Luật Magnitsky

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Luật Magnitsky
Quốc huy Hoa Kỳ
Tên thông dụng Magnitsky Act
Ban hành bởi Quốc hội Hoa Kỳ khóa 112th
Trích dẫn
Luật công Pub.L. 112–208
Stat. 126 Stat. 1496
Điều lệ
Quá trình lập pháp
  • Giới thiệu vào Quốc Hội House với tên "Russia and Moldova Jackson-Vanik Repeal Act of 2012" (H.R. 6156) bởi Dave Camp (R-MI) vào ngày 19 tháng 7 năm 2012
  • Hội đồng xem xét: House Ways and Means
  • Thông qua House vào ngày 16 tháng 11 năm 2012 (365–43)
  • Thông qua Senate vào ngày 6 tháng 12 năm 2012 (92–4)
  • Được Tổng thống Barack Obama ký thành luật vào ngày 14 tháng 12 năm 2012
Tu chính án lớn
Tố tụng Tòa án Tối cao

Luật Magnitsky, chính thức được gọi là Russia and Moldova Jackson-Vanik Repeal and Sergei Magnitsky Rule of Law Accountability Act of 2012, là một dự luật được thông qua bởi quốc hội Hoa Kỳ vào tháng 12 năm 2012. Dự luật này được ký bởi tổng thống Barack Obama vào ngày 14 tháng 12 năm 2012.[1]

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Vào năm 2009, luật sư Sergei Magnitsky chết trong tù ở Moskva sau khi điều tra những gian lận có dính líu đến các viên chức thuế quan Nga.[2][3]

Luật[sửa | sửa mã nguồn]

Vào tháng 6 năm 2012, ủy ban đối ngoại Hoa Kỳ (United States House Committee on Foreign Affairs) cho thông qua dự luật được gọi là the Sergei Magnitsky Rule of Law Accountability Act of 2012 (H.R. 4405).[4] Ý định chính của luật này là để trừng phạt những quan chức Nga mà bị cho là chịu trách nhiệm tới cái chết của ông Sergei Magnitsky bằng cách cấm không cho họ vào Hoa Kỳ và dùng những hệ thống ngân hàng nước này.[5][6] Vào ngày 6 tháng 12 thì thượng nghị viện đã cho thông qua luật này.[7], mà được ký bởi tổng thống Barack Obama vào ngày 14 tháng 12 năm 2012.[8][9][10][11]

Cá nhân bị ảnh hưởng[sửa | sửa mã nguồn]

Chính quyền Obama công báo danh sách của 18 cá nhân bị liên lụy đến luật này vào tháng 4 năm 2013.[12][13][14] Trong đó có:

  • Artyom Kuznetsov, Nhân viên kiểm soát thuế địa phận Moskva thuộc bộ Nội vụ.
  • Pavel Karpov, Nhân viên kiểm soát thuế địa phận Moskva thuộc bộ Nội vụ.
  • Oleg F. Silchenko, Nhân viên kiểm soát thuế thuộc bộ Nội vụ.
  • Olga Stepanova, Trưởng phòng thuế vụ số 28 Moskva
  • Yelena Stashina, quan tòa địa phận Tverskoy, người đã gia hạn việc giam giữ Magnitsky
  • Andrey Pechegin, kiểm sát viên
  • Aleksey Droganov
  • Yelena Khimina
  • Dmitriy Komnov
  • Aleksey Krivoruchko, quan tòa địa phận Tverskoy
  • Oleg Logunov
  • Sergei G. Podoprigorov, quan tòa địa phận Tverskoy
  • Ivan Pavlovitch Prokopenko
  • Dmitri M. Tolchinskiy
  • Svetlana Ukhnalyova
  • Natalya V. Vinogradova
  • Kazbek Dukuzov, tha bổng trong vụ án ám sát Paul Klebnikov
  • Lecha Bogatyrov, cầm quyền Áo cho là đã hạ sát Umar Israilov

Phản ứng chính phủ Nga[sửa | sửa mã nguồn]

