Bóng (bóng đá)

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Jump to navigation Jump to search
Bóng kiểu Adidas Telstar với hai màu trắng đen quen thuộc.

Bóng dùng trong bóng đá là trái bóng được sử dụng trong các cuộc thi đấu của môn này.

Các trái bóng đầu tiên thường được làm bằng bàng quang hoặc dạ dày của động vật. Những trái bóng này dễ bị vỡ ra khi sút quá mạnh. Những cải tiến trở nên khả thi trong thế kỷ 19 với sự ra đời của cao su và những khám phá về lưu hóa của Charles Goodyear. Thiết kế bóng 32-miếng hiện đại ngày nay được Eigil Nielsen phát triển vào năm 1962, và nghiên cứu công nghệ tiếp tục đến nay để phát triển bóng đá với hiệu suất được cải thiện. Thiết kế bóng gồm 32-miếng đã sớm được khắc phục bằng các quả bóng 24 miếng cũng như các quả bóng 42 miếng, cả hai đều cải thiện hiệu suất so với trước đây, được thực hiện trong năm 2007.

Mẫu thiết kế bóng gồm các miếng hình ngũ giác đều cắt ngắn màu đen và trắng xen kẽ, được Adidas Telstar tung ra thị trường, đã trở thành một biểu tượng của môn thể thao này.[1] Nhiều thiết kế khác nhau của quả bóng đã được tạo ra, gồm các khác biệt cả về ngoại hình lẫn đặc điểm vật lý.[2]

Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]

Bóng da sử dụng trong Thế vận hội mùa hè 1936.

Trong năm 1863, các thông số kỹ thuật đầu tiên cho trái bóng đã được Hiệp hội bóng đá quy định chính thức. Trước đó, trái bóng được làm từ da bị phồng lên, với lớp phủ da bên ngoài để giúp bóng duy trì hình dạng.[3] Năm 1872 các chi tiết kỹ thuật đã được sửa đổi, và các quy tắc này về cơ bản không thay đổi theo quy định của Hội đồng Hiệp hội Bóng đá Quốc tế. Sự khác biệt trong các trái bóng đã được tạo ra kể từ khi quy tắc này có hiệu lực, với các trái bóng được sản xuất với các vật liệu khác nhau được sử dụng một cách sáng tạo.

Trái bóng đá đã trải qua một sự thay đổi đáng kể theo thời gian. Trong thời gian trung cổ, quả bóng thường được làm từ vỏ ngoài của da bên trong đổ đầy dăm nút chai.[4] Một phương pháp khác của việc tạo ra một quả bóng là sử dụng bàng quang của động vật ở bên trong quả bóng làm cho nó có thể thổi phồng lên dễ dàng. Tuy nhiên, hai cách tạo trái bóng đá này khiến bóng dễ bị đâm thủng và không đủ bền cho các cú sút mạnh. Mãi cho đến thế kỷ 19 trái bóng đá mới phát triển thành một trái bóng với hình dạng như ngày nay.

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Kotschick, Dieter (2006). “The Topology and Combinatorics of Soccer Balls: When Mathematicians Think about Soccer Balls, the Number of Possible Designs Quickly Multiplies”. American Scientist 94 (4): 350–357. 
  2. ^ Hong, Sungchan; Asai, Takeshi (ngày 29 tháng 5 năm 2014). “Effect of panel shape of soccer ball on its flight characteristics”. Scientific Reports 4 (1). doi:10.1038/srep05068. 
  3. ^ football World – Early History Lưu trữ ngày 16 tháng 6 năm 2006, tại Wayback Machine. (Accessed ngày 9 tháng 6 năm 2006)
  4. ^ Price, D. S., Jones, R.Harland, A. R. 2006. Computational modeling of manually stitched footballs. Proceedings of the Institution of Mechanical Engineers – Part L — Journal of Materials: Design & Applications. Vol. 220 Issue 4, p259-268.