Tem bưu chính Liên Xô (1923)

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Tem Liên Xô với dấu hủy ngày 27 tháng 10 năm 1923

Tem bưu chính Liên Xô năm 1923 là những con tem nằm trong danh mục tem bưu chính do Tổng cục xuất bản và phân phối tem bưu chính (ДИЭЗПО - DIEZPO) và Ủy ban Bưu chính và Điện báo Nhân dân Liên Xô phát hành năm 1923.[1][2][3]

Từ ngày 19 tháng 8 đến ngày 1 tháng 12 năm 1923, Liên Xô phát hành 20 con tem bưu chính, gồm 8 tem kỷ niệm[a] và 12 tem phổ thông[b] (1923–1927)[6][2]giá mặt tương ứng với đồng rúp vàng.[7][8]

Thứ tự tem trong bảng tương ứng với mã số tem theo Danh mục tem bưu chính Liên Xô (ЦФА - ZFA),[1][2] tham khảo với Danh mục Michel và Scott.[3][9]

Tem kỷ niệm đầu tiên[sửa | sửa mã nguồn]

Bộ bốn tem bưu chính Liên Xô đầu tiên được phát hành nhân dịp Triển lãm nông nghiệp và thủ công mỹ nghệ toàn Nga lần thứ nhất tại Moskva. Tem được in thạch bản trên giấy trắng trơn, gồm tem không răng và có răng. Dấu hủy đầu tiên trên tem cho thấy bộ tem chỉ được bán ở những bưu cục đặc biệt trong vòng một tháng, vì đến ngày 15 tháng 9, Liên Xô áp dụng cước phí bưu chính mới nên không bán ra nữa. Ủy ban Triển lãm Chính đứng ra tổ chức với sự chấp thuận của Tổ chức Ủy ban chơi Tem và Trái phiếu (ОУФБ - OUFB) (bộ phận đặc biệt thuộc Ủy ban Xúc tiến Nông nghiệp toàn Nga nằm trong Ủy ban Chấp hành Trung ương toàn Nga) và Ủy ban Bưu chính và Điện báo Nhân dân Liên Xô. Ngoài ra còn có tem dị bản trên giấy màu kem xám. Đây là bộ tem bưu chính đầu tiên của Liên Xô, phát hành theo đơn đặt hàng của chính phủ.[10] Họa sĩ vẽ tem là Georgy Pavlovich Pashkov.[11]

Mã số
danh mục
Hình ảnh Mô tả Giá mặt
(rúp)
Ngày
phát hành
Số lượng T.k
CPA #91
Mi #224
Sc #242
The Soviet Union 1923 CPA 91 stamp (1st agriculture and craftsmanship exhibition, Moscow. Reaper with a sickle and a sheaf).jpg Thu hoạch
Tem không răng màu nâu sậm trên nền nâu nhạt
1,00 ngày 19 tháng 8
năm 1923
&0000000000500000000000500.000 [1][3][12]
CPA #92
Mi #225
Sc #243
The Soviet Union 1923 CPA 92 stamp (1st agriculture and craftsmanship exhibition, Moscow. Sower with a sowing basket).jpg Gieo hạt
Tem không răng màu lục sậm trên nền lục nhạt
2,00 ngày 19 tháng 8
năm 1923
&0000000000500000000000500.000 [1][3][12]
CPA #93
Mi #226
Sc #244
The Soviet Union 1923 CPA 93 stamp (1st agriculture and craftsmanship exhibition, Moscow. Ford tractor Fordson Model F).jpg Máy kéo
Tem không răng màu lam sậm trên nền lam nhạt
5,00 ngày 19 tháng 8
năm 1923
&0000000000500000000000500.000 [1][3][12]
CPA #94
Mi #227
Sc #245
The Soviet Union 1923 CPA 94 stamp (1st agriculture and craftsmanship exhibition, Moscow. General view of the exhibition).jpg Khung cảnh triển lãm
Tem không răng màu đỏ tươi trên nền hồng
7,00 ngày 19 tháng 8
năm 1923
&0000000000500000000000500.000 [1][3][12]
CPA #95
Mi #224A
Sc #246
The Soviet Union 1923 CPA 95 stamp (1st agriculture and craftsmanship exhibition, Moscow. Reaper with a sickle and a sheaf).jpg Thu hoạch
Tem màu nâu sậm trên nền nâu nhạt,
gồm 2 loại CPA#95 răng 12½ và CPA#95A răng 13½
1,00 ngày 19 tháng 8
năm 1923
&0000000000100000000000100.000 [1][3][12]
CPA #96
Mi #225A
Sc #247
The Soviet Union 1923 CPA 96 stamp (1st agriculture and craftsmanship exhibition, Moscow. Sower with a sowing basket).jpg Gieo hạt
Tem màu lục sậm trên nền lục nhạt,
gồm 2 loại CPA#96 răng 12½ và CPA#96A răng 13½
2,00 ngày 19 tháng 8
năm 1923
&0000000000200000000000200.000 [1][3][12]
CPA #97
Mi #226A
Sc #248
The Soviet Union 1923 CPA 97 stamp (1st agriculture and craftsmanship exhibition, Moscow. Ford tractor Fordson Model F).jpg Máy kéo
Tem màu lam sậm trên nền lam nhạt,
gồm 2 loại CPA#97 răng 12½ và CPA#97A răng 13½
5,00 ngày 19 tháng 8
năm 1923
&0000000000200000000000200.000 [1][3][12]
CPA #98
Mi #227A
Sc #249
The Soviet Union 1923 CPA 98 stamp (1st agriculture and craftsmanship exhibition, Moscow. General view of the exhibition).jpg Khung cảnh triển lãm
Tem màu đỏ tươi trên nền hồng,
gồm 2 loại CPA#98 răng 12½ và CPA#98A răng 13½
7,00 ngày 19 tháng 8
năm 1923
&0000000000150000000000150.000 [1][3][12]

