Bàn Canh
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
||||||||||||||||||||||
Bàn Canh (chữ Hán: 盘庚, trị vì: 1401 - 1374 TCN[1], là vua thứ 19 nhà Thương trong lịch sử Trung Quốc.
Hạ Thương Chu đoạn đại công trình - dự án nghiên cứu của các sử gia hiện đại Trung Quốc - xác định thời điểm bắt đầu trị vì của ông là khoảng năm 1300 TCN, muộn hơn số liệu đã dẫn khoảng 100 năm.
Mục lục |
[sửa] Thân thế
Bàn Canh là con thứ của Tổ Đinh - vua thứ 19 nhà Thương và là em của Dương Giáp - vua thứ 18 nhà Thương. Khoảng năm 1402 TCN, Dương Giáp qua đời, Bàn Canh lên nối ngôi.
[sửa] Dời đô
Nhà Thương đang đóng đô ở Hà Bắc, Bàn Canh đã thực hiện thiên đô nhiều lần để chọn nơi đất tốt, tránh lũ lụt ảnh hưởng đến đời sống. Do phải di chuyển nhiều lần, nhân dân tỏ ý oán thán. Bàn Canh triệu tập các chư hầu đến nêu rõ lý do của việc thiên đô, vì muốn noi theo sự nghiệp của Thành Thang.
Sau 5 lần di chuyển, ông dời qua sông Hoàng Hà đến đất Bạc ở Hà Nam là đất kinh thành cũ của Thành Thang[2]. Từ khi chuyển đến nơi đây, tình hình dân cư dần dần ổn định, nhà Ân lại cường thịnh, được các chư hầu thần phục như đời Thành Thang.
Do việc dời đô này mà nhà Thương còn được gọi là nhà Ân.
Khoảng năm 1374 TCN, ông qua đời, ở ngôi tất cả 28 năm[3]. Em ông là Tiểu Tân lên nối ngôi.
[sửa] Xem thêm
[sửa] Tham khảo
- Sử ký Tư Mã Thiên - Những điều chưa biết, Bùi Hạnh Cẩn và Việt Anh dịch (2007), NXB Văn hóa thông tin, thiên:
- Ân bản kỷ
- Trình Doãn Thắng, Ngô Trâu Cương, Thái Thành (1998), Cố sự Quỳnh Lâm, NXB Thanh Hoá
[sửa] Chú thích
- ^ Trình Doãn Thắng, Ngô Trâu Cương, Thái Thành, sách đã dẫn, tr 18
- ^ Ngày nay thuộc phía bắc tỉnh Hà Nam, Trung Quốc
- ^ Sử ký và Trúc thư kỉ niên
| Trước: Dương Giáp |
Vua nhà Thương 1401 TCN–1374 TCN |
Sau: Tiểu Tân |
|
||||||||
