Pháo kích trường tiểu học Cai Lậy

Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới: menu, tìm kiếm

Pháo kích trường tiểu học Cai Lậy hay Pháo kích Cai Lậy là một vụ pháo kích vào trường tiểu học tại thị trấn Cai Lậy, tỉnh Định Tường, Việt Nam vào năm 1974, vụ việc gây nhiều tranh cãi về thủ phạm cũng như tính xác thực.

Diễn biến[sửa | sửa mã nguồn]

Ngày 10/3, chính phủ Hoa Kỳ và Việt Nam Cộng hòa loan tin về một vụ pháo kích vào một ngôi trường tiểu học tại thị trấn Cai Lậy (tỉnh Định Tường) khiến nhiều học sinh chết hoặc bị thương.

Về số người chết và bị thương, các tài liệu của Hoa Kỳ và Việt Nam Cộng hòa có sự không thống nhất:

  • 34 người chết, làm bị thương trên 70, theo tướng Lâm Quang Thi [1]
  • 32 người chết và 55 bị thương, theo thông tin của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ [2].

Chính phủ Hoa Kỳ tuyên bố sự việc là "[...] là một vụ khủng bố của Việt Nam Dân chủ Cộng hòa [...] pháo kích vào một trường tiểu học tại Cai Lậy vào ngày 9 tháng 3. Theo Hoa Kỳ, đã có 32 học sinh tử vong và 55 học sinh khác bị thương"[2]

Tuy nhiên, một số nguồn tỏ ý nghi ngờ rằng vụ việc chỉ là dàn dựng, hoặc chí ít cũng là phóng đại số nạn nhân. Bằng chứng là việc các phóng viên quốc tế đã bị từ chối cho vào khu vực để viết bài điều tra, trong khi nếu sự việc có thực thì chính quyền Sài Gòn lẽ ra phải ủng hộ các phóng viên viết bài đưa vụ việc ra dư luận thế giới[3]

Một số tờ báo ở Sài Gòn có cử phóng viên xuống tìm hiểu nhưng không thu được bằng chứng gì. Báo "Đại dân tộc" số ra ngày 13 tháng 3 năm 1974 cho biết một phóng viên nhiếp ảnh đã bị canh giữ hết sức nghiêm ngặt và buộc phải đi xin phép tướng Nguyễn Vĩnh Nghi - Tư lệnh vùng 4 chiến thuật, mới được chụp ảnh hiện trường[4]. Báo Hòa bình ngày 14 tháng 3 năm 1974 viết: Ngay sau khi được tin, các phóng viên đã đến trường tiểu học Cai Lậy, nhưng họ bị cấm ngặt không được chụp ảnh. Lúc có được phép, thì hiện trường đã được dọn dẹp sạch, không còn gì để chụp.[5]

Cuộc điều tra của Ủy ban quốc tế[sửa | sửa mã nguồn]

Cơ quan điều tra quốc tế cử người xuống hiện trường nhưng không tìm được chứng cứ xác thực (không tìm được mảnh đạn pháo tại hiện trường), lời khai của nhân chứng thì có nhiều mâu thuẫn. Trong quá trình điều tra, Ủy ban quốc tế bị một số người địa phương hành hung trong khi cảnh sát Việt Nam Cộng hòa chỉ đứng nhìn không can thiệp, còn sĩ quan liên lạc thì tránh mặt[6][5].

Khi Ủy ban Quốc tế (ICCS) hỏi nhân chứng là Hiệu trưởng trường tiểu học, ông ta trả lời là đã nhặt được đuôi đạn cối ở chính giữa hố đạn nhưng trên thực tế điều đó không thể xảy ra (vì trái với nguyên lý nổ của đạn súng cối). Bên cạnh đó, ông ta cũng không thể đưa ra cái đuôi đạn súng cối như đã nói cho Ủy ban Quốc tế.[6]

Với nhân chứng thứ 2 là quận trưởng Cai Lậy, Trung tá Lê Văn Lý, ông ta khẳng định ở Cai Lậy không có Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam. Do tầm bắn tối đa của đạn cối 82mm chỉ là 3 km, kết hợp với lập luận của Trung tá Lê Văn Lý thì trường tiểu học Cai Lậy ở ngoài tầm bắn của Quân Giải phóng. Ông ta cũng không thể nói rõ thời điểm ông ta nhận được tin về vụ việc và thời điểm đến hiện trường[6].

Khi Ủy ban Quốc tế (ICCS) cử người đến hiện trường điều tra thì họ bị ngăn cản. Phía Việt Nam Cộng hòa đã để mặc cho côn đồ địa phương đến gây mất trật tự, an ninh nhằm tạo áp lực lên phái đoàn điều tra của Ủy ban Quốc tế. Xe ô tô của đoàn điều tra bị ném đá vỡ kính khiến 1 trung tá người Iran bị thương, trong khi cảnh sát của Việt Nam Cộng hòa chỉ đứng nhìn không can thiệp, còn sĩ quan liên lạc thì tránh mặt. Sau vụ hành hung, Tổ điều tra quốc tế dừng cuộc điều tra, trở về Mỹ Tho để tổ chức họp báo lên án cuộc hành hung[7].