Tem phổ thông đầu tiên[sửa | sửa mã nguồn]

Bộ tem phổ thông Vàng 1923

Ngày 11 tháng 10 năm 1923 phát hành năm con tem phổ thông đầu tiên có giá mặt 0,01; 0,03; 0,04; 0,06 và 0,1 rúp. Tem không răng được in thạch bản trên giấy trắng trơn không có hình chìm. Hình ảnh trên tem lấy nguyên mẫu trên chính bộ tem thứ tư Nga Xô Viết trong năm 1922-1923 do Ivan Dmitriyevich Ivanov thiết kế. Nhưng đặc điểm khác biệt chính là giá mặt do ủy ban báo giá Sở giao dịch hàng hóa Moskva quy định phù hợp với tỷ giá hối đoái của đồng rúp vàng. Trên tem có dòng chữ золотом (zolotom) nghĩa là vàng nên giới chơi tem gọi là "Bộ tem phổ thông Vàng". Cùng với cải cách tiền giấy năm 1923, cước phí bưu chính phổ thông Liên Xô cũng thay đổi tương ứng hàng ngày.[7]

Tháng 12 năm 1923 phát hành các con tem phổ thông đầu tiên không răng theo kiểu in typô, được các chuyên gia đánh giá là khó nhận biết nhất trong Bộ tem phổ thông Vàng. Các nhà chơi tem cho biết nhiều lần những con tem in typô này được đưa ra lưu hành trong suốt ba năm từ 1923 đến 1925, nên vẫn chưa xác định được chính xác ngày lưu hành tem với giá mặt khác nhau.[7]

