch quyển bao gồm vỏ Trái Đất và phần trên cùng nhất của quyển manti. Quyển mềm thuộc manti ở trạng thái rắn, nhưng có độ nhớt và ứng suất cắt tương đối thấp nên có thể chảy giống như chất lỏng nếu xét theo thời gian địa chất. Phần sâu nhất của manti bên dưới quyển mềm thì cứng do chịu áp suất lớn hơn. Thạch quyển bị vỡ ra thành các mảng kiến tạo và chúng trượt trên quyển mềm. Các mảng này di chuyển tương đối với nhau theo một trong ba kiểu ranh giới mảng: hội tụ hay va chạm; tách giãn, cũng được gọi là trung tâm tách giãn; và chuyển dạng. Các trận động đất, hoạt động núi lửa, sự hình thành các dãy núi, và rãnh đại dương đều xuất hiện dọc theo các ranh giới này. Sự dịch chuyển sang bên của các mảng vào khoảng 50–100 mm/năm. Học thuyết góp phần phát triển các khoa học Trái Đất, giải thích các hiện tượng địa chất như tạo núi, động đất, núi lửa và những ảnh hưởng của nó đến đối với các nghiên cứu về cổ địa lý học và cổ sinh học. (xem tiếp…)

sửa sửa
Gtk-go-back-ltr.svg Tuần trước Tuần kế Gtk-go-forward-ltr.svg
Danh sách
Gnome-applications-science.svg

Khoa học tự nhiên

Địa chất học
Hóa học
Khí tượng học
Sinh học
Thiên văn học
Toán học
Vật lý học
Book-character.svg

Khoa học xã hội

Địa lý
Kinh tế học
Lịch sử
Ngôn ngữ
Nhân vật lịch sử
Tâm lý học
Tôn giáo
Triết học
Applications-system.svg

Công nghệ

Giao thông
Y học
System-users.svg

Xã hội

Chính trị
Du lịch
Giáo dục
Thể thao
Thương mại
Xã hội
Gibson-sg.svg

Nghệ thuật

Âm nhạc
Điện ảnh
Hội họa
Kiến trúc
Trò chơi
Truyền hình
Truyện tranh
Văn học

Xem thêm