Viện Nghiên cứu Hạt nhân Đà Lạt

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Viện Nghiên cứu Hạt nhân
Trụ sở chính 1 đường Nguyên Tử Lực, phường 8, Đà Lạt, Lâm Đồng
Tọa độ 11°57′23″B 108°27′08″Đ / 11,956357°B 108,452147°Đ / 11.956357; 108.452147
Ngôn ngữ chính thức Tiếng Việt
Lãnh đạo Nguyễn Nhị Điền [1]
Nhân vật chủ chốt Nguyễn Thanh Bình
Nguyễn Ngọc Tuấn
Trang web nri.gov.vn
Viện Nghiên cứu Hạt nhân Đà Lạt

Viện Nghiên cứu Hạt nhân Đà Lạt là một cơ quan nghiên cứu thuộc Viện Năng lượng nguyên tử Việt Nam, nằm tại số 1 đường Nguyên Tử Lực, thành phố Đà Lạt, bắt đầu vận hành từ năm 1963. Sau năm 1975, với sự giúp đỡ của Liên Xô và Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA), lò phản ứng IVV-9 của Viện bắt đầu vận hành trở lại vào ngày 20 tháng 3 năm 1984.

Hiện nay, lò phản ứng hạt nhân Đà Lạt là nơi duy nhất tại Việt Nam nghiên cứu và tạo ra các sản phẩm từ phóng xạ.[2]

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Trước năm 1975[sửa | sửa mã nguồn]

Năm 1958, chính quyền Việt Nam Cộng Hòa đã thành lập Nguyên tử lực cuộc và đến năm 1961 một cơ sở nghiên cứu khoa học và kỹ thuật hạt nhân được thành lập mang tên Trung tâm Nghiên cứu Nguyên tử Đà Lạt. Trung tâm được xây dựng tại một khu vực có diện tích 21 hecta bên đường Nguyên Tử Lực, phía đông bắc trung tâm Đà Lạt. Công trình được khởi công xây dựng từ tháng 4-1961 và được hoàn thành vào tháng 12-1962. Đây là một công trình do chính phủ Hoa Kỳ tài trợ. Kiến trúc sư Ngô Viết Thụ cùng các kiến trúc sư phụ tá Nguyễn Mỹ Lộc, Phạm Quỳnh Lân và Vũ Tòng chịu trách nhiệm thiết kế công trình.[3]

Lò phản ứng hạt nhân Đà Lạt là loại lò phản ứng nghiên cứu TRIGA - MARK II do hãng General Atomic thuộc công ty General Dynamics của Hoa Kỳ chế tạo, có công suất danh định là 250 kW. Lò sử dụng nhiên liệu Uranium-235 được kích hoạt bằng nguồn nơtron chậm để tạo phản ứng nhiệt hạch dây chuyền và chất phóng xạ.

Sau một thời gian lắp đặt và thử nghiệm, lò hạt nhân DLR - I (Dalat Reactor - I) là lò hạt nhân đầu tiên ở Đông Nam Á đã đạt trạng thái “tới hạn” vào lúc 12 giờ 40 phút ngày 26-2-1963 và chính thức đi vào hoạt động theo công suất danh định từ ngày 3-3-1963. Mục tiêu chính của lò khi đó là nghiên cứu, huấn luyện và sản xuất đồng vị phóng xạ.[4]

Các bộ phận nghiên cứu khoa học của Trung tâm Nghiên cứu Nguyên tử Đà Lạt từ khi được thành lập đến trước ngày Việt Nam Cộng Hòa sụp đổ (30-4-1975) gồm có: Phòng Vật lý lò, Phòng Kiểm soát Phóng xạ, Phòng Điện tử, Phòng Vật lý hạt nhân, Phòng Hoá học Phóng xạ, Phòng Sinh học Phóng xạ và một thư viện với hơn 3.000 đầu sách, hàng trăm tạp chí khoa học và hơn 30.000 báo cáo khoa học để phục vụ cho công tác nghiên cứu hoặc tham khảo.

Sau năm 1975[sửa | sửa mã nguồn]

Cổng vào viện

Sau ngày Việt Nam Cộng Hòa sụp đổ, Viện Nghiên cứu Hạt nhân Đà Lạt được thành lập trên cơ sở tiếp quản Trung tâm Nghiên cứu Nguyên tử và được sử dụng thêm toàn bộ cơ sở vật chất tại số 13 đường Đinh Tiên Hoàng, thành phố Đà Lạt.

Theo thỏa thuận hợp tác giữa hai nước Liên Xô và Việt Nam vào năm 1979, thiết kế kỹ thuật khôi phục và mở rộng lò phản ứng hạt nhân Đà Lạt được các chuyên gia Liên Xô thực hiện và được phê duyệt. Công trình khôi phục và nâng công suất lò phản ứng được tiến hành trong hai năm 1982 - 1983, và đến ngày 20-3-1984 lò phản ứng hạt nhân Đà Lạt chính thức đưa vào hoạt động với công suất danh định 500 kW.

[[Thể loại:Có vấn đề bản quyền {{thế:CURRENTYEAR}}-{{thế:CURRENTMONTH}}-{{thế:CURRENTDAY2}}]]


Hoạt động[sửa | sửa mã nguồn]

Từ năm 2007, Việt Nam đã tham gia Chương trình chuyển đổi nhiên liệu của lò Đà Lạt từ loại nhiên liệu có độ giàu cao (HEU) có độ giàu 36% xuống loại nhiên liệu có độ giàu thấp (LEU) có độ giàu 19,75%, theo thỏa thuận với Nga và Hoa Kỳ và Cơ quan Năng lượng Quốc tế.[5] Theo đó, từ năm 2007 đến tháng 5 năm 2013, lò Đà Lạt đã từng bước giao trả và vận chuyển về Nga các thanh nhiên liệu có độ giàu cao.[6]

Nhà nước VN đã có dự kiến chấm dứt hoạt động sản xuất chất phóng xạ tại nơi đây trong 10 năm tới, và sẽ xây một lò hạt nhân mới với công xuất lớn hơn.[7]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ “Cơ cấu tổ chức viện Nghiên cứu Hạt nhân” (Thông cáo báo chí). Viện Nghiên cứu Hạt nhân. Truy cập ngày 10 tháng 6 năm 2011. 
  2. ^ “Bên trong lò phản ứng hạt nhân duy nhất ở Việt Nam”. VnExpress. 20 tháng 5 năm 2015. 
  3. ^ Trần Sỹ Thứ; et al. (2008). Địa chí Đà Lạt. Thành phố Hồ Chí Minh: Nhà xuất bản Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh. tr. 319. 
  4. ^ Trần Sỹ Thứ; et al. (2008). Địa chí Đà Lạt. Thành phố Hồ Chí Minh: Nhà xuất bản Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh. tr. 320. 
  5. ^ Lò hạt nhân Đà Lạt 'chuyển hệ' uranium, VnExpress, 1/12/2011
  6. ^ Trả nhiên liệu hạt nhân từ Đà Lạt về Nga, VnExpress, 17/3/2012
  7. ^ Đề xuất 3 địa điểm xây lò hạt nhân mới tại Việt Nam, VnExpress, 21/5/2015

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]