Chấy

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Chấy
Pediculus humanus var capitis.jpg
Tình trạng bảo tồn
Phân loại khoa học
Giới (regnum) Animalia
Ngành (phylum) Arthropoda
Lớp (class) Insecta
Bộ (ordo) Phthiraptera
Phân bộ (subordo) Anoplura
Họ (familia) Pediculidae
Chi (genus) Pediculus
Loài (species) P. humanus
Phân loài (subspecies) P. h. capitis
Danh pháp ba phần
Pediculus humanus capitis
De Geer, 1767
Danh pháp đồng nghĩa
Pediculus capitis (De Geer, 1767)

Chấy hay chí (phương ngữ miền nam Việt Nam) (danh pháp ba phần: Pediculus humanus capitis) là loài côn trùng ký sinh cư trú ở trên datóc của đầu người. Chấy sinh sống bằng cách hút máu vật chủ người cũng như thú vật. Chấy ký sinh gây ra ngứa ngáy, khó chịu cho con người, nguyên nhân thường do lối sống mất vệ sinh.

Đặc điểm sinh học[sửa | sửa mã nguồn]

Chấy không có cánh, kích thước cỡ 1,5 - 3 mm, mắt thường có thể nhìn thấy được. Miệng có sáu đôi móc để bám vào da và một mũi nhọn để chích và hút máu người. Chấy đẻ khoảng 200-300 trứng sau khi giao phối. Trứng chấy có hình bầu dục và màu hơi vàng và thường nằm ở gần chân tóc. Trứng nở và trưởng thành trong khoảng 7 đến 12 ngày. Trung bình chấy sống khoảng 30 ngày, có thể sống sót suốt 48 tiếng dù không được hút máu. Chấy có thể lây lan từ người nọ sang người kia hoặc qua việc dùng chung vật dụng như quần áo, lược chải tóc, đặc biệt là trẻ em.[cần dẫn nguồn]

Dấu hiệu bị chấy cắn[sửa | sửa mã nguồn]

Khi bị chấy cắn, người ta có cảm giác:

  • Ngứa ngáy và phải gãi đầu nhiều lần
  • Cảm giác kim chích trên da đầu
  • Những vệt đỏ trên da đầu, cổ hoặc vai
  • Da đầu tạo vảy
  • Trường hợp chấy rận quá nhiều có thể làm phát sinh các nhiễm trùng ở da đầu và gây rụng tóc.

Việt Nam, sau khi bắt được chấy, một số người thường "cúp chí" ("cúp chấy") tức để con chấy giữa hai móng tay cái sau đó ép mạnh khiến con chấy bị ép nổ tung phát ra tiếng kêu tách bụp.

Phòng trị[sửa | sửa mã nguồn]

Vì chấy lây rất nhanh nên cần tránh tiếp xúc gần với những người có chấy đồng thời duy trì tốt vệ sinh cá nhân hàng ngày. Thực hiện việc gội đầu với giấm, mát-xa da đầu và tóc với mayonnaise, gội đầu với giọt dầu cây chè, thầu dầu hay nước chanh tươi, nước súc miệng.[1] Các loại hạt như hạt táo, hạt na, hạt mãng cầu có thể giúp tiêu diệt chấy và trứng chấy, có thể sự dụng dầu cây chè, dầu hỏa, hạt cây hồi. Đối với trẻ em cần phải làm sạch giường, đồ chơi, quần áo và các vật dụng khác của chúng.[2]

Hình ảnh[sửa | sửa mã nguồn]

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]