Lương tâm

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Wiktsister en.png Đây là một bài viết bách khoa có tên Lương tâm. Về nghĩa của từ này, xem Lương tâm tại Wiktionary.

Lương tâm là cái thiện tâm của con người sẵn có. Lương tâm là đặc tính sẵn có trong con người, cũng như cảm quan về nghĩa vụ, trách nhiệm, về chân thiện mỹ . Nếu con người cần suy nghĩ là thấy nó ngay.

Lương tâm là dữ kiện chánh nghiệm, Có và Không hủy bỏ được. Vì lương tâm giúp cho con người, hướng dẫn cho con người được sáng đẹp, làm cho sự hành động con người có giá trị, mà lương tâm đó phải là lương tâm đạo đức.

Ví dụ: Con người mà không có lương tâm cũng như thuyền không lái, như Ngựa không cương, như vật vô tri vô giác. Lương tâm ví như một vị Thẩm Phán để xét qua hành động của con người, như: tội, phước, tiến, thối. Vậy nên lương tâm giúp cho con người  biết làm cái bổn phận đối với nhân sinh xã hội.

Lương tâmnăng lực mang tính tự giác của con người tự giám sát bản thân, tự đề ra cho mình nghĩa vụ đạo đức phải hoàn thành, tự đánh giá hành vi của mình. Nói rộng ra, lương tâm là ý thức chủ quan của cá nhân về nghĩa vụtrách nhiệm của mình đối với xã hội, được coi như là nghĩa vụ và trách nhiệm đối với bản thân.

Lương tâm theo Khổng Tửđạo đức. Khổng Tử nói: "Lập đạo của trời nói âm và dương, lập đạo của đất nói nhu và cương, lập đạo của người nói nhân và nghĩa." Tất cả các tính khác của con người đều do nhân và nghĩa mà nên, cũng như vạn vật, vạn việc trên trời dưới đất do âm dương, nhu cương tạo tạo thành vậy, con người bất nhân là ác, bất nghĩa là bạc, chính vì lẽ đó con người muốn được coi là "nhân" thì phải có nhân, nghĩa phải có lương tâm.

Lương tâm là kết quả của quá trình sống chứ không phải bẩm sinh.

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]