Mã số
danh mục
Hình ảnh Mô tả Giá mặt
(rúp)
Ngày
phát hành
Số lượng T.k
CPA #99
Mi #228 I
Sc #250
The Soviet Union 1923 CPA 99 stamp (1th standard issue of Soviet Union. 1th issue. Worker).jpg Công nhân
Tem không răng màu cam in thạch bản trên giấy trắng không hình chìm.
Tờ tem gồm 100 tem (10×10), được cắt làm 4 khối tem 5×5.
0,01 ngày 11 tháng 10
năm 1923
nhiều [2][6][12][13]
CPA #100
Mi #229 I
Sc #251
The Soviet Union 1923 CPA 100 stamp (1th standard issue of Soviet Union. 1th issue. Peasant).jpg Nông dân
Tem không răng màu lục in thạch bản trên giấy trắng không hình chìm.
Tờ tem gồm 100 tem (10×10), được cắt làm 4 khối tem 5×5.
0,02 ngày 15 tháng 11
năm 1923
nhiều [2][6][12][13]
CPA #101
Mi #230 I
Sc #252
The Soviet Union 1923 CPA 101 stamp (1th standard issue of Soviet Union. 1th issue. Red Army man).jpg Lính Hồng quân
Tem không răng màu đỏ gạch in thạch bản trên giấy trắng không hình chìm.
Tờ tem gồm 100 tem (10×10), được cắt làm 4 khối tem 5×5.
0,03 ngày 11 tháng 10
năm 1923
nhiều [2][6][12][13]
CPA #102
Mi #231 I
Sc #253
The Soviet Union 1923 CPA 102 stamp (1th standard issue of Soviet Union. 1th issue. Worker).jpg Công nhân
Tem không răng màu đỏ tươi in thạch bản trên giấy trắng không hình chìm.
Tờ tem gồm 100 tem (10×10), được cắt làm 4 khối tem 5×5.
0,04 ngày 11 tháng 10
năm 1923
nhiều [2][6][12][13]
CPA #103
Mi #232 I
Sc #254
The Soviet Union 1923 CPA 103 stamp (1th standard issue of Soviet Union. 1th issue. Worker).jpg Công nhân
Tem không răng màu tím hoa cà in thạch bản trên giấy trắng không hình chìm.
Tờ tem gồm 100 tem (10×10), được cắt làm 4 khối tem 5×5.
0,05 ngày 15 tháng 11
năm 1923
nhiều [2][6][12][13]
CPA #104
Mi #233 I
Sc #255
The Soviet Union 1923 CPA 104 stamp (1th standard issue of Soviet Union. 1th issue. Peasant).jpg Nông dân
Tem không răng màu lam in thạch bản trên giấy trắng không hình chìm.
Tờ tem gồm 100 tem (10×10), được cắt làm 4 khối tem 5×5.
0,06 ngày 11 tháng 10
năm 1923
nhiều [2][6][12][13]
CPA #105
Mi #234 I
Sc #256
The Soviet Union 1923 CPA 105 stamp (1st standard issue of Soviet Union. 1st issue. Red Army man).jpg Lính Hồng quân
Tem không răng màu lam sẫm in thạch bản trên giấy trắng không hình chìm.
Tờ tem gồm 100 tem (10×10), được cắt làm 4 khối tem 5×5.
0,10 ngày 11 tháng 10
năm 1923
nhiều [2][6][12][13]
CPA #106
Mi #235 I
Sc #257
The Soviet Union 1923 CPA 106 stamp (1th standard issue of Soviet Union. 1th issue. Worker).jpg Công nhân
Tem không răng màu lục in thạch bản trên giấy trắng không hình chìm.
Tờ tem gồm 100 tem (10×10), được cắt làm 4 khối tem 5×5.
0,20 ngày 10 tháng 12
năm 1923
nhiều [2][6][12][13]
CPA #107
Mi #236 I
Sc #258
The Soviet Union 1923 CPA 107 stamp (1th standard issue of Soviet Union. 1th issue. Peasant).jpg Nông dân
Tem không răng màu nâu in thạch bản trên giấy trắng không hình chìm.
Tờ tem gồm 100 tem (10×10), được cắt làm 4 khối tem 5×5.
0,50 ngày 14 tháng 11
năm 1923
nhiều [2][6][12][13]
CPA #110
Mi #230 II
Sc #273
The Soviet Union 1923 CPA 110 stamp (1st standard issue of Soviet Union. 2nd issue. Red Army man).jpg Lính Hồng quân
Tem không răng màu đỏ gạch in typô trên giấy trắng không hình chìm.
Tờ tem gồm 100 tem (10×10), được cắt làm 4 khối tem 5×5.
0,03 tháng 12
năm 1923
nhiều [2][6][12][13]
CPA #111
Mi #231 II
Sc #274
The Soviet Union 1923 CPA 111 stamp (1th standard issue of Soviet Union. 2nd issue. Worker).jpg Công nhân
Tem không răng màu đỏ tươi in typô trên giấy trắng không hình chìm.
Tờ tem gồm 100 tem (10×10), được cắt làm 4 khối tem 5×5.
0,04 tháng 12
năm 1923
nhiều [2][6][12][13]
CPA #116
Mi #234 II
Sc #275
The Soviet Union 1923 CPA 116 stamp (1th standard issue of Soviet Union. 2th issue. Red Army man).jpg Lính Hồng quân
Tem không răng màu lam sẫm in typô trên giấy trắng không hình chìm.
Tờ tem gồm 100 tem (10×10), được cắt làm 4 khối tem 5×5.
0,10 tháng 12
năm 1923
nhiều [2][6][12][13]

Tem hàng không đầu tiên[sửa | sửa mã nguồn]

Bộ tem hàng không 1923 in đè giá mặt

Ngoài ra, ngày 1 tháng 8 năm 1923, Liên Xô phát hành bộ 4 tem hàng không[c] đầu tiên, mỗi tờ tem có kích thước 21 × 25,5 mm gồm 5x5 tem. Tuy nhiên, các chuyến bay bưu chính ngừng trong mùa thu và chỉ hoạt động lại vào mùa xuân, nên tem hàng không không được sử dụng trong giai đoạn này.[14] Mùa xuân năm 1924, tỷ giá hối đoái biến động kéo theo cước phí bưu chính cũng thay đổi, nên toàn bộ tem hàng không 1923 được in đè giá bằng mực đen tương ứng 5; 10; 15; 20 kopeck vàng. Tem chỉ dùng để gửi thư hàng không và không có dấu hủy thực gửi cho đến tháng 5 năm 1924.[15] Tem do họa sĩ Latvia Rihards Zariņš thiết kế.[16]

