Xăngti Moocgan

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
(đổi hướng từ Centimorgan)
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm
Hình 1: Sơ đồ biểu diễn khoảng cách giữa 2 lô-cut gen giả định là A/a đến B/b = 48,5 cM; còn B/b đến D/d = 67 cM - 48,5 cM = 18,5 cM.

Xăngti Moocgan là đơn vị đo lường trong di truyền học dùng để biểu thị khoảng cách tương đối giữa các lô-cut gen cùng ở một nhiễm sắc thể.[1][2][3][4]

Thuật ngữ này dịch theo kiểu phiên âm từ tiếng Anh centimorgan (phát âm IPA: /ˈsɛntɪˌ ˈmɔːgən/). Ở Việt Nam, từ tiếng Anh này hiện đã có nhiều cách phiên âm khác như: xêntimogơn, hay centimoocgan[5].

Vì Moocgan là tên người (Thomas Hunt Morgan) nên khi viết tắt, thì xăngti Moocgan viết là cM (cũng là để tránh nhầm với cm là xăngti mét).

Tuy đơn vị cM này biểu thị khoảng cách giữa các gen theo đường thẳng trên một nhiễm sắc thể, nhưng cM không phải là một đơn vị đo lường vật lí (như milimet chẳng hạn), nên mới xác định chức năng của đơn vị này là đo khoảng cách tương đối. Trong quá trình nghiên cứu bản đồ di truyền, cM đã được dùng phổ biến trên thế giới, nên còn được gọi bằng tên khác là map unit (đơn vị bản đồ, viết tắt là m.u) có giá trị hoàn toàn như cM.[6][7]

Lược sử[sửa | sửa mã nguồn]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Campbell và cộng sự: "Sinh học" - Nhà xuất bản Giáo dục, 2010.
  2. ^ Phạm Thành Hổ: "Di truyền học" - Nhà xuất bản Giáo dục, 1998.
  3. ^ Đỗ Lê Thăng: "Di truyền học" - Nhà xuất bản Giáo dục, 2006.
  4. ^ S.H. Pilder (2001). “Centimorgan”. 
  5. ^ "Sinh học 12" - Nhà xuất bản Giáo dục, 2019.
  6. ^ “map unit”. 
  7. ^ “Map Unit”.