Biên giới Ba Lan–Đức

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới điều hướng Bước tới tìm kiếm
Biên giới Ba Lan-Đức hiện đại (từ năm 1945)

Biên giới Đức-Ba Lan (tiếng Đức: Grenze zwischen Deutschland und Polen, tiếng Ba Lan: Granica polsko-niemiecka), biên giới giữa Ba LanĐức, hiện là giới tuyến Oder-Neisse. Nó có tổng chiều dài là 467 km (290 mi) [1] và đã được áp dụng từ năm 1945. Nó trải dài từ biển Baltic ở phía bắc đến Cộng hòa Séc ở phía nam. Tuy nhiên, biên giới không phải lúc nào cũng theo dòng này, và nó có một lịch sử lâu dài và thường xuyên biến động.

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Lịch sử thay đổi biên giới của Ba Lan, cho thấy sự dịch chuyển ở biên giới Đức Ba Lan
Biên giới hiện đại chủ yếu theo sông OderNeisse

Biên giới Đức Ba Lan bắt nguồn từ sự khởi đầu của nhà nước Ba Lan, với các con sông Oder (Odra) và Neisse (Nysa) (Dòng Oder mật Neisse) là một trong những ranh giới tự nhiên sớm nhất giữa Đức và các bộ lạc Slav.[2][3][4][5][6] Trong nhiều thế kỷ, nó đã di chuyển về phía đông, ổn định vào thế kỷ 14,[7] và biến mất vào cuối thế kỷ 18 với các phân vùng của Ba Lan, trong đó các nước láng giềng của Ba Lan, bao gồm Vương quốc Phổ, sáp nhập toàn bộ lãnh thổ.[3][8][9] Năm 1871, Phổ trở thành một phần của Đế quốc Đức.

Sau khi Ba Lan giành lại độc lập sau Thế chiến I và 123 năm phân vùng,[8] một biên giới dài giữa Đức và Ba Lan đã được xác định vào ngày với 1.912 km (1.188 mi) chiều dài (bao gồm 607 km (377 mi) biên giới với Đông Phổ).[10] Biên giới được định hình một phần bởi Hiệp ước Versailles và một phần bởi plebiscites (plebiscite Đông Phổ và plebiscite Silesian, trước đây cũng bị ảnh hưởng bởi Cuộc nổi dậy của Silesian).[9][10][11][12] Hình dạng của đường viền đó gần giống với phân vùng tiền Ba Lan.[13]

Sau Thế chiến II, biên giới được rút ra từ Świnoujście (Swinemünde) ở phía bắc tại Biển Baltic về phía nam tới Cộng hòa Séc (lúc đó là một phần của Tiệp Khắc) với Ba Lan và Đức gần Zittau. Nó đi theo dòng sông Oderen Neisse của dòng sông Oder (Odra) và Neisse (Nysa) trong hầu hết các dòng chảy của chúng.[14][15][Còn mơ hồ ] Điều này đã được các Đồng minh chính của Thế chiến II đồng ý - Liên Xô, Hoa Kỳ và Vương quốc Anh, theo sự nhấn mạnh của Liên Xô, và, không có bất kỳ tham vấn quan trọng nào với Ba Lan (hoặc Đức), tại Hội nghị YaltaHội nghị Potsdam.[15][16][17] Biên giới này là một khoản bồi thường cho Ba Lan cho các vùng lãnh thổ bị mất cho Liên Xô do hậu quả của Hiệp ước Molotov, Ribbentrop, và dẫn đến việc chuyển dân số Đức về phía tây từ Lãnh thổ phục hồi, phù hợp với việc chuyển dân số Ba Lan từ lãnh thổ Kresy.[3][16][18] Nó gần như phù hợp với biên giới lịch sử hàng thế kỷ giữa các quốc gia Ba Lan thời trung cổ và Đức.[3] Nó chia một số thành phố sông thành hai phần - Görlitz / Zgorzelec, Guben / Gubin, Frankfurt (Oder) / Słubice, Bad Muskau / knica.[19]

