Dobbs kiện Jackson Women's Health Organization
| Dobbs kiện Jackson Women's Health Organization | |
|---|---|
 | |
| Tranh luận: 01-12-2021 Phán quyết: 24-06-2022 | |
| Tên đầy đủ | Thomas E. Dobbs, State Health Officer of the Mississippi Department of Health, et al. v. Jackson Women's Health Organization, et al. |
| Số vụ án | [[[:Bản mẫu:SCOTUS URL Docket New]] 19-1392] |
| Trích dẫn | 597 U.S. 215 (more) 142 S. Ct. 2228, 213 L. Ed. 2d 545, 2022 WL 2276808; 2022 U.S. LEXIS 3057 |
| Tranh luận | Oral argument |
| Phán quyết | Opinion |
| Lịch sử vụ án | |
| Trước |
|
| Sau |
|
| Vấn đề | |
| Liệu tất cả các lệnh cấm phá thai tự nguyện trước khi thai nhi có khả năng sống sót đều là vi hiến hay không. | |
| Nhận định | |
| Hiến pháp Hoa Kỳ không đảm bảo quyền phá thai; các án lệ Roe và Casey bị bãi bỏ; và quyền điều chỉnh phá thai được trả lại cho nhân dân và các đại biểu dân cử của họ. | |
| Thẩm phán | |
| |
| Biểu quyết | |
| Đa số | Alito, với Thomas, Gorsuch, Kavanaugh, Barrett |
| Đồng ý | Thomas |
| Đồng ý | Kavanaugh |
| Đồng ý | Roberts (in judgment) |
| Phản đối | Breyer, Sotomayor, Kagan (jointly) |
| Luật được áp dụng | |
| Tu chính án thứ 10 Hiến pháp Hoa Kỳ, Tu chính án thứ 14 Hiến pháp Hoa Kỳ; Mississippi Code § 41-41-191 (2018) | |
Án lệ này bãi bỏ những án lệ sau đây | |
| Roe kiện Wade (1973) Planned Parenthood kiện Casey (1992) | |
Dobbs kiện Jackson Women's Health Organization, 597 U.S. 215 (2022), là một phán quyết bước ngoặt của Tòa án tối cao Hoa Kỳ, xác định rằng Hiến pháp Hoa Kỳ không đảm bảo quyền phá thai và bãi bỏ các án lệ Roe kiện Wade (1973) và Planned Parenthood kiện Casey (1992).
Nhiều tổ chức khoa học, y học,[1][2] công đoàn,[3] ban biên tập nổi bật của Hoa Kỳ,[4] hầu hết Đảng Dân chủ và nhiều tổ chức tôn giáo (bao gồm nhiều giáo hội Do Thái và Tin Lành chủ lưu) phản đối Dobbs, trong khi Giáo hội Công giáo, nhiều giáo hội phúc âm và nhiều thành phần Đảng Cộng hòa ủng hộ quyết định. Các cuộc biểu tình, phản biểu tình về phán quyết nổ ra vào năm 2022.[5][6][7] Các phân tích đã đưa ra kết luận trái chiều về tác động của phán quyết đối với số lượng ca phá thai.[8][9][10][11]
Dobbs có tác động văn hóa sâu rộng trong xã hội Hoa Kỳ về vấn đề phá thai.[12] Sau phán quyết, một vài tiểu bang ngay lập tức hạn chế quyền phá thai hoặc khôi phục luật chống phá thai không được thi hành khi Roe và Casey còn hiệu lực. Tính đến năm 2024, quyền phá thai bị hạn chế nghiêm trọng tại 16 tiểu bang, chủ yếu ở Nam Hoa Kỳ.[13][14] Theo các cuộc khảo sát dư luận, tỷ lệ ủng hộ quyền phá thai tăng 10-15 điểm phần trăm vào năm 2023.[15][16] Cử tri tại Michigan và Ohio bỏ phiếu bãi bỏ lệnh cấm phá thai của tiểu bang họ trong hai cuộc trưng cầu ý dân sau phán quyết.[17]
Bối cảnh
[sửa | sửa mã nguồn]Tòa án Tối cao
[sửa | sửa mã nguồn]Tòa án Tối cao ra phán quyết vào ngày 24 tháng 6 năm 2022, với tỉ lệ 6–3 hủy bỏ quyết định của các tòa cấp dưới, và tỉ lệ 5–4 bãi bỏ hai án lệ Roe và Casey. Nhận định đa số của Tòa khẳng định rằng Hiến pháp không đảm bảo quyền phá thai và các tiểu bang có quyền tự điều chỉnh về phá thai.