Mã số
danh mục
Hình ảnh Mô tả Giá mặt
(rúp)
Ngày
phát hành
Số lượng T.k
CPA #203A
Mi #XVI
Sc #C3
Stamp Soviet Union 1924 (0203) XIV.jpg Máy bay Fokker F.III
Tem không răng màu lam
3,00 ngày 1 tháng 8
năm 1923
&000000000005000000000050.000 [14][17][18]
CPA #204A
Mi #XVII
Sc #C4
Stamp Soviet Union 1924 (0204) XV I.jpg Máy bay Fokker F.III
Tem không răng màu lục
5,00 ngày 1 tháng 8
năm 1923
&000000000005000000000050.000 [14][17][18]
CPA #205A
Mi #XV
Sc #C2
Stamp Soviet Union 1924 (0205) XIII.jpg Máy bay Fokker F.III
Tem không răng màu nâu đỏ
1,00 ngày 1 tháng 8
năm 1923
&000000000005000000000050.000 [14][17][18]
CPA #206A
Mi #XVIII
Sc #C5
Stamp Soviet Union 1924 (0206) XVI.jpg Máy bay Fokker F.III
Tem không răng màu đỏ tươi
10,00 ngày 1 tháng 8
năm 1923
&000000000005000000000050.000 [14][17][18]

Ghi chú[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Tem kỷ niệm: Tem được phát hành để tôn vinh một nhân vật, kỷ niệm một địa danh, một sự kiện, được bán tại bưu điện với một số lượng nhất định và trong một khoảng thời gian hạn chế.[4][5]
  2. ^ Tem phổ thông:Tem được phát hành với một số lượng lớn, được in lại và lưu hành trong khoảng thời gian không hạn định, được dùng chủ yếu cho thanh toán cước phí với nhiều giá mặt khác nhau.[4]
  3. ^ Tem hàng không (tem máy bay): Tem dùng để thanh toán cước phí bưu phẩm, thư từ gửi bằng đường hàng không.[4]

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ a b c d e f g h i j Solovev 2009, tr. 27—30.
  2. ^ a b c d e f g h i j k l m n o “Каталог почтовых марок России и СССР: почтовые марки СССР 1923 года” [Danh mục tem bưu chính Nga và Liên Xô: tem bưu chính Liên Xô 1923] (bằng tiếng Nga). stamprus.ru. Bản gốc lưu trữ ngày 6 tháng 6 năm 2017.
  3. ^ a b c d e f g h i j MICHEL-Sowjetunion 2017, tr. 19—24.
  4. ^ a b c “Thuật ngữ tem bưu chính”, Công ty Tem Việt Nam, lưu trữ bản gốc ngày 24 tháng 11 năm 2020, truy cập ngày 5 tháng 7 năm 2022
  5. ^ Mulyk 2012, tr. 8.
  6. ^ a b c d e f g h i j k l m Solovev 2009, tr. 27—30, 182.
  7. ^ a b c Bukharov 1982, tr. 24—27.
  8. ^ Basin 1968, 3.
  9. ^ “USSR: 1923” [Liên Xô: 1923]. Former Soviet Union New Issues (bằng tiếng Anh). Minsk. Lưu trữ bản gốc ngày 22 tháng 11 năm 2017. Truy cập ngày 10 tháng 7 năm 2022.
  10. ^ Bukharov 1982, tr. 23.
  11. ^ “Interesting facts” [Sự thật thú vị] (bằng tiếng Anh). Moskva: Издательско-торговый центр «Марка». Bản gốc lưu trữ ngày 30 tháng 5 năm 2015.
  12. ^ a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t Scott 2017, tr. 1190.
  13. ^ a b c d e f g h i j k l MICHEL-Sowjetunion 2017, tr. 21—24.
  14. ^ a b c d e Solovev 2009, tr. 30—31.
  15. ^ Basin 1968, A.
  16. ^ “Air Mail.” [Thư hàng không], FSU POSTAGE STAMPS CATALOGUE (bằng tiếng Anh), lưu trữ bản gốc ngày 24 tháng 1 năm 2022, truy cập ngày 23 tháng 7 năm 2022
  17. ^ a b c d MICHEL-Sowjetunion 2017, tr. 19.
  18. ^ a b c d Scott 2017, tr. 1379.

Thư mục[sửa | sửa mã nguồn]

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]