Lập trường của Mặt trận Giải phóng[sửa | sửa mã nguồn]

Theo phía Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam, trên thực tế chẳng có vụ pháo kích nào cả. Theo báo cáo của Ủy ban quốc tế, chiếc hố tại hiện trường có hình bầu dục chứ không phải hình tròn như hố đạn pháo thông thường. Hố này dài 40 cm, rộng 20 cm, sâu 5 cm, như thế là quá nhỏ so với hố đạn pháo hoặc đạn cối[6]

Trong công hàm gửi Liên hợp quốc và các nước trên thế giới vào ngày 25 tháng 03 năm 1974, Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam tuyên bố:

"Ngày 09 tháng 03 năm 1974, chính quyền Sài Gòn đã gây ra một vụ thảm sát khi tấn công một trường tiêu học ở huyện Cai Lậy (tỉnh Mỹ Tho) khiến cho 20 học sinh thiệt mạng, nhiều học sinh khác và một giáo viên bị thương. Sau đó, chính quyền Sài Gòn đã trắng trợn lớn tiếng vu cáo rằng vụ việc do Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam gây ra. Ủy ban Cách mạng tỉnh Mỹ Tho và các cơ quan khác của Chính phủ Cách mạng Lâm thời miền Nam Việt Nam cực lực lên án hành vi tội ác và vu khống của chính quyền Sài Gòn. Đây là một hành động man rợ được thực hiện bởi tập đoàn Nguyễn Văn Thiệu nhằm vu khống Chính phủ Cách mạng Lâm thời miền Nam Việt Nam với mục đích che giấu tội ách chiến tranh do chính tập đoàn Nguyễn Văn Thiệu gây ra trong các hoạt động của Chiến dịch bình định lãnh thổ của tập đoàn này. Phần lớn nhân dân Đồng bằng Sông Cửu long nói chung và nhân dân huyện Cai Lậy nói riêng cực lực phản đối hành động của tập đoàn Nguyễn Văn Thiệu. Tội ác này là một phần trong các hoạt động của chính quyền Sài Gòn nhằm đàn áp sự phản kháng của nhân dân miền Nam Việt Nam và để kêu gọi viện trợ quân sự từ phía Hoa Kỳ. Bản báo cáo số I1 của Ủy ban Quốc tế giám sát Hiệp định Paris đã nêu rõ từ sau khi Hiệp định được ký, phía Hoa Kỳ đã viện trợ 150 máy bay F5E cho phía chính quyền Sài Gòn. Đây là những bằng chứng rõ nét của việc chính quyền Sài Gòn và Hoa Kỳ vi phạm nghiêm trọng Hiệp định Pari. Tội ác và sự vu khống do tập đoàn Nguyễn Văn Thiệu gây ra tại Cai Lậy cũng là để lấp liếm bản chất dã man, vi phạm luật nhân đạo quốc tế mà chính quyền Sài Gòn đã bộc lộ tại Hội nghị Pari cũng như tại các diễn đàn quốc tế khác. Tuy nhiên, hành động tàn bạo này không thể che mắt được ai. Nhân dân Sài Gòn và Cai Lậy cực lực hành động tội ác, lấp liếm và vu khống do chính quyền Sài Gòn gây ra. Đã có một báo cáo về nói rằng phía chính quyền Sài Gòn đã vô lương tâm khi ngay lập tức phái lực lượng bảo vệ dân sự và cảnh sát tới phong tỏa hiện trường, không để các nạn nhân được sơ cứu, không để người thân của nạn nhân vào nhận người nhà. Chính quyền Sài Gòn cũng ngăn cản giới báo chí tới hiện trường đưa tin. Bên cạnh đó, chính quyền Sài Gòn cũng ngăn cản các học sinh còn sống sót cung cấp thông tin về vụ việc này".[8]

Trong văn nghệ[sửa | sửa mã nguồn]

Nhạc sĩ Anh Bằng (Lời bài hát là do thầy Đáng (Nhà ở đường xuống Bến cát cách trường THCĐ Cai lậy 1 km)- Dạy Pháp Văn và Anh văn viết), có đoạn lời như sau:

Hỡi bé thơ ơi, sao tội tình gì em lại bỏ đi, em lại bỏ đi
Kìa thầy giảng bài tình thương trong lớp,
Bạn bè còn ngồi chăm chỉ lắng nghe
Sao em vội bỏ mái trường ngày xưa thân mến, vội bỏ ra đi...

Vụ trên còn được nhắc lại trong hồi ký Tù binh và hòa bình của nhà văn Phan Nhật Nam, viết năm 1974.[9]

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]

  1. ^ Lâm Quang Thi, The Death Of South Viet Nam: An Autopsy, Sphinx Publishing, Phoenix, AZ, 1986, tr. 3, 197
  2. ^ a ă Tập san Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ, 08/04/1974
  3. ^ Foreign assistance authorization, hearings before the Committee on Foreign Relations. 93-2, June 7,21,26;July 24,25, 1974. Trang 428, 474
  4. ^ Báo Đại dân tộc, số ra ngày 13 tháng 3 năm 1974
  5. ^ a ă Trại Đa-vít (Davis Camp) Sài Gòn. Nhà xuất bản Quân đội Nhân dân, trang 205
  6. ^ a ă â b Qui est l'auteur du massacre de Cai Lậy, Service de Presse de la Délégation du Gouvernement Révolutionnaire Provisoire de la République du Sud Viêt Nam
  7. ^ Trại Đa-vít (Davis Camp) Sài Gòn. Nhà xuất bản Quân đội Nhân dân, trang 206
  8. ^ Hồ sơ lưu trữ của Liên hợp quốc, Item Vietnamese Governments - Provisional Revolutionary Government of South Vietnam - S-0901-0002-13-00001, trang 67-68, http://search.archives.un.org/vietnamese-governments-provisional-revolutionary-government-of-south-vietnam-6
  9. ^ Phan Nhật Nam. Tù binh và hoà bình (PDF).