Thẩm phán Samuel Alito viết trong nhận định đa số rằng: "Vụ Roe đã sai trầm trọng ngay từ ban đầu. Lập luận của nó đặc biệt yếu, và phán quyết đó dẫn đến những hậu quả tai hại. Và thay vì dẫn đến một giải pháp toàn quốc về vấn đề phá thai, Roe và Casey đã càng đun nóng cuộc tranh luận và gây chia rẽ sâu sắc thêm".
Tác động
[sửa | sửa mã nguồn]Phản ứng
[sửa | sửa mã nguồn]Di sản
[sửa | sửa mã nguồn]Tham khảo
[sửa | sửa mã nguồn]- ^ Staff (ngày 21 tháng 9 năm 2021). "Leading medical groups file amicus brief in Dobbs v. Jackson". American Medical Association. Lưu trữ bản gốc ngày 29 tháng 8 năm 2023. Truy cập ngày 23 tháng 8 năm 2023.
The amicus brief represents an unprecedented level of support from a diverse group of physicians, nurses, and other health care professionals, which demonstrates the concrete medical consensus of opposition to abortion restriction legislation such as the law at the heart of Dobbs v. Jackson.
- ^ Lenharo, Mariana (ngày 24 tháng 6 năm 2022). "After Roe v. Wade: US researchers warn of what's to come". Nature. 607 (7917): 15–16. Bibcode:2022Natur.607...15L. doi:10.1038/d41586-022-01775-z. PMID 35750925. S2CID 250022457.
- ^ Mueller, Eleanor; Niedzwiadek, Nick (ngày 27 tháng 6 năm 2022). "Unions wade gingerly into abortion after SCOTUS ruling". Politico. Lưu trữ bản gốc ngày 29 tháng 8 năm 2023. Truy cập ngày 23 tháng 8 năm 2023.
- ^ Flood, Brian (ngày 10 tháng 10 năm 2022). "Abortion: NY Times, Washington Post, LA Times editorial boards solidly pro-choice but mum on limits" (bằng tiếng Anh). Fox News. Lưu trữ bản gốc ngày 29 tháng 8 năm 2023. Truy cập ngày 23 tháng 8 năm 2023.
- ^ Otten, Tori (ngày 1 tháng 11 năm 2022). "Ob-Gyns Say More People Are Dying Since Dobbs Overturned Right to Abortion". The New Republic. ISSN 0028-6583. Truy cập ngày 18 tháng 9 năm 2023.
- ^ Bellware, Kim; Guskin, Emily (ngày 21 tháng 6 năm 2023). "Effects of Dobbs on maternal health care overwhelmingly negative, survey shows". The Washington Post (bằng tiếng Anh). ISSN 0190-8286. Lưu trữ bản gốc ngày 16 tháng 11 năm 2023. Truy cập ngày 18 tháng 9 năm 2023.
- ^ Robertson, Rachael (ngày 21 tháng 6 năm 2023). "A Year Later, Doctors Feel Impact of Dobbs Decision 'Every Single Day'". MedPage Today. Truy cập ngày 13 tháng 9 năm 2023.