Để trả đũa luật Magnitsky, chính phủ Nga cho ra luật Dima Yakovlev, cấm không cho người Hoa Kỳ nhận trẻ em Nga làm con nuôi, cũng như xử người đã chết, ông Magnitsky, là có tội.[15]
Sau đó họ ra một luật cấm các công dân Hoa Kỳ không được làm việc với các tổ chức chính trị phi chính phủ ở Nga. Gần đây họ ra thêm một luật cấm bất kỳ người ngoại quốc nào được nói chuyện trên các đài truyền hình nhà nước, nếu họ làm mất uy tín nước Nga.[16]

Phản ứng chính phủ Anh[sửa | sửa mã nguồn]

Báo chí Anh tường thuật vào tháng 7 năm 2013, bộ Nội vụ Anh cũng đã cấm 60 viên chức Nga có liên hệ tới vụ Magnitsky không được phép vào Anh.[17]

Luật Chịu trách nhiệm về Nhân quyền Toàn cầu Magnitsky[sửa | sửa mã nguồn]

Luật Chịu trách nhiệm về Nhân quyền Toàn cầu Magnitsky (tiếng Anh: Global Magnitsky Human Rights Accountability Act) được xây dựng trên cơ sở Luật Magnitsky, mở rộng chế tài với các cá nhân vi phạm nhân quyền trên toàn thế giới. Theo đó, các cá nhân, quan chức ở các nước, kể cả Việt Nam, nếu bị liệt vào dạng vi phạm nhân quyền, sẽ có thể bị Hoa Kỳ hạn chế nhập cảnh, hoặc đóng băng tài sản. Văn bản điều luật quy định: "Tổng thống có thể áp dụng chế tài... đối với bất kỳ cá nhân nào mà Tổng thống xác định rõ ràng, dựa trên các bằng chứng đáng tin cậy, là phải chịu trách nhiệm về hành vi giết hại bất hợp pháp, tra tấn hoặc các vi phạm nghiêm trọng khác đối với quyền con người được quốc tế công nhận nhằm vào các cá nhân ở bất kỳ quốc gia nào". Luật nầy cũng áp dụng cho các cá nhân bị kết tội tham nhũng, biển thủ và một số tội danh khác. Điều luật này có hiệu lực 6 năm nhưng chỉ có Tổng thống Mỹ là có quyền chấm dứt chế tài với một cá nhân nào đó với điều kiện phải báo cáo cho Quốc hội. Nó là một phần của Dự Luật Ủy Quyền Quốc phòng năm 2017 (National Defense Authorization Act), gọi tắt là NDAA hoặc S.2943 mà Tổng thống Obama đã ký vào ngày 26-12-2016 sau khi được thông qua bởi hạ viện và thượng viện Hoa Kỳ vào ngày 8.12.[18]

Tiến sĩ Nguyễn Đình Thắng, Tổng Giám đốc kiêm Chủ tịch Ủy ban Cứu trợ Người Vượt biển (BPSOS) cho biết có ba đối tượng có thể bị trừng phạt:

  • Thứ nhất là những giới chức chính quyền và những thuộc hạ của họ hoặc những người ngoài chính phủ hợp tác với giới chức chính quyền vi phạm nghiêm trọng quyền con người mà được quốc tế ghi nhận.
  • Thứ hai là những giới chức quyền cướp đoạt tài sản của người dân.
  • Và thứ ba là những giới chức chính quyền can dự vào những vụ tham nhũng lớn và đàn áp những người đi phanh phui những vụ ấy.”

Theo Tiến sĩ Thắng, có hai con đường để đưa những danh sách của những đối tượng trên đến Tổng thống Hoa Kỳ trong thời gian 120 ngày kể từ khi nhận được hồ sơ. Cách thứ nhất là gửi đến một số uỷ ban đặc trách, hữu trách trong Thượng viện, Hạ viện để đưa lên Tổng thống. Bên cạnh đó, văn phòng dân chủ nhân quyền và lao động của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ cũng có thể đệ trình lên Tổng thống.[19]

Phê bình[sửa | sửa mã nguồn]

Tạp chí Quốc phòng toàn dân cho là:"Điều luật nhân quyền toàn cầu Magnitsky là đi ngược lại với các nguyên tắc hợp tác giữa các quốc gia nói chung, quan hệ đối tác Toàn diện Việt Nam - Hoa Kỳ nói riêng. Việt Nam là một quốc gia có chủ quyền, nên không cho phép bất cứ ai, chính phủ nào có quyền áp đặt cơ chế pháp lý của họ lên công dân của mình (nếu không có sự thỏa thuận của Nhà nước Việt Nam). Bởi vậy, Điều luật Magnitsky là bất khả thi đối với Việt Nam." [20]

