Giovanni Pierluigi da Palestrina

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Giovanni Pierluigi da Palestrina

Giovanni Pierluigi da Palestrina (sinh năm 1525 tại Palestrina, gần Roma, mất năm 1594 tại Roma) là nhà soạn nhạc, ca sĩ, nghệ sĩ đàn organ, nhạc trưởng hợp xướng người Ý thời Phục hưng. Ông là một trong những nhà soạn nhạc quan trọng của thời kì này.

Cuộc đời và sự nghiệp[sửa | sửa mã nguồn]

Dòng họ da Palestrina của ông xuất phát từ nơi sinh ra của ông (điều này phổ biến ở nhiều họ của người Ý, tiêu biểu như Leonardo da Vinci thì họ da Vinci có nghĩa là Leonardo của vùng đất Vinci, nơi ông được sinh ra). Giovanni da Palestrina học nhạc khi hát cho dàn đồng ca trẻ em nhà thờ Santa Maria Maggiore, thủ đô Roma. Năm 1551, ông chuyển về sinh sống tại Rome, lần lượt làm thầy dạy hát và phụ trách cho dàn hợp xướng trẻ em của Capella Giulia, trở thành ca sĩ trong Tòa thánh Vatican, chỉ huy hợp xướng nhà thờ John Lateran, nhà thờ Saint Maria Maggiore, cuối cùng là người chỉ đạo Cappella cho đến cuối đời.[1]

Phong cách sáng tác[sửa | sửa mã nguồn]

Giovanni da Palestrina là nhà soạn nhạc xuất sắc của thế kỷ XVI, nhà kinh điển của thể loại hợp xướng nhiều bè không nhạc đệm (a cappella). Sáng tác của ông chủ yếu năm trong thể loại hợp xướng nhà thờ. Âm nhạc của nhà soạn nhạc thời Phục hưng này giàu sức biểu hiện, kỹ thuật viết hợp xướng ở trình độ bậc thầy. Sự hoàn hảo toàn diện trong âm nhạc hợp xướng của ông đã khiến người ta đặt ông ngang hàng với hoạ sĩ Rafello cũng thuộc thời Phục hưng và là người Ý.[1]

Các tác phẩm[sửa | sửa mã nguồn]

Ông đã viết 94 bản mixa, 202 motet, trong đó có bản Stabat Mater, 38 bản magnificat, 68 bản offertorie, các bản Lamentations, Psalm, Madrigal.[1]

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ a ă â Vũ Tự Lân, Từ điển tác giả, tác phẩm âm nhạc phổ thông, 2007

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  • Vũ Tự Lân, Từ điển tác giả, tác phẩm âm nhạc phổ thông, 2007
  • Article "Palestrina, Giovanni Pierluigi da", in: The New Grove Dictionary of Music and Musicians, ed. Stanley Sadie. 20 vol. London, Macmillan Publishers Ltd., 1980. ISBN 1-56159-174-2
  • Benjamin, Thomas, The Craft of Modal Counterpoint, 2nd ed. Routledge, New York, 2005. ISBN 0-415-97172-1 (direct approach)
  • Coates, Henry, Palestrina. J. M. Dent & Sons, London, 1938. (An early entry in the Master Musicians series, and, like other books in that series, combines biographical data with musicological commentary.)
  • Daniel, Thomas, Kontrapunkt, Eine Satzlehre zur Vokalpolyphonie des 16. Jahrhunderts. Verlag Dohr, 2002. ISBN 3-925366-96-2
  • Della Sciucca, Marco, Giovanni Pierluigi da Palestrina. L'Epos, Palermo, 2009. ISBN 978-88-8302-387-3
  • Johann Joseph Fux, The Study of Counterpoint (Gradus ad Parnassum). Tr. Alfred Mann. W.W. Norton & Co., New York, 1965. ISBN 0-393-00277-2
  • Gauldin, Robert, A Practical Approach to Sixteenth-Century Counterpoint. Waveland Press, Inc., Long Grove, Illinois, 1995. ISBN 0-88133-852-4 (direct approach, no species; contains a large and detailed bibliography)
  • Haigh, Andrew C. "Modal Harmony in the Music of Palestrina", in the festschrift Essays on Music: In Honor of Archibald Thompson Davison. Harvard University Press, 1957, pp. 111–120.
  • Jeppesen, Knud, The Style of Palestrina and the Dissonance. 2nd ed., London, 1946. (An exhaustive study of his contrapuntal technique.)
  • Jeppesen, Knud; Haydon, Glen (Translator); Foreword by Mann, Alfred. Counterpoint. New York, 1939. Available through Dover Publications, 1992. ISBN 0-486-27036-X
  • Lewis Lockwood, Noel O'Regan, Jessie Ann Owens: "Palestrina, Giovanni Pierluigi da". Grove Music Online, ed. L. Macy (Accessed 7 July 2007), (subscription access)
  • Meier, Bernhard, The Modes of Classical Vocal Polyphony, Described According to the Sources. Broude Brothers Limited, 1988. ISBN 0-8450-7025-8
  • Morris, R.O., Contrapuntal Technique in the Sixteenth Century. Oxford University Press, 1978. ISBN 0-19-321468-7 (out of print; one of the first attempts at "direct approach", meaning Morris does away with Fux' five species).
  • Motte, Diether de la, Kontrapunkt. 1981 Bärenreiter-Verlag, Kassel. ISBN 3-423-30146-5 / 3-7618-4371-2 (this text is in German; great, though!)
  • Pyne, Zoe Kendrick, Giovanni Pierluigi di Palestrina: His Life and Times, Bodley Head, London, 1922.
  • Reese, Gustave, Music in the Renaissance. W.W. Norton & Co., New York, 1954. ISBN 0-393-09530-4
  • Roche, Jerome, Palestrina. Oxford University Press, 1970. ISBN 0-19-314117-5
  • Schubert, Peter, Modal Counterpoint, Renaissance Style, 2nd edition. New York and Oxford: Oxford University Press, 2008. ISBN 978-0-19-533194-3 (guidelines for writing and analyzing 16th-century music).
  • Stewart, Robert, An Introduction to Sixteenth-Century Counterpoint and Palestrina's Musical Style. Ardsley House, Publishers, 1994. ISBN 1-880157-07-1
  • Stove, R. J., Prince of Music: Palestrina and His World, Quakers Hill Press, Sydney, 1990. ISBN 0-7316-8792-2 (biographical rather than musicological in nature; is wholly devoid of staff-notation extracts; but corrects some errors found in Z. K. Pyne and elsewhere).
  • Swindale, Owen, Polyphonic Composition, Oxford University Press, 1962. (Out of print, no ISBN available.)

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]