- ^ Horowitch, Rose (ngày 26 tháng 10 năm 2023). "Dobbs's Confounding Effect on Abortion Rates". The Atlantic (bằng tiếng Anh). Lưu trữ bản gốc ngày 12 tháng 11 năm 2023. Truy cập ngày 12 tháng 11 năm 2023.
But paradoxically, several of the factors that may have contributed to the rise in abortion rates seem to have sprung directly from the Dobbs decision... Some researchers believe that the Dobbs decision has actually convinced more women to get abortions...
- ^ Walker, Amy Schoenfeld; McCann, Allison (ngày 7 tháng 9 năm 2023). "Abortions Rose in Most States This Year, New Data Shows". The New York Times (bằng tiếng Anh). ISSN 0362-4331. Lưu trữ bản gốc ngày 12 tháng 9 năm 2023. Truy cập ngày 13 tháng 9 năm 2023.
- ^ Koerth, Maggie; Thomson-DeVeaux, Amelia (ngày 30 tháng 10 năm 2022). "Overturning Roe Has Meant At Least 10,000 Fewer Legal Abortions". FiveThirtyEight. ABC News. Lưu trữ bản gốc ngày 22 tháng 9 năm 2023. Truy cập ngày 25 tháng 11 năm 2023.
- ^ Grant, Rebecca. "Nationwide Effort to Track Abortions Found Thousands Fewer People Got Them after Dobbs". The Scientific American. scientificamerican.com. Lưu trữ bản gốc ngày 29 tháng 9 năm 2023. Truy cập ngày 25 tháng 11 năm 2023.
- ^ Clark, Chelsey S.; Paluck, Elizabeth Levy; Westwood, Sean J.; Sen, Maya; Malhotra, Neil; Jessee, Stephen (ngày 9 tháng 11 năm 2023). "Effects of a US Supreme Court ruling to restrict abortion rights". Nature Human Behaviour (bằng tiếng Anh). 8 (1): 63–71. doi:10.1038/s41562-023-01708-4. ISSN 2397-3374. PMID 37945806. S2CID 265103649. Lưu trữ bản gốc ngày 12 tháng 11 năm 2023. Truy cập ngày 12 tháng 11 năm 2023.
- ^ Times, The New York (ngày 24 tháng 5 năm 2022). "Tracking Abortion Bans Across the Country". The New York Times (bằng tiếng Anh). ISSN 0362-4331. Lưu trữ bản gốc ngày 30 tháng 4 năm 2023. Truy cập ngày 8 tháng 9 năm 2023.
- ^ Bettelheim, Adriel (ngày 7 tháng 9 năm 2023). "Abortions surged in states near those with new bans: study". Axios. Lưu trữ bản gốc ngày 7 tháng 9 năm 2023. Truy cập ngày 8 tháng 9 năm 2023.
- ^ Zernike, Kate (ngày 23 tháng 6 năm 2023). "How a Year Without Roe Shifted American Views on Abortion". The New York Times (bằng tiếng Anh). ISSN 0362-4331. Lưu trữ bản gốc ngày 7 tháng 9 năm 2023. Truy cập ngày 8 tháng 9 năm 2023.
- ^ Traister, Rebecca (ngày 27 tháng 3 năm 2023). "Abortion Wins Elections". The Cut (bằng tiếng Anh). Lưu trữ bản gốc ngày 6 tháng 4 năm 2023. Truy cập ngày 23 tháng 8 năm 2023.
- ^ Terkel, Amanda; Wu, Jiachuan (ngày 9 tháng 8 năm 2023). "Abortion rights have won in every election since Roe v. Wade was overturned" (bằng tiếng Anh). NBC News. Truy cập ngày 23 tháng 8 năm 2023.
Liên kết ngoài
[sửa | sửa mã nguồn]
Nhận định thành văn
- Toàn văn quyết định Dobbs v. Jackson Women's Health Organization tại: Cornell CourtListener Findlaw Justia