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ “Obama signs Russia rights law despite Putin fury”. AFP. Bản gốc lưu trữ ngày 18 tháng 12 năm 2012. Truy cập ngày 14 tháng 12 năm 2012. 
  2. ^ “Q&A: The Magnitsky affair”. BBC News. Ngày 7 tháng 12 năm 2012. Bản gốc = ngày 23 tháng 1 năm 2013 lưu trữ ngày 23 tháng 1 năm 2013. Truy cập ngày 24 tháng 1 năm 2013. 
  3. ^ “Russia puts dead lawyer Sergei Magnitsky on trial”. Perth Now. Ngày 27 tháng 12 năm 2012. Bản gốc = ngày 23 tháng 1 năm 2013 lưu trữ ngày 23 tháng 1 năm 2013. Truy cập ngày 23 tháng 1 năm 2013. 
  4. ^ "Russia Human Rights Legislation Passes Foreign Affairs Committee", committee press release, ngày 7 tháng 6 năm 2012.
  5. ^ Baker, Peter, "Syria Crisis and Putin’s Return Chill U.S. Ties With Russia", The New York Times, ngày 13 tháng 6 năm 2012. Truy cập 2012-06-13.
  6. ^ Belton, Catherine (ngày 26 tháng 6 năm 2012). “‘Magnitsky law’ makes progress in Senate”. Ft.com. Truy cập ngày 18 tháng 12 năm 2012. 
  7. ^ Kathy Lally and Will Englund (ngày 6 tháng 12 năm 2012). “Russia fumes as U.S. Senate passes Magnitsky law aimed at human rights”. The Washington Post. Truy cập ngày 11 tháng 12 năm 2012. 
  8. ^ “Statement by the Press Secretary on H.R. 6156”. Whitehouse.gov. Ngày 14 tháng 12 năm 2012. Truy cập ngày 18 tháng 12 năm 2012. 
  9. ^ Andrey Fedyashin (ngày 15 tháng 12 năm 2012). “Russia-US: Normalization fraught with conflictill”. The Moscow Times. The Voice of Russia. Truy cập ngày 26 tháng 12 năm 2012. 
  10. ^ “Obama signs Magnitsky Act linked with Jackson-Vanik Amendment termination”. Interfax. Ngày 14 tháng 12 năm 2012. Truy cập ngày 26 tháng 12 năm 2012. 
  11. ^ “Obama Signs Magnitsky Bill”. Reuters. The Moscow Times. Ngày 17 tháng 12 năm 2012. Truy cập ngày 26 tháng 12 năm 2012. 
  12. ^ “Magnitsky Sanctions Listings”. US Department of the Treasury. Ngày 12 tháng 4 năm 2013. 
  13. ^ “Factbox: Who's who on the U.S. Magnitsky list”. Yahoo News. Reuters. Ngày 12 tháng 4 năm 2013. 
  14. ^ “Magnitsky List release: severe blow on Moscow-US ties”. Voice of Russia. Ngày 12 tháng 4 năm 2013. 
  15. ^ “DEAD RUSSIAN LAWYER MAGNITSKY FOUND GUILTY”. AP. Truy cập ngày 11 tháng 7 năm 2013. 
  16. ^ J.Y. (ngày 30 tháng 1 năm 2013). “Russian politics: The Kremlin's new Anti-Americanism”. The Economist. Truy cập ngày 14 tháng 4 năm 2013. 
  17. ^ Russians linked to Sergei Magnitsky case banned from entering UK, Daily Telegraph vom 9. Juli 2013
  18. ^ Tổng thống Obama ký luật liên quan nhân quyền, www.bbc.com, 26-12-2016
  19. ^ Luật Magnitsky của Mỹ ảnh hưởng tới Việt Nam như thế nào?, www.rfa.org, 08-12-2016
  20. ^ Điều luật nhân quyền Magnitsky vi phạm nguyên tắc quyền dân tộc tự quyết?, tapchiqptd.vn, 08-12-2016

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]