Zeno xứ Citium

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm
Paolo Monti - Servizio fotografico (Napoli, 1969) - BEIC 6353768.jpg
Thời đại Thời kỳ Hậu Aristotle
Lĩnh vực Triết gia phương Tây
Trường phái Chủ nghĩa khắc kỷ
Sở thích Logic học, Vật lý học, Đạo đức học

Zeno xứ Cititum (tiếng Hy Lạp: Ζήνων ὁ Κιτιεύς, Zēnōn ho Kitieus, 334 TCN-262 TCN) là nhà triết học người Hy Lạp. Ông là người sáng lập ra chủ nghĩa khắc kỷ.[1]

Cuộc đời[sửa | sửa mã nguồn]

Zeno xứ Citium luôn sống theo câu châm ngôn nổi tiếng:

Ông chết bằng cách tự bóp cổ mình sau một lần vấp ngã mà ông cho rằng đó là điêm báo trước.[1]

Những quan niệm đáng chú ý[sửa | sửa mã nguồn]

Triết học nói chung[sửa | sửa mã nguồn]

Zeno xứ Citium đã định hình ra thứ triết học mà sau này bất kỳ nhà khắc kỷ nào cũng đều đi theo. Ông có viết như thế này:

[2]

Hay ông cũng ví von:

[3]

Khi đọc các đoan văn trên, ta thấy rõ ràng ông phân định triết học gồm 3 bộ phận: logic học, vật lý học và đạo đức học.

Quan niệm trong nhận thức luận[sửa | sửa mã nguồn]

Khác với những người đi trước, hoặc là khẳng định nhận thức cảm tính và phủ nhận nhận thức lý tính, hoặc là ngược lại, Zeno đã khẳng định:

[4]

Quan điểm về khái niệm[sửa | sửa mã nguồn]

Zeno cho rằng "các khái niệm không phải là là kết quả thỏa thuận giữa mọi người về việc đặt tên cho các sự vật mà ngược lại bản thân các khái niệm được quy định bởi các vật và bản chất của các vật."[4]

Tác phẩm[sửa | sửa mã nguồn]

Zeno xứ Citium là người viết nhiều. Các tác phẩm chính của ông bao gồm:[1]

Câu nói nổi tiếng[sửa | sửa mã nguồn]

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]