Máy tiện

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm
Một máy tiện gia công kim loại từ năm 1911, hiển thị các bộ phận cấu thành:
Một thợ sửa đồng hồ sử dụng máy tiện để chuẩn bị một bộ phận cắt từ đồng cho đồng hồ

Máy tiện là một máy công cụ quay một vật xung quanh một trục quay để thực hiện các hoạt động khác nhau như cắt, chà nhám, gõ, khoan, biến dạng, đối mặt và xoay, với các công cụ được áp dụng cho phôi để tạo hình một đối tượng có tính đối xứng quay xung quanh trục đó.  

Cấu tạo[sửa | sửa mã nguồn]

Các máy tiện phổ biến đó là máy tiện gỗ và kim loại.Ngoài ra còn có bàn xoay đất sét của thợ làm đồ đất nung.Cấu tạo cơ bản của máy tiện gồm có mặt phẳng xoay(mâm cặp,chấu cặp...vv) quay quanh trục,cơ cấu mâm cặp truyền lực vào vật cần gia công.Dựa trên hệ quả của nguyên lý khối tròn xoay,gia công được một vật trụ đối xứng qua trục(mặt tròn xoay) bằng một công cụ cắt đứng yên.Các loại máy tiện kim loại dùng trong cơ khí chế tạo có cấu tạo giống nhau,gồm có động cơ,mâm cặp,bàn dao,ụ chống tâm,phần thân. Mâm cặp là một thiết bị hình trụ tròn,có các chấu cặp có thể di chuyển để kẹp phôi,được nối vào trục động cơ qua mặt bích hoặc ren xoắn.Bàn dao có gắn đài thay dao dùng để gắn dao tiện,bàn dao di chuyển ngang và dọc trên nguyên lý Hệ tọa độ Descartes so với phôi.Ụ chống tâm là một thiết bị đồng trục với tâm xoay,có thể di chuyển tịnh tiến,ụ chống tâm tạo ra một đường thẳng lực dùng để ổn định phôi quá dài,ngoài ra cũng có thể gắn mũi khoan.Người điều khiển máy tiện sẽ điều khiển bàn dao bằng cách xoay trục vít me hoặc bánh răng.Có thể điều chỉnh tốc độ hoặc mô men xoắn của mâm cặp,hoặc dùng chế độ tự động để bàn dao tiến lùi tự động.

Công dụng[sửa | sửa mã nguồn]

Máy tiện được sử dụng trong chế biến gỗ, gia công kim loại, kéo sợi kim loại, phun nhiệt,hàn ma sát cải tạo các bộ phận và gia công kính. Máy tiện có thể được sử dụng để định hình đồ gốm, thiết kế nổi tiếng nhất là bánh xe thợ gốm. Hầu hết các máy tiện gia công kim loại được trang bị phù hợp cũng có thể được sử dụng để sản xuất hầu hết các khối tròn xoay, bề mặt phẳng và ren hoặc xoắn ốc. Máy tiện trang trí có thể tạo ra chất rắn ba chiều có độ phức tạp đáng kinh ngạc. Các phôi thường được giữ bởi một hoặc hai mâm cặp, ít nhất một trong số đó thường có thể được di chuyển theo chiều ngang để phù hợp với chiều dài phôi khác nhau. Các phương pháp giữ công việc khác bao gồm kẹp phôi theo trục quay bằng mâm cặp hoặc ống kẹp, hoặc vào một tấm mặt, sử dụng kẹp hoặc ly hợp.

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]