Biên giới được Đông Đức công nhận trong Hiệp ước Zgorzelec năm 1950, bởi Tây Đức năm 1970 trong Hiệp ước Warsaw và thống nhất nước Đức, trong Hiệp ước 1990 Biên giới Ba Lan năm 1990 của Đức.[20][21][22][23] Nó đã chịu sự điều chỉnh nhỏ (hoán đổi đất) vào năm 1951.[23] Biên giới đã mở ra một phần từ năm 1971 đến năm 1980, khi người Ba Lan và người Đông Đức có thể vượt qua nó mà không cần hộ chiếu hoặc thị thực; tuy nhiên nó đã bị đóng cửa một lần nữa sau vài năm, do áp lực kinh tế đối với nền kinh tế Đông Đức từ những người mua sắm đến từ Ba Lan và mong muốn của chính phủ Đông Đức làm giảm ảnh hưởng của phong trào Đoàn kết Ba Lan đối với Đông Đức.[24][25][26]

Sau sự sụp đổ của chủ nghĩa cộng sản ở Ba Lan và Đức, và sự thống nhất nước Đức, biên giới trở thành một phần của biên giới phía đông của Cộng đồng châu Âu, sau đó là Liên minh châu Âu. Trong một thời gian, đó là "biên giới được kiểm soát chặt chẽ nhất ở châu Âu".[27] Sau khi Ba Lan gia nhập Liên minh châu Âu vào năm 2004, các biện pháp kiểm soát biên giới được nới lỏng theo thỏa thuận với Hiệp ước Schengen để loại bỏ kiểm soát hộ chiếu vào năm 2007.[28][29] Biên giới hiện đại của Ba Lan và Đức có khoảng một triệu công dân của các quốc gia đó trong các quận của mỗi bên.[24]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ “WARUNKI NATURALNE I OCHRONA ŚRODOWISKA (ENVIRONMENT AND ENVIRONMENTAL PROTECTION)”. MAŁY ROCZNIK STATYSTYCZNY POLSKI 2013 (CONCISE STATISTICAL YEARBOOK OF POLAND 2013) (bằng tiếng Polish và English). GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. 2013. tr. 26. ISSN 1640-3630.Quản lý CS1: ngôn ngữ không rõ (liên kết)
  2. ^ Phillip A. Bühler (1990). The Oder-Neisse Line: a reappraisal under international law. East European Monographs. tr. 6. ISBN 978-0-88033-174-6.
  3. ^ a b c d R. F. Leslie (1980). The History of Poland Since 1863. Cambridge University Press. tr. 285. ISBN 978-0-521-27501-9.
  4. ^ Piotr Wróbel (ngày 27 tháng 1 năm 2014). Historical Dictionary of Poland 1945-1996. Routledge. tr. 214. ISBN 978-1-135-92694-6.
  5. ^ Wim Blockmans; Peter Hoppenbrouwers (ngày 3 tháng 2 năm 2014). Introduction to Medieval Europe 300–1500. Routledge. tr. 166. ISBN 978-1-317-93425-7.
  6. ^ http://historicaltextarchive.com/books.php?action=nextchapter&bid=1&cid=4
  7. ^ Knoll, Paul W. (1967). “The stabilization of the Polish Western frontier under Casimir the Great, 1333-1370”. The Polish Review. 12 (4): 3–29. JSTOR 25776735.
  8. ^ a b Norman Davies (ngày 31 tháng 5 năm 2001). Heart of Europe: The Past in Poland's Present. Oxford University Press. tr. 216. ISBN 978-0-19-164713-0.
  9. ^ a b Jerzy Jan Lerski (1996). Historical Dictionary of Poland, 966-1945. Greenwood Publishing Group. tr. 419–421. ISBN 978-0-313-26007-0.
  10. ^ a b Yohanan Cohen (ngày 1 tháng 2 năm 2012). Small Nations in Times of Crisis and Confrontation. SUNY Press. tr. 61–62. ISBN 978-0-7914-9938-2.
  11. ^ Nicholas A. Robins; Adam Jones (2009). Genocides by the Oppressed: Subaltern Genocide in Theory and Practice. Indiana University Press. tr. 75. ISBN 0-253-22077-7.
