Ackee

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Blighia sapida
Akee.jpg
Quả Ackee
Phân loại khoa học
Giới (regnum) Plantae
(không phân hạng) Angiospermae
(không phân hạng) Eudicots
(không phân hạng) Rosids
Bộ (ordo) Sapindales
Họ (familia) Sapindaceae
Chi (genus) Blighia
Loài (species) B. sapida
Danh pháp hai phần
Blighia sapida
K.D.Koenig
Danh pháp đồng nghĩa
Cupania sapida Voigt

Ackee hay Akee (danh pháp hai phần: Blighia sapida), được phát âm là e-ki, là 1 loài thuộc họ Sapindaceae (họ bồ hòn), có quả màu đỏ tươi, nguồn gốc ở khu vực nhiệt đới vùng Tây Phi: Cameroon, Gabon, São Tomé và Príncipe, Benin, Burkina Faso, Côte d'Ivoire, Ghana, Guinea, Guinea-Bissau, Mali, Nigeria, Sénégal, Sierra LeoneTogo[1].

Đặc điểm[sửa | sửa mã nguồn]

Loài cây này cũng họ với vảinhãn, là một loài cây xanh quanh năm, có thể cao tới 10 mét, với thân ngắn và cành lá rậm rạp. Lá cây có hình lông chim, dai, dài 15–30 cm, với 6–10 lá non thuôn, dài. Mỗi lá non dài khoảng 8–12 cm và có chiều ngang 5–8 cm.

Hoa của chúng là hoa đơn tính và có mùi thơm ngát. Hoa màu trắng xanh, có năm cánh, thường nở vào những tháng ấm áp. Quả có hình quả lê. Khi chín, chúng chuyển từ màu xanh sang màu đỏ tươi rồi màu vàng cam rồi nứt ra để lộ 3 hạt đen lớn, bóng bẩy bao bọc bởi thịt quả mềm, mịn, xốp, có màu trắng đến vàng. Quả thường nặng từ 100-200g.

Tên khoa học của loài cây này được vinh danh theo tên thuyền trưởng William Bligh-người có công mang quả Ackee từ Jamaica về Vườn thực vật hoàng gia Kew, Vương quốc Anh năm 1793 và giới thiệu nó với giới khoa học. Tên phổ thông xuất phát từ tên gọi của nó ở Tây Phi - Akye. Từ ackee bắt nguồn từ tiếng Twi. Những cái tên khác với những phát âm khác nhau như: Ackee, Akee, táo akee, Achee, hay cây não thực vật.

Trước năm 1778, loại quả này được nhập khẩu đến Jamaica từ Tây Phi (chủ yếu bằng thuyền nô lệ)[2]. Sau đó chúng đã trở thành 1 phần chính trong nhiều bữa ăn ở vùng Caribe cũng như được trồng ở vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới trên khắp thế giới.

Trồng trọt và sử dụng[sửa | sửa mã nguồn]

Mặc dù bắt nguồn từ Tây Phi nhưng Ackee lại là một món ăn chính trong bữa ăn ở Jamaica. Ackee là quốc quả của Jamaica, và cá ướp muối với Ackee là 1 đặc sản. Ackee được giới thiệu đầu tiên ở Jamaica và rồi ở Haiti, Cuba, Bali, Barbados,...Sau đó nó được giới thiệu tại Florida, Hoa Kỳ.

Hình ảnh[sửa | sửa mã nguồn]

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Phân loại thực vật tài liệu của Bộ Nông Nghiệp Hoa Kỳ
  2. ^ Đây là Jamaica Biểu tượng quốc gia của Jamaica