Messier 60

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Buớc tưới chuyển hướng Bước tới tìm kiếm

Messier 60 hoặc M60, còn được gọi là NGC 4649, là một thiên hà hình elip cách chúng ta xấp xỉ 57 [1] triệu năm ánh sáng trong chòm sao xích đạo Xử Nữ. Cùng với NGC 4647, nó tạo thành một cặp được gọi là Arp 116.[2] Messier 60 và thiên hà xoắn ốc gần đó Messier 59 đều được Johann Gottfried Koehler phát hiện vào tháng 4 năm 1779 trong quá trình quan sát một sao chổi trên cùng một phần của bầu trời.[3] Charles Messier đã thêm cả hai vào danh mục của mình khoảng ba ngày sau phát hiện của Koehler.[3]

Đặc điểm[sửa | sửa mã nguồn]

Đây là một thiên hà hình elip loại E1/2 (E1.5), mặc dù một số nguồn phân loại nó là S0 - một thiên hà dạng hạt đậu. Nó thuộc lớp E2 cho thấy độ phẳng 20%, có bề ngoài gần tròn. Các isophote của thiên hà có hình hộp, thay vì các hình elip đơn giản. Tỷ lệ khối lượng ánh sáng là gần 9,5 không đổi trong dải V (trực quan) của hệ thống UBV.[4] Thiên hà có bán kính hiệu dụng là &-1-1-10000000000000.000621128″ arcsecond (khoảng 10   kpc [4]), với khối lượng ước tính ~ 10 12 khối lượng Mặt Trời trong vòng ba lần bán kính đó, trong đó gần một nửa là vật chất tối.[5] Khối lượng ước tính từ phát xạ tia X&90264-8-62-8080608-8.0000001.0+0.1 M trong vòng 5 bán kính hiệu dụng.[6]

Hố đen siêu lớn[sửa | sửa mã nguồn]

Ở trung tâm của M60 là một lỗ đen siêu lớn (SMBH) &0000000000000004.5000004.5+1.0   tỷ khối lượng mặt trời, một trong những khối lớn nhất từng được tìm thấy.[7] Nó hiện không hoạt động. Phát xạ tia X từ thiên hà cho thấy một khoang được tạo ra bởi các tia phát ra từ lỗ hổng trong các giai đoạn hoạt động trong quá khứ, tương ứng với các sóng vô tuyến yếu.Công suất cần thiết để tạo các tính năng này nằm trong phạm vi &6-86-2-2-44000000000.0000006×1041 erg·s−1.[8]

Siêu tân tinh[sửa | sửa mã nguồn]

Năm 2004, siêu tân tinh SN 2004W đã được quan sát thấy trong Messier 60.[9] Đó là siêu tân tinh loại 1a nằm ở vị trí &0000000000000051.60000051.6 giây cung tây và &0000000000000078.70000078.7 giây cung phía nam của hạt nhân thiên hà.[10]

Môi trường[sửa | sửa mã nguồn]

M60 là thiên hà hình elip khổng lồ sáng thứ ba trong cụm thiên hà Xử Nữ và là thành viên chi phối của một thiên hà gồm bốn thiên hà, nhóm M60, là nhóm thiên hà nhỏ gọn được biết đến gần nhất.[11] Nó có một số thiên hà vệ tinh, một trong số chúng là thiên hà lùn siêu nhỏ M60-UCD1, được phát hiện vào năm 2013.[12] Chuyển động của M60 qua môi trường xen kẽ dẫn đến việc thoát khí áp suất nén từ quầng sáng bên ngoài của thiên hà, vượt ra ngoài bán kính 12 kpc.[6]

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Tully, R. Brent; et al. (August 2016), "Cosmicflows-3", The Astronomical Journal, 152 (2): 21, arXiv:1605.01765, Bibcode:2016AJ....152...50T, doi:10.3847/0004-6256/152/2/50, 50.
  2. ^ "Odd Galaxy Couple On Space Voyage". Science Daily. September 6, 2012. Retrieved 2012-11-11.
  3. ^ a ă Jones, K. G. (1991). Messier's Nebulae and Star Clusters (2nd ed.). Cambridge University Press. ISBN 978-0-521-37079-0.
  4. ^ a ă De Bruyne, V.; et al. (January 2001), "Toward an Alternative Way of Looking at Elliptical Galaxies: Case Studies for NGC 4649 and NGC 7097", The Astrophysical Journal, 546 (2): 903–915, Bibcode:2001ApJ...546..903D, doi:10.1086/318275.
  5. ^ Teodorescu, A. M.; et al. (July 2011), "Planetary Nebulae in the Elliptical Galaxy NGC 4649 (M 60): Kinematics and Distance Redetermination", The Astrophysical Journal, 736 (1): 16, arXiv:1105.1209, Bibcode:2011ApJ...736...65T, doi:10.1088/0004-637X/736/1/65, 65.
  6. ^ a ă Paggi, Alessandro; et al. (July 2017), "Constraining the Physical State of the Hot Gas Halos in NGC 4649 and NGC 5846", The Astrophysical Journal, 844 (1): 30, arXiv:1706.02303, Bibcode:2017ApJ...844....5P, doi:10.3847/1538-4357/aa7897, 5.
  7. ^ Shen, Juntai; Gebhardt, Karl (2010). "The Supermassive Black Hole and Dark Matter Halo of NGC 4649 (M60)". The Astrophysical Journal. 711 (1): 484–494. arXiv:0910.4168. Bibcode:2010ApJ...711..484S. doi:10.1088/0004-637X/711/1/484.
  8. ^ Lỗi chú thích: Thẻ <ref> sai; không có nội dung trong thẻ ref có tên Shurkin2008
  9. ^ "Supernova 2004W in M60". 2005.
  10. ^ Moore, M.; et al. (February 2004), Green, D. W. E. (ed.), "Supernovae 2004T, 2004U, and 2004W", IAU Circular, 8286: 2, Bibcode:2004IAUC.8286....2M.
  11. ^ Mamon, G. A. (July 1, 2008). "The nature of the nearest compact group of galaxies from precise distance measurements". Astronomy & Astrophysics. 486 (1): 113–117. arXiv:0803.3181. Bibcode:2008A&A...486..113M. doi:10.1051/0004-6361:200809827. ISSN 0004-6361.
  12. ^ Sandoval, Michael A.; et al. (July 23, 2015). "Hiding in Plain Sight: Record-breaking Compact Stellar Systems in the Sloan Digital Sky Survey". The Astrophysical Journal. 808 (1): L32. arXiv:1506.08828. Bibcode:2015ApJ...808L..32S. doi:10.1088/2041-8205/808/1/L32.