  12. ^ Eastern Europe. ABC-CLIO. tr. 25. ISBN 978-1-57607-800-6.
  13. ^ Manfred F. Boemeke; Gerald D. Feldman; Elisabeth Gläser (ngày 13 tháng 9 năm 1998). The Treaty of Versailles: A Reassessment After 75 Years. Cambridge University Press. tr. 334. ISBN 978-0-521-62132-8.
  14. ^ Richard Felix Staar. Communist Regimes in Eastern Europe: Fourth Edition. Hoover Press. tr. 185. ISBN 978-0-8179-7693-4.
  15. ^ a b John E. Jessup (ngày 1 tháng 1 năm 1998). An Encyclopedic Dictionary of Conflict and Conflict Resolution, 1945-1996. Greenwood Publishing Group. tr. 543. ISBN 978-0-313-28112-9.
  16. ^ a b Jerzy Jan Lerski (1996). Historical Dictionary of Poland, 966-1945. Greenwood Publishing Group. tr. 398–399. ISBN 978-0-313-26007-0.
  17. ^ Reuben Wong; Christopher Hill (ngày 27 tháng 4 năm 2012). National and European Foreign Policies: Towards Europeanization. Taylor & Francis. tr. 323. ISBN 978-1-136-71925-7.
  18. ^ Lynn Tesser (ngày 14 tháng 5 năm 2013). Ethnic Cleansing and the European Union: An Interdisciplinary Approach to Security, Memory and Ethnography. Palgrave Macmillan. tr. 47. ISBN 978-1-137-30877-1.
  19. ^ Kimmo Katajala; Maria Lähteenmäki (2012). Imagined, Negotiated, Remembered: Constructing European Borders and Borderlands. LIT Verlag Münster. tr. 204. ISBN 978-3-643-90257-3.
  20. ^ Britannica Educational Publishing (ngày 1 tháng 6 năm 2013). Estonia, Latvia, Lithuania, and Poland. Britanncia Educational Publishing. tr. 193. ISBN 978-1-61530-991-7.
  21. ^ Joseph A. Biesinger (ngày 1 tháng 1 năm 2006). Germany: A Reference Guide from the Renaissance to the Present. Infobase Publishing. tr. 615. ISBN 978-0-8160-7471-6.
  22. ^ Paul B. Stares (1992). The New Germany and the New Europe. Brookings Institution Press. tr. 147. ISBN 0-8157-2099-8.
  23. ^ a b Godfrey Baldacchino (ngày 21 tháng 2 năm 2013). The Political Economy of Divided Islands: Unified Geographies, Multiple Polities. Palgrave Macmillan. tr. 142–143. ISBN 978-1-137-02313-1.
  24. ^ a b Paul Ganster (ngày 1 tháng 1 năm 1997). Borders and Border Regions in Europe and North America. SCERP and IRSC publications. tr. 178. ISBN 978-0-925613-23-3.
  25. ^ Sven Tägil (ngày 1 tháng 1 năm 1999). Regions in Central Europe: The Legacy of History. C. Hurst & Co. Publishers. tr. 244. ISBN 978-1-85065-552-7.
  26. ^ Paulina Bren; Mary Neuburger (ngày 8 tháng 8 năm 2012). Communism Unwrapped: Consumption in Cold War Eastern Europe. Oxford University Press, USA. tr. 377–385. ISBN 978-0-19-982766-4.
  27. ^ Torin Monahan (2006). Surveillance and Security: Technological Politics and Power in Everyday Life. Taylor & Francis. tr. 193. ISBN 978-0-415-95393-1.
  28. ^ Fred M. Shelley (ngày 23 tháng 4 năm 2013). Nation Shapes: The Story Behind the World's Borders. ABC-CLIO. tr. 104–. ISBN 978-1-61069-106-2.
  29. ^ “Bản sao đã lưu trữ”. Bản gốc lưu trữ ngày 31 tháng 12 năm 2013. Truy cập ngày 1 tháng 6 năm 2019.

Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]