Harun Al-Rashid
 |
Bài viết chủ đề lịch sử này vẫn còn sơ khai. Bạn có thể giúp Wikipedia bằng cách mở rộng nội dung để bài được hoàn chỉnh hơn. |
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Hārun Al-Rashīd; cũng được gọi là Harun Ar-Rashid, Haroun Al-Rashid hay Haroon Al Rasheed; 17 tháng 3, 763 – 24 tháng 3, 809) sinh ra ở Rayy gần Tehran, Ba Tư là vị khalip thứ năm của nhà Abbasid của Baghdad, tại vị từ năm 786 đến 809. Ông được xem là vị vua kiệt xuất của nhà Abbasid, là người đã đưa nền chính trị và văn hóa của đế quốc Ả Rập lên tới tột đỉnh vinh quang. Dưới triều đại ông, Baghdad là trung tâm nghệ thuật của thế giới Hồi giáo.
Mục lục |
Thân thế [sửa]
Harun Al-Rashid chào đời ở tỉnh Tehran của Iran. Ông là con trai của al-Mahdi (775 – 785) - khalip thứ ba của nhà Abbasid và al-Khayzuran - từng là nô lệ ở Yemen.
Trị vì [sửa]
Harun Al-Rashid lên kế vị năm 786 sau khi vua anh al-Hadi (785 – 786) qua đời.
Triều đại của Rashid cho thấy sự phồn vinh của khoa học & công nghệ, văn hóa và tôn giáo. Nền mỹ thuật và âm nhạc cũng phát triển thịnh vượng trong thời kì này. Rashid cho thành lập thư viện Bayt al-Hikma (“ngôi nhà của sự khôn ngoan”).
Ngoại giao [sửa]
Harun al-Rashid đã mở rộng cương thổ của đế quốc Abbasid. Trong các năm 805-806 quân của ông gây chiến với đế quốc Đông La Mã, và đánh thắng hoàng đế Nikephoros I Logothetes trong trận Krasos tại Phrygia năm 805).
Rashid giao hảo với vương quốc Frank và nhà Đường ở Trung Hoa. Cụ thể là ông đã tặng cho vua Frank là Charlemagne hai con voi trắng (802), và trao đổi các sứ giả với hoàng đế nhà Đường của Trung Hoa.
Năm 807, Rashid cho quân thảo phạt Cyprus. Hai năm sau (809), quân của ông 5 lần đánh Abdulrrahman Ad-Dakhil ở Cyrus và thắng trận đầu ở miền bắc đảo này.
Qua đời [sửa]
Ngày 29 tháng 11 năm 809, trong khi cầu nguyện ở Al-Masjid al-Nabawi, Rashid bị Ali An-Zabuhn tạt chất độc vào mắt. Ngày hôm sau (30 tháng 11) ông qua đời, hưởng thọ 46 tuổi.
Rashid mất, con thứ của ông là Al-Amin lên thay.
Truyện cổ tích [sửa]
Harun Al-Rashid là một nhân vật trong bộ truyện nổi tiếng Nghìn lẻ một đêm ở thành Bagdad. Trong truyện này, ông thường hay giả dạng thường dân đi xem xét dân tình.
Truyện tranh [sửa]
Trong truyện Đôrêmon dài tập, ông là người đã giúp đỡ rất nhiều cho Đôrêmon & các bạn.
Chú thích [sửa]
- ^ Mẹ của khalip Al-Mamun
- ^ Mẹ của khalip Al-Mu'tasim
Tham khảo [sửa]
- Bùi Đức Tịnh (biên dịch) Lịch sử thế giới, trang 105, NXB Văn hóa
- John H. Haaren, Famous Men of the Middle Ages [1]
 |
Wikimedia Commons có thêm thể loại hình ảnh và tài liệu về Harun Al-Rashid. |
